SzD_GK_Vot_2023-12-31

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM 
(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej) 
 
SPIS TREŚCI  Strona 2 
Spis treści 
ZASADY SPORZĄDZENIA ROCZNEGO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO VOTUM S.A. ........................... 5 
ORGANIZACJA GRUPY KAPITAŁOWEJ .............................................................................................................................................. 5 
1. Stan Grupy Kapitałowej VOTUM na dzień 31 grudnia 2023 r. oraz zmiany w powiązaniach organizacyjnych w roku 2023, 
w tym zmiany, jakie nastąpiły po dniu 31 grudnia 2023 r. ............................................................................................................ 5 
2. Kapitał zakładowy VOTUM S.A. ............................................................................................................................................... 8 
SYTUACJA OPERACYJNA ................................................................................................................................................................... 8 
1. Obszar działalności Grupy Votum oraz informacje o jej produktach, towarach i usługach ................................................. 8 
1.1 Usługi związane z procesem dochodzenia roszczeń ....................................................................................................... 8 
1.2. Usługi rehabilitacyjne ...................................................................................................................................................... 8 
1.3. Usługi pozostałe ............................................................................................................................................................... 9 
2. Wielkość rynku, poziom sprzedaży i perspektywy rynku w podstawowym segmencie działalności operacyjnej Emitenta
 .......................................................................................................................................................................................................... 9 
2.1 Dochodzenie  roszczeń dotyczących umów kredytów  waloryzowanych/indeksowanych lub  denominowanych do 
waluty obcej ............................................................................................................................................................................... 9 
2.1.1. Wielkość rynku .............................................................................................................................................................. 9 
2.1.2. Kontrakty oraz postępowania sądowe w segmencie bankowym w zakresie konsumentów, którzy zaciągnęli kredyt 
denominowany lub indeksowany do waluty franka szwajcarskiego ..................................................................................... 10 
2.1.3. Perspektywy rynku ..................................................................................................................................................... 15 
2.1.3. 1. Orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej ................................................................................ 15 
2.1.3. 1.1. Roszczenia o bezumowne korzystanie z kapitału .............................................................................................. 15 
2.1.3. 1.2. Wniosek o zabezpieczenie powództwa skutkujący wstrzymaniem płatności rat kredytu .............................. 17 
2.1.3. 1.3. Kredyty o charakterze mieszanym ...................................................................................................................... 17 
2.1.3. 1.4. Wymagalność roszczeń kredytobiorcy ............................................................................................................... 17 
2.1.3. 1.5. Termin przedawnienia roszczeń banków ........................................................................................................... 18 
2.1.3. 2. Orzecznictwo Sądu Najwyższego ........................................................................................................................... 19 
2.1.3. 3. Sprawy przedsiębiorców ........................................................................................................................................ 20 
2.1.3. 4. Rynkowe statystyki orzecznictwa w sprawach kredytów frankowych ................................................................ 20 
2.1.3. 5. Nowelizacja Kodeksu postępowania cywilnego oraz jej wpływ na postępowania sądowe – rozprawy zdalne 21 
2.1.3. 6. Pełnomocnik Ministra Sprawiedliwości do spraw frankowych ............................................................................ 22 
2.2. Dochodzenie roszczeń z tytułu umów obarczonych wadami prawnymi skutkującymi sankcją kredytu darmowego
 ................................................................................................................................................................................................... 22 
2.2.1. Wielkość rynku ............................................................................................................................................................ 23 
2.2.2. Kontrakty oraz postępowania sądowe w segmencie bankowym w zakresie konsumentów, którzy zaciągnęli kredyt 
konsumencki obarczony wadami prawnymi skutkującymi sankcją kredytu darmowego .................................................... 25 
2.2.3. Perspektywy rynku ..................................................................................................................................................... 25 
2.2.3.1. Orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej ................................................................................. 25 
2.2.3.1.1. Pytania skierowane do TSUE w polskich sprawach ............................................................................................ 26 
2.2.3.2. Orzecznictwo Sądu Najwyższego ............................................................................................................................ 27 
4. Istotne czynniki ryzyka i zagrożeń ......................................................................................................................................... 27 
5. Najważniejsze zdarzenia w okresie od 1 stycznia 2023 roku do dnia sporządzenia niniejszego Sprawozdania ............... 29 
6. Realizacja celów emisyjnych .................................................................................................................................................. 31 
7. Informacja o znaczących umowach ...................................................................................................................................... 31 

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM 
(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej) 
 
SPIS TREŚCI  Strona 3 
7.1. Zawarcie aneksu do umowy wieloproduktowej oraz aneksu do umowy o pożyczkę korporacyjną z ING Bankiem 
Śląskim S.A. ............................................................................................................................................................................... 31 
8. Informacja o udzielonych pożyczkach podmiotom powiązanym VOTUM S.A. .................................................................. 32 
9. Charakterystyka polityki w zakresie kierunków rozwoju Grupy Kapitałowej Votum ......................................................... 33 
SYTUACJA FINANSOWA .................................................................................................................................................................. 34 
1. Omówienie podstawowych wielkości ekonomiczno-finansowych oraz ocena czynników  i nietypowych zdarzeń mających 
znaczący wpływ na osiągnięty wynik finansowy .......................................................................................................................... 34 
1.1 Przychody ........................................................................................................................................................................ 34 
1.2 Wynik operacyjny............................................................................................................................................................ 35 
1.3 Wynik netto ..................................................................................................................................................................... 35 
1.4 Wybrane pozycje finansowe w poszczególnych segmentach operacyjnych ............................................................... 36 
1.5 Wybrane  wskaźniki ........................................................................................................................................................ 38 
1.6. Charakterystyka struktury aktywów i pasywów bilansu, w tym z punktu widzenia płynności Spółki ....................... 39 
1.8. Opis istotnych pozycji pozabilansowych w ujęciu podmiotowym, przedmiotowym i wartościowym ...................... 42 
2. Struktura zadłużenia i zarządzanie zasobami finansowymi ................................................................................................. 42 
3. Umowy kredytowe i pożyczki, poręczenia i gwarancje, zobowiązania warunkowe ........................................................... 43 
3.1. Umowy kredytowe ......................................................................................................................................................... 43 
3.2. Pożyczki .......................................................................................................................................................................... 43 
3.3 Poręczenia i gwarancje ................................................................................................................................................... 43 
3.4 Zobowiązania warunkowe .............................................................................................................................................. 44 
4. Emisja papierów wartościowych ........................................................................................................................................... 44 
5. Instrumenty finansowe .......................................................................................................................................................... 44 
6. Ocena zarządzania zasobami finansowymi........................................................................................................................... 45 
7. Ocena możliwości realizacji zamierzeń inwestycyjnych ....................................................................................................... 45 
8. Ocena czynników i nietypowych zdarzeń mających wpływ na działalność za rok obrotowy,  z określeniem stopnia wpływu 
tych czynników lub nietypowych zdarzeń na osiągnięty wynik .................................................................................................. 45 
9. Charakterystyka zewnętrznych i wewnętrznych czynników istotnych dla rozwoju przedsiębiorstwa emitenta ............. 45 
10. Objaśnienie różnic pomiędzy wynikami finansowymi wykazanymi w raporcie rocznym   a wcześniej publikowanymi 
prognozami wyników na dany rok................................................................................................................................................ 45 
11. Objaśnienie różnic pomiędzy wynikami finansowymi wykazanymi w raporcie rocznym   a wcześniej publikowanymi 
wynikami za IV kwartał 2023 roku ................................................................................................................................................ 45 
 PRZYJĘTA  STRATEGIA  ROZWOJU  EMITENTA  I  JEGO  GRUPY  KAPITAŁOWEJ  ORAZ  DZIAŁANIA  PODJĘTE  W  RAMACH  JEJ 
REALIZACJI  W  OKRESIE  OBJĘTYM  RAPORTEM  WRAZ  Z  OPISEM  PERSPEKTYW  DZIAŁALNOŚCI  EMITENTA  CO  NAJMNIEJ  W 
NAJBLIŻSZYM ROKU OBROTOWYM ................................................................................................................................................... 46 
OŚWIADCZENIE O STOSOWANIU ŁADU KORPORACYJNEGO ....................................................................................................... 47 
1. Zbiór zasad Ładu Korporacyjnego, któremu podlega Votum S.A. ....................................................................................... 47 
2. Opis podstawowych cech sporządzania sprawozdań finansowych systemów kontroli wewnętrznej i zarządzania ryzykiem 
w odniesieniu do procesu sporządzania sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych ............... 47 
3. Akcjonariusze posiadający bezpośrednio i pośrednio znaczące pakiety akcji .................................................................... 48 
4. Informacje o udziałach, akcjach własnych posiadanych przez jednostkę dominującą, jednostki wchodzące w skład grupy 
kapitałowej oraz osoby działające w ich imieniu ......................................................................................................................... 48 
5. Akcjonariusze posiadający specjalne uprawnienia kontrolne ............................................................................................. 48 
6. Ograniczenia dotyczące wykonywania prawa głosu ............................................................................................................ 48 
7. Ograniczenia dotyczące przenoszenia prawa własności papierów wartościowych ........................................................... 48 
8. Zasady zmiany statutu ........................................................................................................................................................... 48 
9.  Sposób  działania  Walnego  Zgromadzenia  i  jego  zasadnicze  uprawnienia  oraz  prawa  akcjonariuszy  i  sposób  ich 
wykonywania ................................................................................................................................................................................. 48 

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM 
(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej) 
 
SPIS TREŚCI  Strona 4 
6.10.  Skład  osobowy  i  zasady  działania  organów  zarządzających  i  nadzorczych  oraz  ich  komitetów,    w  tym  opis  zasad 
dotyczących powoływania i odwoływania osób zarządzających oraz ich uprawnienia ............................................................ 48 
6.10.1 Zarząd ............................................................................................................................................................................ 48 
6.10.2 Rada Nadzorcza ............................................................................................................................................................ 49 
6.10.3. Komitety Rady Nadzorczej .......................................................................................................................................... 51 
6.11. Opis polityki różnorodności stosowanej do organów  administrujących, zarządzających  i nadzorujących ................... 52 
6.12. Zmiany w podstawowych zasadach zarządzania przedsiębiorstwem emitenta i jego grupą kapitałową ....................... 52 
6.13. Wszelkie umowy zawarte między emitentem a osobami zarządzającymi, przewidujące rekompensatę w przypadku ich 
rezygnacji lub zwolnienia z zajmowanego stanowiska bez ważnej przyczyny lub gdy ich odwołanie lub zwolnienie następuje 
z powodu połączenia emitenta przez przejęcie........................................................................................................................... 52 
6.14.  Informacje  o  zobowiązaniach  wynikających  z  emerytur  i  świadczeń  o  podobnym  charakterze  dla  byłych  osób 
zarządzających, nadzorujących albo byłych członków organów administrujących o zobowiązaniach zaciągniętych w związku 
z tymi emeryturami ....................................................................................................................................................................... 53 
6.15. Informacje o znanych emitentowi umowach (w tym również zawartych po dniu bilansowym),  w wyniku których mogą 
w przyszłości nastąpić zmiany w proporcjach posiadanych akcji przez dotychczasowych akcjonariuszy ................................ 53 
6.16. Informacje o systemie kontroli programów akcji pracowniczych ..................................................................................... 53 
6.17. Osiągnięcia w dziedzinie badań i rozwoju .......................................................................................................................... 53 
7. INFORMACJE DODATKOWE ........................................................................................................................................................... 54 
7.1. Kapitał akcyjny Votum S.A., udziały Spółki w grupie kapitałowej oraz udziały osób nadzorujących i zarządzających w 
spółkach zależnych bądź stowarzyszonych .................................................................................................................................. 54 
7.2. Informacja o transakcjach zawartych przez emitenta lub jednostkę od niego zależną  z podmiotami powiązanymi na 
innych warunkach niż rynkowe .................................................................................................................................................... 55 
7.3.  Informacja  o  istotnych  postępowaniach  toczących  się  przed  sądem,  organem  właściwym  dla  postępowania 
arbitrażowego lub organem administracji publicznej i innych ryzykach jednostki dominującej lub jednostek od niej zależnych
 ........................................................................................................................................................................................................ 55 
7.4. Wynagrodzenia organów zarządzających i nadzorujących jednostek dominującej Grupy Kapitałowej Votum ............... 55 
7.6. Liczba akcji Votum S.A. i pozostałych podmiotów Grupy Kapitałowej Votum, będąca w posiadaniu osób zarządzających 
i nadzorujących .............................................................................................................................................................................. 56 
7.7. Informacja o umowie z podmiotem uprawnionym do badania sprawozdań finansowych ............................................... 56 
7.8. Zatrudnienie w Grupie Kapitałowej Votum .......................................................................................................................... 57 
 
 
 
 
 
 
 

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

ZASADY SPORZĄDZANIA ROCZNEGO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO Strona 5

1. ZASADY SPORZĄDZENIA ROCZNEGO SKONSOLIDOWANEGO

SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO VOTUM S.A.

Roczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera dane za okres od 1 stycznia 2023 roku do 31 grudnia 2023 roku. Dane

porównawcze prezentowane są według stanu na dzień 31 grudnia 2022 roku dla skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji

finansowej, za okres od 1 stycznia 2022 roku do 31 grudnia 2022 roku dla skonsolidowanego sprawozdania z całkowitych

dochodów, skonsolidowanego sprawozdania z przepływów pieniężnych oraz sprawozdania ze zmian w skonsolidowanym

kapitale własnym. Sprawozdanie finansowe i dane porównawcze sporządzone zostały zgodnie z obowiązującymi Spółkę

zasadami rachunkowości, odzwierciedlają w sposób prawdziwy, rzetelny i jasny sytuację majątkową i finansową Spółki oraz jej

wynik finansowy.

Roczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało przygotowane przy zastosowaniu zasad rachunkowości, zgodnie

z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej oraz wykorzystując pozostałe Międzynarodowe Standardy

Sprawozdawczości Finansowej, które zostały zatwierdzone przez Unię Europejską oraz w zakresie wymaganym przez

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez

emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa

państwa niebędącego państwem członkowskim – (Dz. U. 2018 poz. 757 z późn. zm.). W skonsolidowanym sprawozdaniu

finansowym stosowano te same zasady polityki rachunkowości oraz zasady metod obliczeniowych co w ostatnim rocznym

sprawozdaniu finansowym.

Sprawozdanie z działalności zostało przygotowane na podstawie art. 49 ustawy o rachunkowości (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 120

z późn. zm.) oraz Rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez

emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa

państwa niebędącego państwem członkowskim z dnia 29 marca 2018 r.

Niniejsze sprawozdanie Zarządu z działalności Grupy Kapitałowej Votum w 2023 roku zostało sporządzone oraz zatwierdzone

przez Zarząd Spółki w dniu 22 kwietnia 2024 roku.

2. ORGANIZACJA GRUPY KAPITAŁOWEJ

2.1. Stan Grupy Kapitałowej VOTUM na dzień 31 grudnia 2023 r. oraz zmiany w powiązaniach

organizacyjnych w roku 2023, w tym zmiany, jakie nastąpiły po dniu 31 grudnia 2023 r.

Na dzień 31 grudnia 2023 r. w skład Grupy Kapitałowej Votum wchodziło 25 spółek: jednostka dominująca Votum S.A. oraz

24 spółki konsolidowane metodą pełną, nad którymi Votum S.A. ma kontrolę. Struktura Grupy Kapitałowej Votum na dzień

31 grudnia 2023 roku wyglądała następująco:

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 6

W grafie wykazano procentowy udział (bezpośredni lub pośredni) jednostki dominującej w spółce konsolidowanej.

W okresie od 1 stycznia 2023 roku do dnia publikacji sprawozdania, w Grupie Kapitałowej Votum zaszły następujące zmiany:

• w dniu 5 stycznia 2023 r. wspólnicy spółki pod firmą Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych Rok-Konopa

i Wspólnicy sp. k. zmienili umowę spółki w ten sposób, że do spółki przystąpił nowy komplementariusz. Zmiana została

zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 31 stycznia 2023 r. Zgromadzenie Wspólników spółki pod firmą Votum Finance Help sp. z o. o. podjęło uchwałę

o podwyższeniu kapitału zakładowego z 1 000 000,00 PLN na 2 600 000,00 PLN. Udziały objął dotychczasowy

wspólnik spółki - Votum S.A. Zmiana została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 20 lutego 2023 r. wspólnicy spółki pod firmą Mędrecki, Wilk i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców

Prawnych sp. k. (dawniej: Mędrecki & Partners Law Office sp. k.) podjęli decyzję o zamknięciu oddziału słowackiego

Mędrecki, Wilk i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k. (dawniej: Mędrecki & Partners Law

Office sp. k.) z siedzibą w Bratysławie. Zmiana została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

VOTUM S.A.

Segment dochodzenia

roszczeń z tytułu

umów bankowych

Votum Robin Lawyers S.A. 99%

Votum Finance Help S.A. 99%

(dawniej: Votum Finance Help sp. z o. o.)

Votum Consumer Care sp. z o. o. 99%

(dawniej Redeem sp. z o. o.)

Bochenek, Ciesielski i Wspólnicy Kancelaria

Adwokatów i Radców Prawnych sp. k. 98,5%

(dawniej: Bochenek i Wspólnicy Kancelaria Radców Prawnych sp. k.)

Mędrecki, Wilk i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów

i Radców Prawnych sp. k. 98,5% (dawniej: Mędrecki &

Partners Law Office sp. k.)

de Ostoja-Starzewski i Wspólnicy Kancelaria

Adwokatów i Radców Prawnych sp. k. 98%

Nowak i Wspólnicy Kancelaria Radców

Prawnych sp. k. 98%

Kałużyńska i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i

Radców Prawnych sp. k. 98%

Żurawiecka, Krajewska i Wspólnicy Kancelaria

Radców Prawnych i Adwokatów sp. k. 97%

DSA Investment S.A. 100%

Segment dochodzenia

roszczeń

odszkodowawczych

Votum Odszkodowania S.A. 98%

Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych

Łebek, Madej i Wspólnicy sp. k. 97%

Votum Network S.A. 100%

(dawniej: BeCARed.pl S.A.)

Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych Rok

- Konopa i Wspólnicy sp. k. 98%

Segment usług

rehabilitacyjnych

Polskie Centrum Rehabilitacji Funkcjonalnej

Votum S.A. 90%

Polskie Centrum Rehabilitacji Funkcjonalnej

Votum S.A. sp.k. 99%

Pozostałe spółki

Votum Green Project I sp. z o. o. 100%

Votum Green Project S.A. 95%

Law Stream sp. z o. o. 100%

Centrum Obsługi Biurowej sp. z o. o. 100%

Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych

Halaś i Wspólnicy sp. k. 99%

Clear Site sp z o.o. 100%

Votum Accounting sp. z o.o. 100%

Expert Go sp z o. o. 100%

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 7

• w dniu 22 lutego 2023 r. Emitent zbył na rzecz osób fizycznych 535 udziałów w spółce pod firmą

Ekosynergia sp. z o. o.. w wyniku transakcji Emitent przestał być właścicielem spółki Ekosynergia sp. z o. o. Zmiana

została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 13 kwietnia 2023 r. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie spółki pod firmą BeCARed.pl S.A. podjęło uchwałę

w przedmiocie zmiany nazwy firmy, pod którą będzie prowadzona spółka na Votum Network S.A. Zmiana została

zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 24 kwietnia 2023 r. Wspólnicy spółki pod firmą Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych A. Łebek

i Wspólnicy sp. k. podjęli uchwałę w przedmiocie zmiany firmy spółki, pod którą będzie prowadzona spółka

na Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych Łebek, Madej i Wspólnicy sp. k. Zmiana została zarejestrowana

w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 17 maja 2023 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników pod firmą Votum Finance Help sp. z o.o. podjęło

uchwałę w przedmiocie przekształcenia spółki pod firmą Votum Finance Help sp. z o. o. w spółkę pod firmą Votum

Finance Help S.A. Zmiana została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 16 czerwca 2023 r. Emitent nabył od osoby fizycznej 10 udziałów spółki Expert Go sp. z o. o., Emitent posiada

100% udziałów w spółce. Zmiana została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 7 września 2023 r. wspólnicy spółki pod firmą Bochenek i Wspólnicy Kancelaria Radców Prawnych sp. k.,

podjęli uchwałę w przedmiocie zmiany umowy spółki w ten sposób, że do spółki przystąpił nowy komplementariusz;

zmianie uległa firma, pod którą będzie prowadzona spółka na Bochenek, Ciesielski i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów

i Radców Prawnych sp. k. Zmiany zostały zarejestrowane w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 7 września 2023 r. został zawarty akt notarialny zawiązujący spółkę komandytową pod firmą Kałużyńska

i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp.k., suma komandytowa wynosi 48 000 PLN, Emitent

uczestniczy w zysku spółki w 98%. Spółka została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 7 września 2023 r. został zawarty akt notarialny zawiązujący spółkę komandytową pod firmą Nowak

i Wspólnicy Kancelaria Radców Prawnych sp.k., suma komandytowa wynosi 48 000 PLN, Emitent uczestniczy w zysku

spółki w 98%. Spółka została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 7 września 2023 r. został zawarty akt notarialny zawiązujący spółkę komandytową pod firmą de Ostoja-

Starzewski i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp.k., suma komandytowa wynosi 48 000 PLN,

Emitent uczestniczy w zysku spółki w 98%. Spółka została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 7 września 2023 r. został zawarty akt notarialny zawiązujący spółkę komandytową pod firmą Żurawiecka,

Krajewska i Wspólnicy Kancelaria Radców Prawnych i Adwokatów sp.k.; suma komandytowa wynosi 47 000 PLN,

Emitent uczestniczy w zysku spółki w 97%. Spółka została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 13 października 2023 r. Emitent zbył na rzecz osoby fizycznej 20 udziałów w spółce Redeem sp. z o. o., Emitent

posiada 99% udziałów w spółce. Zmiana została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 13 października 2023 r. Zgromadzenie Wspólników spółki pod firmą Redeem sp. z o. o., podjęło uchwałę

w przedmiocie zmiany firmy, pod którą będzie prowadzona spółka na Votum Consumer Care sp. z o. o. Zmiana została

zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS,

• w dniu 2 listopada 2023 r. Emitent zbył z na rzecz osoby fizycznej 52 akcje imienne spółki pod firmą Votum Finance

Help S.A., Emitent posiada 99% akcji w spółce. Zmiana została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS oraz

w rejestrze akcjonariuszy;

• w dniu 6 listopada 2023 r. wspólnicy spółki pod firmą Mędrecki & Partners Law Office sp. k. podjęli uchwałę

w przedmiocie zmiany umowy spółki w ten sposób, że do spółki przystąpił nowy komplementariusz, zmianie uległa

firma, pod którą będzie prowadzona spółka na Mędrecki, Wilk i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych

sp. k. Zmiany zostały zarejestrowane w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 24 stycznia 2024 r. został zawarty akt notarialny zawiązujący spółkę komandytową pod firmą Wysmułek

i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k., suma komandytowa wynosi 48 000 PLN. Spółka została

zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 31 stycznia 2024 r. Emitent zbył ogół praw i obowiązków przysługujących mu w spółce pod firmą Kancelaria

Adwokatów i Radców Prawnych Rok-Konopa i Wspólnicy sp. k. osobie prawnej;

• w dniu 1 lutego 2024 r. Emitent sprzedał wszystkie posiadane przez siebie (450 000) akcje imienne spółki Votum

Energy S.A. spółce Columbus Elite S.A.

• w dniu 14 marca 2024 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników pod firmą Votum Green Project I sp. z o. o.

podjęło uchwałę w przedmiocie zmiany firmy, pod którą będzie prowadzona spółka na Vivid Clinic sp. z o. o. Zmiana

została zarejestrowana w KRS;

• w dniu 11 kwietnia 2024 r. został zawarty akt notarialny zawiązujący spółkę komandytową pod firmą Behrendt

i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k., suma komandytowa wynosi 48 000 PLN. Spółka została

zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 11 kwietnia 2024 r. Wspólnicy spółki pod firmą de Ostoja- Starzewski i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów

i Radców Prawnych sp. k., podjęli uchwałę w przedmiocie zmiany umowy spółki w ten sposób, że do spółki przystąpił

nowy komplementariusz, zmianie uległa firma, pod którą będzie prowadzona spółka na de Ostoja-Starzewski, Petka

i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k. Zmiany nie zostały zarejestrowane w rejestrze

przedsiębiorców KRS;

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 8

• w dniu 11 kwietnia 2024 r. Wspólnicy spółki pod firmą Nowak i Wspólnicy Kancelaria Radców Prawnych sp. k., podjęli

uchwałę w przedmiocie zmiany umowy spółki w ten sposób, że do spółki przystąpił nowy komplementariusz, zmianie

uległa firma, pod którą będzie prowadzona spółka na Nowak, Dyś i Wspólnicy Kancelaria Radców Prawnych sp. k.

Zmiany zostały zarejestrowane w rejestrze przedsiębiorców KRS;

• w dniu 11 kwietnia 2024 r. Wspólnicy spółki pod firmą Wysmułek i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców

Prawnych sp. k., podjęli uchwałę w przedmiocie zmiany umowy spółki w ten sposób, że do spółki przystąpił nowy

komplementariusz, zmianie uległa firma, pod którą będzie prowadzona spółka na Wysmułek, Sysło i Wspólnicy

Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k. Zmiany nie zostały zarejestrowane w rejestrze przedsiębiorców KRS.

2.2. Kapitał zakładowy VOTUM S.A.

Przez cały okres sprawozdawczy, tj. od 1 stycznia 2023 r. do dnia publikacji sprawozdania, kapitał zakładowy Spółki wynosił

1 200 000 PLN i dzielił się na 12 000 000 akcji zwykłych na okaziciela o wartości nominalnej 0,10 PLN każda, w tym:

• 10 000 000 akcji serii A,

• 2 000 000 akcji serii B.

W okresie od 1 stycznia 2023 r. do dnia publikacji sprawozdania, nie nastąpiły żadne transakcje, które wpłynęły na strukturę

akcjonariatu i w związku z tym, na dzień na dzień 31 grudnia 2023 r. oraz na dzień publikacji sprawozdania, struktura

akcjonariatu wygląda następująco:

Struktura akcjonariatu na dzień 31.12.2023 r. oraz na dzień publikacji sprawozdania

Akcjonariusz

Liczba akcji (szt.)

Wartość akcji

(w PLN)

Udział w kapitale

zakładowym%

Liczba głosów

Udział w ogólnej

liczbie głosów na WZ

(%)

Andrzej Dadełło (łącznie)

6 850 000

685 000,00

57,08

6 850 000

57,08

Andrzej Dadełło –

bezpośrednio

700 000

70 000,00

5,83

700 000

5,83

DSA Financial Group SA

6 150 000

615 000,00

51,25

6 150 000

51,25

Pozostali akcjonariusze

5 150 000

515 000,00

42,92

5 150 000

42,92

3. SYTUACJA OPERACYJNA

3.1. Obszar działalności Grupy Votum oraz informacje o jej produktach, towarach i usługach

Spółki Grupy Kapitałowej VOTUM działają na obszarze Polski. Emitent nie posiada oddziałów (zakładów). Emitent nie posiada

odbiorców ani dostawców, którzy osiągają co najmniej 10% przychodów ze sprzedaży ogółem.

3.1.1 Usługi związane z procesem dochodzenia roszczeń

3.1.1.1. Dochodzenie roszczeń z tytułu umów bankowych

Usługi związane z dochodzeniem roszczeń na rzecz konsumentów wynikających ze stosowania przez banki niedozwolonych

postanowień umownych (klauzule abuzywne) oraz innych praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Świadczenia

dochodzone w ramach tego segmentu wypłacane są przez banki, z którymi konsumenci zawarli umowy kredytu

waloryzowanego lub indeksowanego do waluty obcej bądź umowy pożyczki hipotecznej powiązanej z kursem waluty obcej lub

innego kredytu, którego niezgodność z prawem uzasadnia roszczenia konsumenta.

3.1.1.2. Dochodzenie roszczeń odszkodowawczych

Usługi związane z dochodzeniem roszczeń z tytułu szkód osobowych oraz usługi związane z dochodzeniem roszczeń z tytułu

szkód w pojazdach. Obejmują one dochodzenie roszczeń wynikających ze zdarzeń objętych obowiązkowym ubezpieczeniem

odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, na skutek których podmiot poszkodowany doznał szkody

majątkowej lub niemajątkowej w postaci obrażeń ciała bądź utraty osoby najbliższej oraz dochodzenie roszczeń wynikających

ze zdarzeń objętych obowiązkowym ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych,

na skutek których doszło do szkody majątkowej w pojeździe.

3.1.2. Usługi rehabilitacyjne

Usługi związane z rehabilitacją, w tym osób najciężej poszkodowanych w wypadkach, w stanie wegetatywnym, po amputacjach

i z poważnymi obrażeniami. Rehabilitacja odbywa się w trybie ambulatoryjnym lub stacjonarnym (w tym z udziałem opiekuna

osoby niepełnosprawnej).

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 9

3.1.3. Usługi pozostałe

Usługi świadczone przez spółki w grupie kapitałowej nieprzypisane do wyżej wymienionych obszarów, w tym m. in. usługi

marketingowe oraz najmu i inne usługi wspierające działalność podstawową.

3.2. Wielkość rynku, poziom sprzedaży i perspektywy rynku w podstawowym segmencie

działalności operacyjnej Emitenta

3.2.1 Dochodzenie roszczeń dotyczących umów kredytów waloryzowanych/indeksowanych lub denominowanych do waluty

obcej

3.2.1.1. Wielkość rynku

Precyzyjna liczba umów kredytowych, które dają podstawę do dochodzenia roszczeń jest trudna do określenia ze względu na

rozbieżne informacje pochodzące z różnych źródeł. Zgodnie z raportem NIK: Od 2006 r. organy nadzoru bankowego

systematycznie zbierały dane na temat liczby udzielanych kredytów objętych ryzykiem walutowym. W latach 2006–2017

zostało zawartych ponad 620,3 tys. umów. Biorąc pod uwagę, że na koniec 2005 r. banki posiadały 365,4 tys. obowiązujących

umów kredytów, udzielonych w latach wcześniejszych, łączną liczbę umów KORW (kredytów objętych ryzykiem walutowym),

które zostały zawarte od początku aktywności banków w tym zakresie do końca 2017 r., należy szacować na ponad 985,7 tys.

(źródło:https://www.nik.gov.pl/aktualnosci/kredyty-frankowe-panstwo-pozwolilo-bankom-na-zbyt-wiele.html). Należy mieć

na względzie, że spośród wszystkich kredytów powiązanych z walutą obcą, problemy prawne będące przedmiotem działalności

Emitenta dotyczą wyłącznie tych, w których pojawiły się klauzule abuzywne, co pozostawia poza przedmiotem zainteresowania

kredyty udzielane i wypłacane w walucie obcej. kredyty walutowe.

Obecny potencjał rynkowy stanowi liczba kredytów indeksowanych i denominowanych do waluty obcej, o których mowa

powyżej, pomniejszone o sprawy, w których banki zawarły ugody z kredytobiorcami, sprawy zakończone prawomocnymi

wyrokami sądowymi oraz sprawy zawisłe przed sądami powszechnymi.

Zgodnie z danymi Związku Banków Polskich, aktualnymi na dzień publikacji niniejszego sprawozdania, od początku procesu

zawierania ugód do końca lutego 2024 roku, zawarto łącznie 86 986 ugód (źródło:

https://biznes.pap.pl/pl/news/pap/info/3573329,w-i-ii-banki-podpisaly-5-4-tys--ugod-w-sprawie-kredytow-chf).

Według szacunkowych danych, opartych na raportach półrocznych pochodzących z sądów apelacyjnych, w okresie od początku

2019 roku do końca 2023 roku, zapadło nie mniej niż 18 tysięcy prawomocnych wyroków dotyczących kredytów indeksowanych

i denominowanych do waluty obcej. Dane te nie uwzględniają wyroków, które uprawomocniły się jako rozstrzygnięcia

I instancji oraz wyroków odwoławczych wydanych przez sądy okręgowe.

Zgodnie z informacjami przedstawionymi przez pełnomocnika Ministerstwa Sprawiedliwości, na koniec 2023 roku, dwa sądy

warszawskie - wydział frankowy i sąd praski - prowadziły w sumie prawie 55 tys. spraw na blisko 180 tys., które były w sądach

w całym kraju (źródło: www.prawo.pl/prawnicy-sady/co-ms-proponuje-w-sprawie-frankow-wywiad-dr-wiewiorowska

domagalska,526381.html).

Należy mieć na uwadze, że na ogół spraw sądowych dotyczących kredytów indeksowanych i denominowanych do waluty obcej,

składają się zarówno sprawy z powództwa konsumentów przeciwko bankom, jak i roszczenia wzajemne. Udział roszczeń

banków przeciwko kredytobiorcom, których dotyczą czynne procesy, szacuje się, na podstawie danych z sądów warszawskich

na poziomie 15% ogółu spraw. Można w związku z tym zakładać, że liczba czynnych procesów sądowych dotyczących spraw

frankowych, oscyluje wokół 150 tysięcy spraw.

Dochodzenie roszczeń z kredytów indeksowanych i denominowanych do waluty obcej jest możliwe zarówno w trakcie

wykonywania tej umowy (kredyty czynne), jak i po jej wygaśnięciu (kredyty spłacone).

Według dostępnych szacunków, na koniec roku 2023 czynnych pozostawało 280 tysięcy umów kredytów indeksowanych lub

denominowanych do waluty obcej (źródło: https://businessinsider.com.pl/poradnik-finansowy/kredyty/zludne-poczucie-

rozwiazania-problemu-frankowe-koszty-jeszcze-potrwaja/g8wdmdh). Kredytobiorcy, którzy posiadają czynne kredyty, jak

dotąd są najaktywniejsi w poszukiwaniu rozwiązania problemu wynikającego ze związania umowami z klauzulami abuzywnymi.

Dodatkowym motywatorem do działania dla nich jest, z jednej strony, materializujące się każdego miesiąca ryzyko kursowe i

zmiennego oprocentowania, z drugiej natomiast strony, są oni adresatami ofert ugodowych ze strony banków. Kredytobiorcy,

którzy spłacili już swoje zobowiązania na skutek stale poprawiającego się na ich korzyść orzecznictwa coraz częściej decydują

się na wytoczenie powództwa przeciwko bankowi, pomimo braku bodźców analogicznych, jak w odniesieniu pierwszej grupy.

Emitent prowadzi aktywną politykę informacyjną skierowaną do obu tych grup kredytobiorców i obserwuje wzrost udziału

kredytobiorców umów spłaconych w ogólnym wolumenie kontraktowanych spraw.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 10

3.2.1.2. Kontrakty oraz postępowania sądowe w segmencie bankowym w zakresie konsumentów, którzy zaciągnęli kredyt

denominowany lub indeksowany do waluty franka szwajcarskiego

Na dzień publikacji niniejszego sprawozdania, liczba spraw prowadzonych przez Spółki z grupy Emitenta przekroczyła 48 tysięcy,

a łączna wartość spornych kredytów przekroczyła 11 miliardów złotych. Długoterminowa tendencja, pomimo penetracji rynku,

jest wzrostowa. W latach 2019-2021 pozyskiwano między 8 a 9 tysięcy spraw, natomiast w roku 2022 roku ponad 10 tysięcy,

a w roku 2023 odnotowano przeszło 13 tysięcy kontraktów, których stroną byli konsumenci posiadający kredyty indeksowane

lub denominowane do waluty obcej. Należy podkreślić, że wartość ta nie obejmuje kontraktów zawartych

z kredytobiorcami – przedsiębiorcami oraz spraw dotyczących sankcji kredytu darmowego. W roku 2024, Emitent poszerzył

ofertę o umowę dedykowaną dla kredytobiorców posiadających spłacone kredyty i pierwsze tygodnie jej obowiązywania

wskazują, iż cieszy się ona dużym zainteresowaniem wśród odbiorców. W ocenie Emitenta obecny poziom zainteresowania

ofertą daje możliwość utrzymania dotychczasowych rocznych wolumenów pozyskiwanych spraw. Dotychczas jednym

z głównych bodźców motywujących frankowiczów do dochodzenia roszczeń były rozstrzygnięcia Trybunału Sprawiedliwości

Unii Europejskiej (dalej TSUE bądź Trybunał), szeroko komentowane w mediach. W obecnej sytuacji, większość

dotychczasowych wątpliwości w orzecznictwie została już rozstrzygnięta na korzyść kredytobiorców, zatem grupa kapitałowa

upatruje największych możliwości utrzymania dotychczasowych poziomów sprzedaży w wykorzystaniu pozycji lidera

rynkowego i poprawie oferty dla klientów. W szczególności katalizatorem pozyskiwania nowych klientów będą rekomendacje

wynikające z rosnącej liczby korzystnych rozstrzygnięć dla dotychczasowych klientów oraz stałe uatrakcyjnianie oferty poprzez

obniżanie progu dostępu do usługi wynikającego z wysokości opłaty wstępnej przy jednoczesnym utrzymaniu marży.

*Dane na dzień 21.03.2024 r.

8 957

8 241

8 099

10 337

13 241*

2000

4000

6000

8000

10000

12000

14000

2019 2020 2021 2022 2023

Liczba zawartych umów w latach 2019 - 2023

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 11

*Pozostałe - m.in. BGK, Bank Handlowy S.A., BNB BP S.A., Pekao Bank Hipoteczny S.A., Alior Bank S.A., SGB Bank S.A.

Krytycznym punktem w procesie obsługi spraw bankowych jest wytoczenie powództwa poprzedzone kompletowaniem

dokumentacji, procesem reklamacyjnym oraz sformułowaniem argumentacji odpowiadającej aktualnemu stanowi

orzecznictwa i dobraniu środków dowodowych. Dzięki realizacji strategii Emitenta, opartej na efekcie skali i głębokiej

specjalizacji, spółki z grupy Emitenta osiągnęły wysoką sprawność operacyjną pozwalającą na wytaczanie około 10 tysięcy

powództw rocznie, co doprowadziło do ulokowania w sądach do dnia publikacji niniejszego raportu przeszło 40 tysięcy spraw.

7 925

7 017

6 538

6 349

4 507

3 519

2 895

2 148

1 656

1 315

1 055

572

242

1 000

2 000

3 000

4 000

5 000

6 000

7 000

8 000

9 000

Liczba spraw w poszczególnych bankach (stan na dzień 31.12.2023 r.)

1 792

1 655

1 499

1 338

1 117

784

636

412

349

294

286

126

200

400

600

800

1 000

1 200

1 400

1 600

1 800

2 000

Wartość kredytów (kwota udostępnionego kapitału) w sprawach klientów GK Votum

w mln zł (stan na dzień 31.12.2023 r.)

45 964

10 412

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 12

*Dane na dzień 26.03.2024 r.

Taktyka procesowa spółek z grupy Emitenta opiera się na dążeniu do maksymalizacji prawdopodobieństwa wygranej, przy

jednoczesnym zapewnieniu bezpieczeństwa klienta w przypadku alternatywnych scenariuszy. Orzecznictwo sądów

powszechnych ewoluowało na korzyść kredytobiorców - od wycofania się przez część sądów ze zastępowania klauzuli

abuzywnej średnim kursem NBP, poprzez usunięcie klauzuli abuzywnej z pozostawieniem umowy w mocy (odfrankowienie)

w kierunku stwierdzenia nieważności umowy w oparciu o teorię dwóch kondykcji.

Do dnia bilansowego klienci z grupy Emitenta uzyskali ponad 17 tysięcy rozstrzygnięć sądów I instancji, z czego korzystnych

było 97,5 %. Wyroki oddalające oraz stwierdzające zastąpienie abuzywnej klauzuli przeliczeniowej średnim kursem NBP

podlegały zaskarżeniu w toku instancji. Na przestrzeni ostatnich 4 lat można zaobserwować wyraźną tendencję przyrostu liczby

wyroków I instancji w poszczególnych latach.

2 082

6 016

10 995

9 180

9 895*

2000

4000

6000

8000

10000

12000

2019 2020 2021 2022 2023

Liczba spraw sądowych - wytoczone powództwa

Liczba wyroków I instancji z podziałem na

rozstrzygnięcia w roku 2020

Nieważność

Odfrankowienie

Zastąpienie abuzywnej klauzuli przeliczeniowej śr.

kursem NBP

Oddalenie powództwa

981

112

Liczba wyroków I instancji z podziałem na

rozstrzygnięcia w roku 2021

Nieważność

Odfrankowienie

Zastąpienie abuzywnej klauzuli przeliczeniowej śr.

kursem NBP

Oddalenie powództwa

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 13

*Dane zostały ustalone na dzień 29.03.2024 r., w przypadku uprawomocnienia się wyroku, dane mogą ulec zmianie.

Do dnia bilansowego klienci z grupy Emitenta uzyskali ponad 3,8 tysiąca rozstrzygnięć sądów II instancji, z czego korzystnych

było ponad 99 %. Wyroki oddalające oraz stwierdzające zastąpienie abuzywnej klauzuli przeliczeniowej średnim kursem NBP

podlegały zaskarżeniu nadzwyczajnymi środkami zaskarżenia (skarga kasacyjna). Na przestrzeni ostatnich 4 lat można

zaobserwować wyraźną tendencję przyrostu liczby wyroków II instancji w poszczególnych latach.

5923

209

128

Liczba wyroków I instancji z podziałem na

rozstrzygnięcia w roku 2022

Nieważność

Odfrankowienie

Zastąpienie abuzywnej klauzuli przeliczeniowej

śr. kursem NBP

Oddalenie powództwa

9216

192

267

Liczba wyroków I instancji z podziałem na

rozstrzygnięcia w roku 2023*

Nieważność

Odfrankowienie

Zastąpienie abuzywnej klauzuli przeliczeniowej śr.

kursem NBP

Oddalenie powództwa

Liczba wyroków II instancji z podziałem na

rozstrzygnięcia w roku 2020

Nieważność

Odfrankowienie

Oddalenie powództwa

Uchylenie

Liczba wyroków II instancji z podziałem na

rozstrzygnięcia w roku 2021

Nieważność

Odfrankowienie

Zastąpienie abuzywnej klauzuli

przeliczeniowej śr. kursem NBP

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 14

* Dane zostały ustalone na dzień 29.03.2024 r., w przypadku uprawomocnienia się wyroku, dane mogą ulec zmianie.

Kumulacja spraw procesowych kredytobiorców kredytów indeksowanych lub denominowanych przeciwko bankom we

wcześniejszych latach spowodowała wydłużenie czasu oczekiwania na rozstrzygnięcia sądowe. Obecnie można zaobserwować

pierwsze symptomy przyspieszenia procesów na skutek reformy z 2019 roku, dywersyfikującej właściwość sądów, postępującej

cyfryzacji sądów (rozprawy zdalne), wypracowania jednolitych linii orzeczniczych oraz zmniejszenia liczby posiedzeń i środków

dowodowych w związku z dominacją teorii nieważności w orzecznictwie. Pomimo tych tendencji, oczekiwane jest

przedsięwzięcie kolejnych reform o charakterze organizacyjnym, które mają doprowadzić do wzmocnienia kadrowego

i podniesienia sprawności operacyjnej sądów powszechnych zajmujących się sprawami frankowymi (źródło:

https://www.prawo.pl/prawnicy-sady/co-ms-proponuje-w-sprawie-frankow-wywiad-dr-wiewiorowska

domagalska,526381.html).

*Próba wykonana na podstawie wyroków prawomocnych i nieprawomocnych zapadłych w roku 2023 w sprawach klientów

Grupy Kapitałowej Votum. Dane na dzień 08.03.2024 r.

884

Liczba wyroków II instancji z podziałem na

rozstrzygnięcia

w roku 2022

Nieważność

Odfrankowienie

Zastąpienie abuzywnej klauzuli przeliczeniowej śr.

kursem NBP

Oddalenie powództwa

Uchylenie

2653

Liczba wyroków II instancji z podziałem na

rozstrzygnięcia w roku 2023*

Nieważność

Odfrankowienie

Zastąpienie abuzywnej klauzuli przeliczeniowej śr.

kursem NBP

Oddalenie powództwa

Uchylenie

20%

34%

38%

Czas trwania postępowania w I instancji*

do 6 mcy do 12 mcy

do 24 mcy powyżej 24 m-cy

43%

50%

Czas trwania postępowania w II instancji*

do 6 mcy do 12 mcy

do 24 mcy powyżej 24 m-cy

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 15

3.2.1.3. Perspektywy rynku

Mając na względzie, że grupa odbiorców usługi spółek z grupy Emitenta jest grupą zamkniętą, perspektywy rynku determinuje

poziom jego penetracji czynnikami określonymi w punkcie 3.3.1.1 a także kształtowanie się popytu w grupie kredytobiorców

kredytów indeksowanych lub denominowanych do waluty obcej (zarówno czynnych jak i spłaconych), którzy nie podjęli dotąd

żadnych działań prawnych zmierzających do usunięcia skutków abuzywnych zapisów umownych. Do czynników kształtujących

popyt należą: ocena atrakcyjności oferty spółek z grupy Emitenta na tle otoczenia rynkowego, atrakcyjności ofert ugodowych

ze strony banków oraz utrzymania umowy w mocy wobec niechęci do podejmowania jakichkolwiek działań w kierunku ich

podważania.

Spółki z Grupy Kapitałowej VOTUM posiadają największy udział w reprezentacji kredytobiorców kredytów indeksowanych lub

denominowanych do waluty obcej wśród wszystkich podmiotów działających w tym obszarze na polskim rynku. Pozycja lidera

jest potwierdzona zarówno wolumenem prowadzonych spraw, zapadłych wyroków, jaki i statusem ekspertów o

rozpoznawalnej coraz powszechniej marce. Przewagi te pozwalają docierać nie tylko do kredytobiorców obsługujących czynne

kredyty i motywowanych do dochodzenia unieważnienia umowy materializującym się ryzykiem kursowym i wzrostu stóp

procentowych, ale również do kredytobiorców, którzy już spłacili swoje zadłużenie i jak dotąd stanowili mniej aktywną grupę

kliencką. Spółki z Grupy Kapitałowej VOTUM oferują swoje usługi tej grupie kredytobiorców efektywniej na tle rynku, dzięki

aktywnej komunikacji produktu, poleceniom dotychczasowych klientów, których spory zostały zakończone sukcesem,

a także dedykowanym warunkom umownym obniżającym próg opłaty wstępnej.

3.2.1.3. 1. Orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Kolejnym istotnym czynnikiem kształtującym perspektywy rynku jest wyraźny trend prokonsumencki w orzecznictwie sadów

krajowych i TSUE, który potwierdza wyraźne korzyści ekonomiczne wynikające z rozstrzygnięć sądowych, w porównaniu do

warunków ugód oferowanych przez banki.

W oparciu o bieżącą analizę orzecznictwa, Emitent wskazuje, że w dalszym ciągu wpływ na orzecznictwo krajowe wywierają

wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które w 2023 r. dały możliwość rozstrzygnięcia kolejnych zagadnień

prawnych budzących w sądach powszechnych wątpliwości i prowadzących do rozbieżności w zapadających orzeczeniach.

Od momentu wydania wyroku w sprawie Państwa Dziubak (wyrok z dnia 03.10.2019 r.) oraz ujednolicenia linii orzeczniczej

w sądach, w których dominuje rozstrzygnięcie stwierdzenia nieważności umowy, powstały kolejne zagadnienia prawne, które

dla sprawności orzekania wymagały ujednolicenia. Wśród najważniejszych zagadnień prawnych wymagających standaryzacji,

należy wskazać: ustalenie początku terminu naliczania ustawowych odsetek za opóźnienie na rzecz konsumentów, możliwość

skorzystania przez bank z zarzutu zatrzymania oraz jego skutku w postaci wstrzymania okresu naliczania odsetek, konieczność

złożenia przez konsumenta oświadczenia o skutkach nieważności umowy kredytowej, zagadnienie przedawnienia roszczeń

banku oraz dodatkowe roszczenia banków względem konsumentów o bezumowne korzystanie z kapitału i waloryzację.

W 2023 r. TSUE wydał kilka istotnych wyroków, które odpowiadają na liczne pytania polskich sądów w zakresie zagadnień

prawnych powstałych w sprawach frankowych w ostatnich miesiącach. W ocenie Emitenta, zapadłe orzeczenia już oddziałują

na zapadające wyroki, co sprzyja eliminacji powstałych wątpliwości oraz wpływa na dynamikę prowadzenia spraw.

3.2.1.3. 1.1. Roszczenia o bezumowne korzystanie z kapitału

Jednym z czynników, który bywa wykorzystywany przez banki jako argument za przyjęciem oferowanych warunków ugody, jest

zagrożenie roszczeniem wzajemnym ze strony banku. O ile nie budzi głębokich kontrowersji prawo banku do rozliczenia

udostępnionego, nieprzedawnionego kapitału, o tyle w sposób rażąco nieuzasadniony roszczenia banków zmierzały

do zniechęcenia kredytobiorców do dochodzenia swoich praw, poprzez zagrożenie wzajemnym roszczeniem o wynagrodzenie

za korzystanie z kapitału. W przypadku jego uznania, pomimo wykazania niezgodności z prawem działań banku, kredytobiorca

wygrywając spór sądowy w istocie byłby zobowiązany do ponoszenia większych ciężarów ekonomicznych, niż gdyby nie

skorzystał z ochrony prawnej. Można zakładać, że strategia formułowania takich roszczeń nakierowana była nie tylko przeciwko

konkretnym kredytobiorcom dochodzącym swoich praw, ale miała również wywoływać „efekt mrożący” w stosunku

do wszystkich pozostałych. Takie działanie ze strony sektora bankowego pozostawało w istotnej sprzeczności z założeniami

dyrektywy 93/13 i skutkowało szeregiem krytycznych stanowisk TSUE.

Najważniejszym orzeczeniem Trybunału w przedmiocie spraw frankowych, które bezpośrednio wpłynęło na strategię

i stanowisko sektora bankowego, był wyrok w sprawie C-520/21 wydany w dniu 15.06.2023 r., w którym jednoznacznie

wskazano, że banki nie mogą domagać się od kredytobiorców dodatkowej rekompensaty ponad udostępniony kapitał kredytu.

Wspomniany wyrok został dobrze przyjęty przez sądy krajowe, które po jego ogłoszeniu zaczęły rozstrzygać coraz więcej spraw

zainicjowanych przez banki. Konstatacja treści wyroku Trybunału i przedstawionych w nim argumentów wraz z treścią pytania

prejudycjalnego zadanego przez sąd krajowy dała jednoznaczną odpowiedź w przedmiocie braku możliwości domagania się

przez banki dodatkowych roszczeń, niezależenie od ich postaci i formy prawnej, tj. bezpodstawnego wzbogacenia,

bezumownego korzystania z kapitału, odsetek, odszkodowania czy waloryzacji.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 16

Ocena sytuacji dokonana przez sektor bankowy bezpośrednio po zapadłym orzeczeniu TSUE, doprowadziła do zmiany narracji

prowadzonej przez banki, które zaczęły domagać się od kredytobiorców roszczenia stanowiącego urealnienie wartości

udzielonego kapitału tj. roszczenia z tytułu waloryzacji zamiast roszczeń z tytułu bezumownego korzystania

z kapitału. Przyjęta przez banki strategia, przełożyła się także na podejmowane czynności w postaci wystosowywania

do kredytobiorców wezwań do zapłaty, a następnie powództw o zapłatę obejmujących swoim zakresem zarówno kwotę

udostępnionego kapitału, jak i roszczenia z tytułu waloryzacji. W ostatnim kwartale 2023 r. banki, w oparciu o nową strategię,

kontynuowały proces pozywania klientów o zwrot kwoty udzielonego kapitału oraz waloryzację.

W sprawie C-140/22, rozstrzygniętej wyrokiem z dnia 07.12.2023 r. (sprawa prowadzona przez kancelarię z GK Votum),

Trybunał, w odpowiedzi na pytanie czwarte, wskazał, że sąd krajowy nie może pomniejszyć roszczenia konsumenta

o równowartość odsetek, które przysługiwałyby bankowi, gdyby umowa ta pozostała w mocy. Take działanie osłabiłoby

odstraszający skutek dyrektywy 93/13 i zmniejszyło ochronę przyznaną konsumentowi. To jednoznacznie dowodzi,

że stanowisko sektora bankowego w zakresie dochodzenia dodatkowych roszczeń od kredytobiorców nie znajduje podstaw

prawnych w treści dyrektywy 93/13.

Kolejnym wyrokiem, w sprawie C-756/22 z dnia 11.12.2023 r., Trybunał doprecyzował swoje stanowisko wskazując, że banki

nie mogą żądać od konsumenta zwrotu kwoty innej niż udostępniony kapitał. Doprecyzowaniu uległo w tym przypadku

sformułowanie „żadnej rekompensaty”, mylnie interpretowanej przez banki i wymagającej dodatkowego doprecyzowania, co

Trybunał uczynił w przedmiotowym wyroku.

Ostateczne przesądzenie dodatkowych roszczeń formułowanych przez banki przeciwko konsumentom nastąpiło

w postanowieniu TSUE z dnia 12.01.2024 r. w sprawie C-488/23. W treści postanowienia Trybunał wskazał, że przepisy

dyrektywy stoją na przeszkodzie wykładni prawa krajowego, które daje bankowi możliwość domagania się od kredytobiorcy

oprócz zwrotu kwoty kapitału, także rekompensaty polegającej na sądowej waloryzacji świadczenia wypłaconego kapitału.

Tym samym TSUE, w swoich czterech orzeczeniach, pozbawił banki jakiejkolwiek nadziei na możliwość domagania się

od kredytobiorców wyrównania strat w postaci dodatkowych roszczeń związanych z bezumownym korzystaniem z kapitału lub

waloryzacji.

Stanowisko Trybunału, przedstawione argumenty prawne oraz zakres wykładni treści dyrektywy 93/13 został przyjęte przez

sądy krajowe jednoznacznie i pomyślnie dla konsumentów. Sądy obecnie nie przychylają się do stanowiska sektora bankowego,

oddalając powództwa o waloryzacje oraz bezumowne korzystanie z kapitału. Z przedstawionych przez portal rp.pl danych

wynika, że na 302 wyroki, kredytobiorcy wygrali w 293 sprawach, co daje odsetek skuteczności na poziomie 97% (źródło:

https://www.rp.pl/banki/art39987421-pozwy-bankow-wobec-frankowiczow-sa-bezskuteczne-najnowsze-dane).

Opracowanie własne na podstawie danych Dziennika Rzeczpospolita (źródło: https://www.rp.pl/banki/art39987421-pozwy-bankow-wobec-frankowiczow-sa-

bezskuteczne-najnowsze-dane)

Sektor bankowy poddał weryfikacji przyjętą strategię i banki w sporach z frankowiczami, wycofują się z roszczeń

o waloryzację albo roszczeń z tytułu bezumownego korzystania z kapitału, natomiast nie zrezygnują z roszczeń o zwrot

udostępnionego kapitału (źródło: https://biznes.pap.pl/pl/news/pap/info/3566610,banki-wycofuja-z-sadow-kontrpozwy-ws--

waloryzacji-kapitalu--nie-rezygnuja-z-kapitalu---zbp).

97%

Roszczenia banków o waloryzację i bezumowne korzystanie z kapitału

wygrana banku wygrana konsumenta

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 17

3.2.1.3. 1.2. Wniosek o zabezpieczenie powództwa skutkujący wstrzymaniem płatności rat kredytu

Jednym z kluczowych czynników motywujących kredytobiorców wciąż spłacających swoje kredyty do uregulowania sytuacji

prawnej, jest dążenie do osiągnięcia efektu w postaci wstrzymania płatności nieprawidłowo naliczanych rat. Rozbieżności

w orzecznictwie w zakresie możliwości zastosowania zabezpieczenia polegającego na zobowiązaniu banku do zaniechania

poboru płatności rat były wykorzystywane przez banki jako argument za zrzeczeniem się przez konsumenta części roszczeń

w drodze ugody. Kluczowe znaczenie w tym zakresie miał wyrok TSUE w sprawie C-287/22 z dnia 15.06.2023 r., rozstrzygający

wątpliwości prawne w przedmiocie wniosku o zabezpieczenie, skutkującego zawieszeniem płatności rat na czas trwania

postępowania sądowego. Argumentacja przedstawiona w omawianym orzeczeniu, wzmacnia pozycję procesową konsumenta

oraz nakłada na sąd obowiązek maksymalnego zabezpieczenie interesu konsumenta w sporze z przedsiębiorcą,

w szczególności, jeżeli brak takiego zabezpieczenia stwarzałby po stronie konsumenta dodatkowe zobowiązania. W tym

wypadku Trybunał wskazał, że sąd powinien zmierzać do zakończenia sprawy w jednym postępowaniu. Każdorazowe

rozszerzanie powództwa lub konieczność wytoczenia nowego powództwa o raty nieobjęte pierwotną sprawą jest, po pierwsze

ekonomicznie nieuzasadnione dla konsumenta, a po drugie wydłuży całość postępowania. Ważnym elementem tego

orzeczenia jest podkreślenie przez Trybunał, że okoliczność, czy kredyt został już nominalnie spłacony, czy też nie, nie może

być argumentem przemawiającym za odmową udzielenia takiego zabezpieczenia.

Jak pokazują dane zaprezentowane przez media po 15.06.2023 r., udział pozytywnie rozstrzyganych wniosków

o zabezpieczenie w postaci wstrzymania obowiązku płatności dalszych rat oscyluje w granicach ok. 70%. (źródło:

https://www.money.pl/banki/wykiwali-pis-i-banki-masowo-wysylaja-kredyty-na-dlugie-wakacje-6959195622091264a.html).

Opracowanie własne na podstawie danych portalu Money.pl (źródło: : https://www.money.pl/banki/wykiwali-pis-i-banki-masowo-wysylaja-kredyty-na-dlugie-

wakacje-6959195622091264a.html)

3.2.1.3. 1.3. Kredyty o charakterze mieszanym

W zakresie potencjału możliwości przyjęcia nowych spraw istotny jest również wyrok Trybunału w sprawie C-570/21 z dnia

08.06.2023 r., w którym Trybunał zmienił swoje stanowisko w zakresie oceny kredytu o mieszanym charakterze,

tj. przeznaczonego częściowo na cel konsumencki jak i związanego z działalnością gospodarczą. W ocenie Trybunału, pojęcie

konsumenta obejmuje osobę, która zawarła umowę kredytu o mieszanym charakterze, jeżeli cel działalności gospodarczej lub

zawodowej jest tak ograniczony, że nie jest on dominujący w ogólnym kontekście tej umowy. Taka argumentacja jest widoczną

zmianą podejścia TSUE, gdyż dotychczas wiodące znaczenie w orzecznictwie Trybunału miał wyrok C-464/01 z dnia

20.01.2005 r., w którym wskazano, mieszany cel umowy kredytowej pozbawia kredytobiorcę statusu konsumenta, chyba że

gospodarczy cel umowy jest na tyle marginalny, że odgrywa jedynie nikłą rolę w ogólnym kontekście całej umowy. Analiza

prawno- porównawcza obu orzeczeń wskazuje na prokonsumencką zmianę stanowiska Trybunału, co daje możliwość objęcia

ochroną prawną większej liczby konsumentów posiadających kredyt mieszane, których niewielka część została przeznaczona

na cel związany z działalnością gospodarczą lub konsolidację kredytu uwzględniającą np. spłatę karty kredytowej czy linii

kredytowej związanej z działalnością gospodarczą.

3.2.1.3. 1.4. Wymagalność roszczeń kredytobiorcy

Należy odnotować, że banki podkreślały atrakcyjność zrzeczenia się części roszczeń konsumenta w drodze ugody jako

efektywniejszego rozwiązania niż proces sadowy, wskazując na jego długotrwałość. Narracja taka pomija fakt, że bank, będąc

w zwłoce, zobligowany jest do zapłaty odsetek ustawowych z tego tytułu, które w szczególności, w dobie wysokich stóp

70%

30%

Wniosek o zabezpieczenie - zawieszenie płatności rat kredytu na czas trwania pospowania

Uwzględnione Nieuwzględnione

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 18

procentowych, stanowią istotną część roszczenia i rekompensatę za długotrwałość procesu. Z tym zagadnieniem koreluje

taktyka procesowa banków, polegająca na zaskarżaniu nieprawomocnych wyroków, pomimo bliskiego pewności

prawdopodobieństwa porażki. Taktyce tej sprzyjały rozbieżności w orzecznictwie w zakresie daty początkowej i końcowej

naliczania odsetek.

Warte odnotowania w tym kontekście są dwa orzeczenia TSUE z końca 2023 roku, które bezpośrednio przekładają się na skalę

i wartość zasądzanych ustawowych odsetek za opóźnienie na rzecz konsumentów oraz brak konieczności składania przez

kredytobiorców oświadczenia o skutkach nieważności umowy kredytowej. W pierwszej ze spraw o sygn.: C-140/22, Trybunał

poddał analizie stanowisko i argumentację przedstawioną przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 07.05.2021 r. sygn. III CZP

6/21, w której powstała koncepcja tzw. bezskuteczności zawieszonej oraz konieczność złożenia przez konsumenta oświadczenia

o świadomości skutków stwierdzenia nieważności umowy kredowej. Z tym ostatnim zdarzeniem Sąd Najwyższy powiązał

zagadnienie wymagalności roszczeń, która wpływa na ustalenia początku biegu terminu naliczania odsetek oraz przedawnienia

roszczeń banków. W ocenie Trybunału niedopuszczalne jest uzależnienie dochodzenia roszczeń przez konsumenta

wynikających z dyrektywy 93/13 od złożenia przez konsumenta przed sądem w sformalizowany sposób oświadczenia

o skutkach nieważności. Upadek koncepcji przedstawionej przez Sąd Najwyższy w zakresie powiązania wymagalności roszczeń

oraz jej skutków prawnych dla stron procesu ma ogromne znaczenie dla konsumentów. W szczególności wpływa to na ustalenie

terminu naliczania ustawowych odsetek za opóźnienie, które powinny być powiązane z datą złożenia reklamacji, wezwania do

zapłaty lub pozwu, a nie, jak przyjął Sąd Najwyższy, od dnia złożenia przez konsumenta oświadczenia przed sądem.

W drugiej sprawie C-28/22, Trybunał ponownie odniósł się do kwestii odsetek wskazując, że początkowy termin ich naliczania

powinien być liczony od terminu z wezwania do zapłaty. Co ważne dla samych konsumentów, Trybunał wytrącił bankom kolejne

narzędzie prawne w postaci zarzutu zatrzymania, który uzależniał realizację wyroku zasądzającego roszczenia na rzecz

konsumenta przez bank, od uregulowania przez konsumenta kwoty udostępnionego kapitału. Dodatkowo, skutecznie złożony

przez bank zarzut zatrzymania, wstrzymywał okres naliczania odsetek, które były ustalone w zamkniętym przedziale od dnia ich

naliczenia do dnia złożenia zarzutu zatrzymania. Trybunał wskazał, że skutek zarzutu zatrzymania w postaci wstrzymania

naliczania odsetek na rzecz konsumenta, jest niezgodny z treścią dyrektywy 93/13 i obciąża negatywnymi konsekwencjami

procesowymi stronę, która korzysta z ochrony prawnej związanej z zawarciem w umowie nieuczciwych klauzul umownych.

W takiej sytuacji, kredytobiorcy będą mogli liczyć na zasądzenie wyższych wartości odsetek, stanowiących rekompensatę

za czas oczekiwania na rozstrzygnięcie sprawy sądowej. Z danych przedstawionych przez Polską Agencję Prasową (PAP) wynika,

że na próbie 100 spraw średnia wartość różnicy odsetek wynosi ok 43 000 zł na korzyść konsumenta, przyjmując korzystniejszy

i zgodny z orzeczeniem Trybunału dzień rozpoczęcia naliczania odsetek (źródło: https://www.pap.pl/aktualnosci/prawnik-

wygrane-frankowiczow-po-grudniowych-wyrokach-tsue-moga-byc-wyzsze-srednio-o-43).

3.2.1.3. 1.5. Termin przedawnienia roszczeń banków

Ważnym elementem obu grudniowych wyroków TSUE są argumenty pozwalające określić, od jakiego terminu lub zdarzenia

należy liczyć termin przedawnienia roszczeń banków. W sprawie C-140/22 Trybunał wskazał, że konsument nie ma konieczności

składania oświadczenia o skutkach nieważności, aby skutecznie skorzystać z ochrony prawnej zagwarantowanej w dyrektywie

93/13. Co istotne, takie oświadczenie nie wywołuje żadnych skutków prawnych, w tym wymagalności roszczenia zarówno

banku, jak i konsumenta. Wspomniany wyrok ustalił zatem, od jakiego momentu nie będzie liczony termin rozpoczęcia

przedawnienia roszczeń banku tj. nie należy go liczyć od daty złożenia oświadczenia przez konsumenta.

W sprawie C-28/22, Trybunał także odniósł się do zagadnienia przedawnienia roszczeń banków, wskazując na dwie ważne

okoliczności. Po pierwsze okres wymagalności, a co za tym idzie termin rozpoczęcia biegu przedawnienia roszczeń banku, nie

może być liczony od daty worku II instancji (wyroku prawomocnego). Po drugie, w ocenie TSUE, okres przedawnienia roszczeń

banku nie może rozpocząć się później niż bieg przedawnienia roszczeń konsumenta. W takiej sytuacji, zgodnie z wcześniejszym

stanowiskiem TSUE, przedawnienie roszczeń restytucyjnych konsumenta może rozpocząć swój bieg w chwili, w której

konsument dowiedział się o wadliwości swojej umowy lub w najwcześniej możliwym momencie mógł się o tym dowiedzieć (tak

wyrok TSUE w sprawach od C-776/19 do C-782/19). Konstatacja obu wyroków wskazuje, że wspólnym zdarzeniem dla banku,

jak i konsumenta, może być np. złożenie przez konsumenta reklamacji do banku kwestionującej treść umowy lub skierowanie

powództwa do sądu. W ocenie Emitenta, tylko w takiej sytuacji można obiektywnie określić, że obie strony umowy mają wiedzę

co do wadliwości treści umowy oraz faktu jej kwestionowania przez konsumenta.

W ocenie Emitenta, zagadnienie przedawnienia roszczeń banków będzie stanowiło w nadchodzącym roku jedno z większych

wyzwań dla sądów krajowych przy rozstrzyganiu spraw z powództwa banku, gdyż jednym z elementów obronnych

podnoszonych przez konsumentów jest zarzut przedawnienia roszczeń. Emitent na bieżąco analizuje orzecznictwo sądów,

które rozstrzygają zgłoszone zarzuty przedawnienia roszczeń banków. Liczba takich wyroków nie daje podstaw do

sformułowania jednoznacznego stanowiska. Z uwagi na krótki okres czasu od grudniowych wyroków TSUE oraz wagę

zagadnienia, decydujące mogą być w tym zakresie nie tylko kolejne miesiące i zapadające orzeczenia sądów krajowych, ale

także stanowisko SN, jak i TSUE.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 19

Emitent wskazuje, że postanowieniem z dnia 31.01.2024 r. w sprawie V ACa 1242/22, Sąd Apelacyjny w Warszawie skierował

do Trybunału pytania prejudycjalne dotyczące zagadnienia przedawnienia roszczeń banków, pytając, czy w przypadku braku

możliwości dalszego obowiązywania umowy po wyeliminowaniu z niej postanowień niedozwolonych z art. 6 ust. 1 i art. 7 ust.

1 dyrektywy 93/13 oraz zgodnie z zasadami skuteczności, pewności prawa i proporcjonalności, zasadna jest wykładnia prawa

krajowego przewidująca, że:

- bieg terminu przedawnienia roszczenia restytucyjnego przedsiębiorcy wobec konsumenta nie rozpoczyna się dopóki

konsument wykonuje umowę i nie zgłasza wobec niego swoich roszczeń lub zarzutów opartych o niedozwolony charakter

postanowień umownych;

- uwzględnieniu przedawnienia roszczenia restytucyjnego przedsiębiorcy wobec konsumenta sprzeciwiają się względy

słuszności związane z tym, że przyczyną niedochodzenia tego roszczenia było wykonywanie umowy przez konsumenta

i niezgłaszanie przez niego swoich roszczeń lub zarzutów opartych o niedozwolony charakter postanowień umownych, a skutki

wyeliminowania z umowy niedozwolonych postanowień i warunki dochodzenia przez strony roszczeń restytucyjnych nie były

w orzecznictwie jasno i spójnie zdefiniowane.

Jednocześnie sąd zawnioskował do Trybunału o objęcie skierowanego pytania przyspieszonym trybem prejudycjalnym, z uwagi

na wagę zagadnienia, gdyż w ocenie sądu wyjaśnienie tych kwestii i ujednolicenie orzecznictwa będzie miało realny wpływ na

tysiące spraw toczących się z powództwa konsumenta lub banku.

3.2.1.3. 2. Orzecznictwo Sądu Najwyższego

Emitent poddaje analizie prawnej również orzecznictwo krajowe, w szczególności Sądu Najwyższego, które ma istotne

oddziaływanie na rozstrzygnięcia sądów powszechnych. W tym przedmiocie warto wskazać na dwie istotne sprawy oczekujące

na rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego.

W pierwszej kolejności należy wskazać na zagadnienie prawne dotyczące kredytobiorców Getin Noble Bank S.A. w stanie

upadłości, których postępowania sądowe zostały objęte reżimem ustawy z dnia 28 lutego 2023 r. - Prawo upadłościowe (dalej:

ustawa upadłościowa). Wspomniana ustawa wyłącza możliwość domagania się od banku roszczeń pieniężnych w postępowaniu

cywilnym, a jedynie daje szanse na dochodzenia roszczenia o ustalenie, w postaci stwierdzenia nieważności umowy kredytowej,

co znacznie ogranicza możliwości dochodzenia roszczeń od banku. Zagadnienie możliwości prowadzenia postępowań cywilnych

w przedmiocie stwierdzenia nieważności umowy kredytowej budzi wątpliwości po stronie sądów, co skutkuje niejednolitym

podejściem do prowadzenia spraw. Część sądów zawiesza jedynie postępowania w zakresie roszczenia o zapłatę, prowadzą

w dalszej części sprawy dotyczące roszczenia ustalającego, inne sądy zawieszają postępowania w całości. W celu rozstrzygnięcie

powstałych wątpliwości prawnych, które wpływają na dynamikę prowadzonych postępowań przeciwko Getin Noble Bank S.A.

w upadłości, Sąd Apelacyjny w Warszawie skierował do Sądu Najwyższego zagadnienie prawne mające na celu rozstrzygnięcie

powstałego zagadnienia o treści:

„Czy postępowanie sądowe z powództwa kredytobiorcy będącego konsumentem o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego

z umowy kredytu waloryzowanego (indeksowanego albo denominowanego) do waluty obcej wytoczone przeciwko bankowi

co do którego w toku postępowania ogłoszono upadłość jest sprawą: „o wierzytelność, która podlega zgłoszeniu do masy

upadłości” w rozumieniu art. 145 ust.1 ustawy z 28 lutego 2003 r. prawo upadłościowe (Dz.U. 2022 poz.1520 ze zm.), a tym

samym podlega zawieszeniu na podstawie art. 174 par. 1 pkt. 4 k.p.c., w związku z art. 144 ust.1 i art. 145 ust. 1 prawa

upadłościowego do czasu rozpoznania zgłoszenia wierzytelności na liście wierzytelności lub odpowiednio odmowy

uwzględnienia wierzytelności na liście i wyczerpania trybu określonego ustawą, czy też postępowanie to może być

kontynuowane z udziałem syndyka masy upadłości bez oczekiwania na wyczerpanie trybu określonego w prawie

upadłościowym?”.

W ocenie Emitenta powstałe zagadnienie należy rozpatrywać wielopoziomowo, w szczególności z uwzględnieniem statusu

strony procesowej jako konsumenta. W takim ujęciu należy zabezpieczyć interesy konsumenta jako słabszej strony

postpowania sporu sądowego w ramach ochrony przewidzianej w treści dyrektywy 93/13. Dodatkowo, w ocenie Emitenta,

roszczenie o stwierdzenie nieważności umowy kredytowej nie ma charakteru pieniężnego i nie powinna podlegać zgłoszeniu

do masy upadłości w rozumieniu ustawy upadłościowej. Udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie niewątpliwie wpłynie na

dynamikę prowadzenia spraw klientów Getin Noble Bank S.A. w upadłości, gdyż albo doprowadzi do możliwości ich

prowadzenia przez sądy powszechne w zakresie roszczenia o ustalenia albo sprawi, że sądy zawieszą sprawy

w całości do czasu zakończenia postępowania upadłościowego.

Emitent wskazuje także, że Sąd Najwyższy wyznaczył termin posiedzenia pełnego składu Izby Cywilnej w przedmiocie uchwały

frankowej na dzień 25.04.2024 r. Przedmiotem uchwały ma być rozstrzygnięcie sześciu zagadnień dotyczących:

- ustalenia, czy w przypadku uznania postanowienia umowy kredytu indeksowanego/denominowanego do waluty obcej

za niedozwolone, możliwe jest przyjęcie, że miejsce tego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej.

W przypadku odpowiedzi przeczącej:

- czy w przypadku niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego do waluty

umowa może wiązać strony w pozostałym zakresie,

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 20

- czy w przypadku niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu denominowanego do waluty

umowa może wiązać strony w pozostałym.

Dodatkowo, niezależnie od wskazanych pytań, Sąd Najwyższy będzie rozstrzygał zagadnienia dotyczące:

- sposobu rozliczenia się stron nieważnej umowy kredytowej, tj. ustalenia, czy zastosowanie będzie miała teoria salda czy teoria

dwóch kondykcji,

- ustalenia, czy w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej, bieg przedawnienia roszczeń banku

rozpoczyna się od chwili ich wypłaty,

oraz ustali czy w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej, którejkolwiek ze stron przysługuje roszczenie

o wynagrodzenie z tytułu korzystania z jej środków pieniężnych.

Analizując orzeczenia zapadające w sądach powszechnych oraz w Sądzie Najwyższym, Emitent wskazuje, że powyższe

zagadnienia zostały już w większości rozstrzygnięte w orzecznictwie i nie budzą wątpliwości. Dodatkowo, wypracowaną linię

orzeczniczą i odpowiedź na zadane pytania, potwierdził TSUE w swoim dotychczasowym orzecznictwie, wypracowanym na

kanwie polskich spraw. Zagadnieniem wymagającym ujednolicenia, może być, w ocenie Emitenta, pytanie dotyczące ustalenia

przedawnienia roszczeń banków, które stają się dopiero przedmiotem rozstrzygnięć sądów powszechnych.

Przedmiotowe zagadnienie zostało zgłoszone w formie pytań prejudycjalnych do TSUE, którego rozstrzygnięcia mają

niewątpliwie największe przełożenie na orzecznictwo w sprawach krajowych.

3.2.1.3. 3. Sprawy przedsiębiorców

Temat dochodzenia roszczeń w sprawach frankowych przez kredytobiorców - przedsiębiorców jest złożony, a strategia i szanse

procesowe takich frankowiczów, w głównej mierze zależą od formy prawnej i oznaczenia kredytobiorcy w umowie kredytu.

W spektrum spraw frankowych z wątkiem biznesowym mieszczą się bowiem zarówno osoby fizyczne, jednoosobowi

przedsiębiorcy, jak i spółki kapitałowe. Sprawy są rozpatrywane zarówno przez wydziały cywilne, jak i gospodarcze.

Kierunek dla oceny spraw, w których kredytobiorcą jest osoba fizyczna, został nadany przez Trybunał Sprawiedliwości Unii

Europejskiej w wyroku z 8 czerwca 2023 r. w sprawie C-570/21, który wyraźnie podkreślił konieczność odejścia

od schematycznej oceny statusu kredytobiorcy, wymagając, ze strony sądu, zbadania wielu wątków. Wśród zagadnień

podlegających dotychczas badaniu w takich sprawach, wymienił: sytuację poszczególnych kredytobiorców, udział

przeznaczenia kredytu na cele gospodarcze, jak również wymogi stawiane przez bank na etapie poprzedzającym zawarcie

umowy frankowej. Wspomniane orzeczenie wzmocniło pozycję tych kredytobiorców – przedsiębiorców, którzy większą część

kredytu przeznaczyli na cel nie związany z działalnością gospodarczą.

Natomiast orzecznictwo dotyczące roszczeń przedsiębiorców - frankowiczów, których pułap przeznaczenia środków na cel

biznesowy przekroczył próg 50%, dopiero się kształtuje. Pojawiają się wyroki korzystne - stwierdzające nieważność umowy

kredytu frankowego, natomiast są to w większość wyroki nieprawomocne (tj. wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 19

listopada 2023., sygn. akt XVI GC 1309/20; wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 22 grudnia 2023 r., sygn. akt XXVIII C

2556/23).

W ramach spraw prowadzonych przez kancelarie z Grupy Kapitałowej Votum, pojawiają się pierwsze sukcesy w postaci

pozytywnych rozstrzygnięć wniosków o zabezpieczenie, skutkujących wstrzymaniem płatności rat kredytu na czas trwania

procesu.

Wskazane wyroki nie przesądzają o kierunku linii orzeczniczej, która dopiero zaczyna się kształtować zarówno w sądach

powszechnych, jak i w Sądzie Najwyższym.

3.2.1.3. 4. Rynkowe statystyki orzecznictwa w sprawach kredytów frankowych

Opisane powyżej orzeczenia Trybunału, ukształtowana linia orzecznicza i malejąca liczba zagadnień wymagających wyjaśnienia

w sprawach frankowych sprawiają, że odsetek wygranych spraw utrzymuje się na wysokim poziomie, 97% wyroków ogółem,

a 99% w przypadku wyroków II instancji. W 2023 r., na 16 438 wydane orzeczenia, kredytobiorcy wygrali w 15 965 sprawach.

Emitent zwraca uwagę, że sądy powszechne, porównując rok 2023 do 2022, wydały ok. 70% więcej wyroków (źródło:

https://www.bankier.pl/wiadomosc/Sady-po-stronie-frankowcow-Blisko-100-proc-wyrokow-bylo-korzystnych-dla-

kredytobiorcow-8694232.html).

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 21

Opracowanie własne na podstawie danych Bankier.pl (źródło: https://www.bankier.pl/wiadomosc/Sady-po-stronie-frankowcow-Blisko-100-proc-wyrokow-bylo-

korzystnych-dla-kredytobiorcow-8694232.html)

Opracowanie własne na podstawie danych PAP Biznes (źródło: https://biznes.pap.pl/pl/news/pap/info/3382097,w--22-sady-wydaly-min--9-6-tys--wyrokow-ws--

chf--97-proc--bylo-korzystnych-dla-klientow---votum)

3.2.1.3. 5. Nowelizacja Kodeksu postępowania cywilnego oraz jej wpływ na postępowania sądowe – rozprawy zdalne

Emitent wskazuje, że w dniu 14.03.2024 r. weszła w życie nowelizacja kodeksu postępowania cywilnego, regulująca zagadnienie

rozpraw zdalnych, doręczania niektórych pism przez sądy z wykorzystaniem portalu informacyjnego, obowiązku posiadania

przez zawodowych pełnomocników konta w portalu informacyjnym oraz postępowania dowodowego przeprowadzonego na

posiedzeniu zdalnym.

W ocenie Emitenta, z punktu widzenia prowadzenia spraw sądowych, istotne zmiany mają miejsce w zakresie uregulowania,

bezpośrednio w kodeksie postępowania cywilnego, rozpraw zdalnych. Dotychczasowa regulacja rozpraw zdalnych znajdowała

się w „ustawach covidowych” co, oceniając przez pryzmat zasad stanowienia prawa, nie było najlepszym rozwiązaniem. Dlatego

zmiany w postaci uporządkowania tego zagadnienia przez ustawodawcę i wprowadzenie przepisów bezpośrednio do kodeksu

postępowania cywilnego, Emitent ocenia pozytywnie.

Wprowadzone przepisy dają sądowi możliwość wyznaczenia terminu posiedzenia zdalnego z urzędu lub na wniosek strony.

Strona postępowania może złożyć wniosek w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia albo wezwania na posiedzenie.

Po upływie terminu, rozprawa odbywa się w trybie stacjonarnym. Jednocześnie Emitent wskazuje, że złożony przez stronę

wniosek nie jest wiążący dla sądu, który może wyznaczyć termin w trybie stacjonarnym.

Wprowadzone zmiany, z uwagi na krótki czas obowiązywania, nie dają możliwości przedstawienia jednoznacznych wniosków

wynikających z obserwacji praktyki poszczególnych sądów. W ocenie Emitenta, najbliższe tygodnie pozwolą przedstawić

wnioski obrazujące przyjętą praktykę w sądach powszechnych.

97%

2,50%

0,50%

Statystyki wyroków w sprawach frankowych 2023 r.

Wygrane Przegrane Uchylone do ponownego rozpoznania

26%

27%

54%

78%

92%

94%

97% 97%

20%

40%

60%

80%

100%

120%

2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023

Statystyki wygranych spraw frankowych

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 22

3.2.1.3. 6. Pełnomocnik Ministra Sprawiedliwości do spraw frankowych

Emitent pozytywnie ocenia powołanie pełnomocnika Ministra Sprawiedliwości do spraw frankowych i powierzenie tej funkcji

Pani dr Anecie Wiewiórowskiej- Domagalskiej. Przedstawione pomysły i rozwiązania pokazują, że kierunek obrany przez

Ministerstwo Sprawiedliwości, ma na celu usprawnienie pracy sędziów oraz wsparcie ich rozwiązaniami informatycznymi.

Innowacyjnym rozwiązaniem jest koncepcja e-Sądu, w którym postępowania toczyłyby się w sposób elektroniczny, co powinno

przełożyć się na przyspieszenie i ułatwienie prowadzenia samych postępowań. Ministerstwo Sprawiedliwości planuje także

digitalizację akt w sądach - pilotażowo w warszawskim wydziale frankowym oraz przygotowanie szkoleń i bazy orzeczeń TSUE

dla sędziów w obszarze wspólnym dla prawa cywilnego i regulacji unijnych.

W ocenie dr i Anety Wiewiórowskiej- Domagalskiej, czas na rozwiązania legislacyjne problemu frankowego minął i działania

ministerstwa będą skupiały się na zadaniach ułatwiających prowadzenie samych spraw, jak również wspomagających pracę

sądów (źródło: https://www.money.pl/gospodarka/bedzie-e-sad-dla-frankowiczow-wymiar-sprawiedliwosci-calkowicie-

zapchany-7005511074818784a.html).

3.2.2. Dochodzenie roszczeń z tytułu umów obarczonych wadami prawnymi skutkującymi sankcją kredytu darmowego

Strategicznym celem Grupy Votum na najbliższe okresy staje się uzupełnienie oferty o inne produkty dla konsumentów usług

finansowych, których skala kształtuje dalsze perspektywy wzrostu wyników. Grupa Votum dostrzega w związku z tym potencjał

pozyskiwania kontraktów związanych z wadami kredytów i pożyczek konsumenckich, skutkujących sankcją kredytu

darmowego, na poziomach wyraźnie przekraczających wolumeny zawieranych kontraktów w sprawach frankowych. Pomimo

niższych wartości przedmiotu sporu, Grupa Votum ocenia metodykę prowadzenia sporów jako dającą perspektywę

prowadzenia spraw z większą dynamiką i przy niższych kosztach.

Sankcja kredytu darmowego została uregulowana w ustawie o kredycie konsumenckim z dnia 12.05.2011 r. (Dz. U. Nr 126, poz.

715 ze zm.). Przedmiotowa ustawa reguluje zagadnienie udzielania kredytów i pożyczek przez banki i inne podmioty finansowe,

w szczególności w zakresie obowiązków ciążących na kredytodawcach oraz obligatoryjnych elementów umowy kredytu

konsumenckiego.

Ustawa definiuje kredyt konsumencki, przez który należy rozumieć kredyt w wysokości nie większej niż 255 550 zł albo

równowartości tej kwoty w walucie innej niż waluta polska. Dodatkowo, przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się także

umowę o kredyt niezabezpieczony hipoteką, który jest przeznaczony na remont domu albo lokalu mieszkalnego, w tym

w wysokości większej niż wysokość określona powyżej.

Naruszenie przez bank lub inną instytucję pożyczkową obowiązków wynikających z ustawy o kredycie konsumenckim, ich

nienależyte przedstawienie lub podanie błędnych paramentów finansowych, w oparciu o które konsument może porównać

koszt kredytu lub pożyczki, dają konsumentowi możliwość skorzystania z sankcji kredytu darmowego.

Kredytobiorca może skorzystać z sankcji kredytu darmowego, jeżeli są spełnione łącznie poniższe warunki:

• umowa kredytu/pożyczki została zawarta po 18.12.2011 r.,

• kwota kredytu nie przekracza 255 550 złotych (lub równowartości tej kwoty w innej walucie), a w przypadku

wyższej kwoty, kredyt nie może być zabezpieczony hipoteką i musi być przeznaczony na remont domu lub

mieszkania,

• środki pochodzące z pożyczki nie zostały przeznaczone na działalność gospodarczą,

• umowa kredytu jest aktywna, a jeżeli kredyt został spłacony, od jego spłaty nie może minąć więcej niż 12 miesięcy.

W takiej sytuacji, konsument, po zweryfikowaniu swojej umowy kredytowej, w której występują naruszenia określone

w art. 45 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim, może zgłosić do banku roszczenie o zwrot dotychczas uiszczonych rat

odsetkowych, prowizji oraz innych kosztów okołokredytowych.

Dodatkowo, skutkiem sankcji kredytu darmowego jest pozbawienie kredytodawcy prawa do pobierania dalszych odsetek

od kredytu, co sprawia, że konsument spłaca jedynie pozostałą nominalną część kapitału kredytu.

Emitent wskazuje, że w kręgu jego zainteresowania znajdują się umowy zawarte w okresie od 2012 r. do 2024 r., zarówno

kredyty spłacane na bieżąco, jak i całkowicie spłacone, jeżeli, w odniesieniu do tych ostatnich, nie upłynął okres 12 miesięcy

(od spłaty ostatniej raty). Oprócz umów zawartych w okresie od 2015 r., w portfelu prowadzonych spraw, Emitent posiada

także umowy zawarte w 2023 r., jak i 2024 r., co obrazuje skalę zagadnienia wad kredytów konsumenckich i sankcji kredytu

darmowego. Niezależnie od okresu zawarcia umowy kredytowej, analizy prawne dokumentacji bankowej, pozwalają na

wskazanie kilku naruszeń ustawy o kredycie konsumenckim przez banki, co w zakresie zgłaszanych roszczeń, wzmacnia pozycję

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 23

konsumenta w sporze z tą instytucją rynku finansowego. W ocenie Emitenta, do najczęstszych błędów popełnianych przez

banki w umowach kredytów konsumenckich należy zaliczyć: pobieranie odsetek od kredytowanej kwoty prowizji kredytu,

błędne wyliczenie całkowitego kosztu kredytu oraz błędne zobrazowanie rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania. Większa

liczba wykazanych błędów w zawartej umowie kredytowej, wzmacnia pozycję procesową konsumenta w sporze z bankiem.

3.2.2.1. Wielkość rynku

Istotna z punktu widzenia Emitenta jest skala udzielonych i czynnie spłacanych kredytów konsumenckich. Bazując na

statystykach i danych prezentowanych przez BIK, potencjał rynku można szacować na ok. 18 mln umów o łącznej wartości ok.

198 mld zł.

Wskazane dane odzwierciedlają wartości udzielonych kredytów:

- gotówkowych, w liczbie 7,6 mln umów o łącznej wartości portfela 162,9 mld zł,

- ratalnych, w liczbie 8,2 mln umów o łącznej wartości portfela 27,5 mld zł,

- pożyczek pozabankowych w liczbie 2,6 mln umów o łącznej wartości portfela 7,9 mld zł.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 24

Tylko w styczniu i w lutym 2024 r., dynamika sprzedaży kredytów gotówkowych wyniosła ok. 548 000 umów, co stanowi wzrost

rok do roku o 14,7%.

W przypadku kredytów ratalnych, dynamika sprzedaży wzrosła rok do roku o 101%, a w okresie styczeń – luty 2024 zawarto

2,3 mln takich umów.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 25

Źródło danych statystycznych i wykresów: https://media.bik.pl/analizy-rynkowe

3.2.2.2. Kontrakty oraz postępowania sądowe w segmencie bankowym w zakresie konsumentów, którzy zaciągnęli kredyt

konsumencki obarczony wadami prawnymi skutkującymi sankcją kredytu darmowego

Na podstawie analizy portfela spraw skierowanych do sądu przez kancelarię z Grupy Kapitałowej Votum, średnia wartość

przedmiotu sporu wynosi 34 755 zł. Z kolei średnia wartość kosztów zastępstwa procesowego oscyluje w granicach

ok. 5 600 zł za obie instancje. Dodatkowo Emitent wskazuje, że w złożonych powództwach uzyskano 20 nakazów zapłaty

w postępowaniu upominawczym (dane na dzień 22.04.2024 r.). Od wydanego nakazu zapłaty bank może wnieść sprzeciw

w terminie dwóch tygodni od dnia jego doręczenia.

W przypadku upominawczego postępowania nakazowego, sąd wydaje nakaz zapłaty, jeżeli powództwem dochodzone jest

roszczenie pieniężne i nie zachodzą okoliczności uzasadniające brak wydania nakazu zapłaty. Sąd nie wyda nakazu zapłaty, jeżeli

według treści pozwu:

- roszczenie jest oczywiście bezzasadne,

- twierdzenia co do faktów budzą wątpliwości,

- zaspokojenie roszczenia zależy od świadczenia wzajemnego.

W sprawach prowadzonych przez kancelarię należącą do Grupy Kapitałowej Votum, nie wystąpiły powyższe przesłanki, co dało

podstawy do wydania nakazów zapłaty przez sądy.

Dane na dzień 16.04.2024 r.

3.2.2.3. Perspektywy rynku

3.2.2.3.1. Orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

130

237

428

510

500

100

200

300

400

500

600

paź.23 lis.23 gru.23 sty.24 lut.24 mar.24

Liczba zawartych kontraktów w projekcie Sankcja Kredytu Darmowego (SKD)

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 26

W ocenie Emitenta, warto zwrócić uwagę na otoczenie prawne oraz bogate orzecznictwo TSUE w zakresie ustawy

o kredycie konsumenckim, które stanowi implementację dyrektywy 2008/48.

Problematykę, związaną z naruszeniem ustawy o kredycie konsumenckim w przedmiocie doliczenia do kwoty kredytu prowizji

za jego udzielenie, trafnie ujął Rzecznik Finansowy, przedstawiając stanowisko wyrażone przez Komisję Europejską, która

jednoznacznie wskazała, że: „Podobne zdanie w niniejszej kwestii zajęła Komisja Europejska w Wytycznych w sprawie

stosowania przepisów dyrektywy o kredycie konsumenckim dotyczących rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania 38. Zgodnie

z powyższym dokumentem całkowita kwota kredytu (total amount of credit) nie obejmuje kwot, które stanowią koszt

udzielonego kredytu, gdyż są one zamieszczone w całkowitym koszcie kredytu. Jako przykład Komisja podaje sytuację, w której

wierzyciel udziela konsumentowi kredytu na kwotę 5000 euro, przy czym koszt udzielenia kredytu w wysokości 100 euro jest

wliczony w pulę udostępnianą konsumentowi i następnie potrącany jest w momencie wypłaty środków. Faktycznie więc

konsument może rozporządzać jedynie 4900 euro i to właśnie ta kwota – w ocenie Komisji Europejskiej – powinna stanowić

całkowitą kwotę kredytu (całkowitą kwotę pożyczki) 39.” European Commission, Commission staff working document Guidelines

on the application of Directive 2008/48/EC (Consumer Credit Directive) in relation to costs and the Annual Percentage Rate

of charge, SWD(2012) 128 final, Bruksela 8 maja 2012, s. 11. (źródło: raport Rzecznika Finansowego z grudnia 2018 r. –

„Kredyty konsumencki. Bieżące problemy”).

Kredytobiorcy podejmujący decyzję o skierowaniu swojej sprawy na drogę sądową, bazują na bogatym dorobku orzeczniczym,

nie tylko wypracowanym w sprawach frankowych, związanych z zakresem obowiązku informacyjnego, ciążącego na banku

względem konsumenta, ale również mogą liczyć na dorobek judykatury w zakresie interpretacji dyrektywy regulującej

zagadnienie kredytu konsumenckiego.

Emitent zwraca uwagę na kluczowe orzeczenie Trybunału w sprawie C-377/14 z dnia 21.04.2016 r., w którym wskazano,

że pojęcie „całkowitej kwoty do zapłaty przez konsumenta” zostało zdefiniowane w art. 3 lit. h) dyrektywy 2008/48 jako

„sum[a] całkowitej kwoty kredytu i całkowitego kosztu kredytu ponoszonego przez konsumenta”. Wynika z tego, że całkowita

kwota kredytu i całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta są pojęciami odrębnymi i że w związku z tym całkowita

kwota kredytu nie może obejmować żadnych kwot należących do całkowitego kosztu kredytu ponoszonego przez konsumenta”

– teza 85 wskazanego wyroku. Dodatkowo Trybunał zaznaczył, że „całkowita kwota kredytu w rozumieniu art. 3 lit. l) i art. 10

ust.

2 dyrektywy 2008/48 nie obejmuje żadnych kwot, których przeznaczeniem jest wywiązanie się ze zobowiązań podjętych

w ramach odnośnej umowy o kredyt, takich jak koszty administracyjne, odsetki, opłata za udzielenie kredytu czy wszelkie inne

typy kosztów, które musi ponieść konsument” – teza 86 wyroku. Należy przyjąć, że całkowita kwota kredytu i kwota wypłat

określają całość kwot udostępnianych konsumentowi, od których powinny być naliczane odsetki. W ramach wskazanych pojęć,

nie mieszczą się dodatkowe koszty w postaci np. prowizji, które nie są rzeczywiście udostępnione konsumentowi.

Ważne orzeczenie, w kontekście spraw opartych o wykładnię przepisów dyrektywy 2008/48, zapadło w dniu 11.01.2024 r.

w sprawie C-755/22, w której Trybunał stwierdził, że w sytuacji, gdy kredytodawca naruszył ciążący na nim obowiązek

przeprowadzenia oceny zdolności kredytowej konsumenta, kredytodawca ten został ukarany, zgodnie z prawem krajowym,

nieważnością umowy o kredyt konsumencki i utratą przysługującego mu prawa do wypłaty uzgodnionych odsetek, mimo

że umowa ta została w pełni wykonana przez strony, a konsument nie poniósł negatywnych konsekwencji w wyniku tego

naruszenia. Obowiązek kredytodawcy polegający na ocenie zdolności kredytowej konsumenta służy zapobieganiu ryzyku

nadmiernego zadłużenia lub niewypłacalności, wynikającej z niedostatecznej weryfikacji jego zdolności do spłaty kredytu.

W ocenie Emitenta, ważnym argumentem, który podkreślił TSUE w omawianym orzeczeniu, jest brak wystąpienia po stronie

konsumenta negatywnych konsekwencji naruszenia ustawy przez bank. Taka sytuacja nie ma miejsca w sprawach dotyczących

sankcji kredytu darmowego, w przypadku których kredytobiorcy ponoszą negatywne konsekwencje ekonomiczne, płacąc

wyższe raty odsetkowe.

3.2.2.3.1.1. Pytania skierowane do TSUE w polskich sprawach

Emitent zwraca także uwagę na pytania prejudycjalne, skierowane przez sądy krajowe w zakresie spraw dotyczących ustawy

o kredycie konsumenckim oraz jej wykładni w kontekście przepisów dyrektywy 2008/48 oraz dyrektywy 93/13. W sprawie

skierowanej do TSUE, postanowieniem z dnia 21.06.2023 r. o sygn. I C 2034/21, sąd powziął wątpliwości w zakresie trzech

zagadnień dotyczących:

- uznania części postanowień umowy kredytu konsumenckiego za nieuczciwe - rzeczywista roczna stopa oprocentowania

kredytu podana przez kredytodawcę przy zawarciu umowy jest wyższa niż przy założeniu, że nieuczciwy warunek umowny nie

jest wiążący, kredytodawca uchybił obowiązkowi nałożonemu na niego w przepisie art. 10 ust. 2 lit. g dyrektywy 2008/48,

- podania konsumentowi informacji o tym, jak często, w jakich sytuacjach i o jaki maksymalnie procent, mogą być podwyższone

opłaty związane z wykonaniem umowy, nawet jeśli konsument nie może zweryfikować zaistnienia danej sytuacji, a opłata może

w konsekwencji zostać podwojona,

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 27

- sankcji za naruszenie obowiązku informacyjnego nałożonego na kredytodawcę, niezależenie od stopnia naruszenia obowiązku

informacyjnego i jego wpływu na ewentualną decyzję konsumenta, co do zawarcia umowy kredytu, która obejmuje uczynienie

kredytu nieoprocentowanym i bezpłatnym.

Ostatnie pytanie może okazać się kluczowe dla praktyki stosowania przez sądy sankcji kredytu darmowego, gdyż ustawodawca

nie wprowadził żadnej gradacji sankcji przewidzianej dla banku za niedochowanie obowiązków wnikających z treści ustawy

o kredycie konsumenckim. Tożsama sankcja w postaci bezpłatnego i nieprocentowanego kredytu będzie miała miejsce

w przypadku każdego naruszenia ustawy przez bank, niezależnie od rozmiaru i znaczenia naruszenia. W tym wypadku, pytanie

to dobrze uzupełnia wyrok C-755/22, który wskazuje, że powstałe naruszenie nie musi wywołać po stronie konsumenta żadnych

negatywnych konsekwencji. Wystarczający jest sam fakt wystąpienia błędu i skutek w postaci sankcji kredytu darmowego

przewidzianego w ustawie.

W zakresie problematyki związanej z oprocentowaniem prowizji i opłat okołokredytowych, związanych z udzielonym kredytem

konsumenckim, istotna może okazać się odpowiedź Trybunału na pytanie prejudycjalne skierowane postanowieniem z dnia

12.01.2024 r. przez Sąd Okręgowy w Krakowie, I Wydział cywilny w sprawie o sygn. I C 1248/23. W zakresie przedmiotowej

sprawy, sąd sformułował dwa pytania, zmierzające do ustalenia odpowiedzi, czy przepisy dyrektywy 2008/48 oraz dyrektywy

93/13, sprzeciwiają się praktyce:

- zamieszczania w umowach o kredyt konsumencki, których treść nie jest wynikiem indywidualnych uzgodnień pomiędzy

przedsiębiorcą (kredytodawcą) a konsumentem (kredytobiorcą) takich postanowień, które przewidują oprocentowanie nie

tylko kwoty wypłaconej konsumentowi, ale również pozaodsetkowych kosztów kredytu (tj. prowizji lub innych opłat, które nie

są składnikami wypłaconej konsumentowi kwoty kredytu, a które składają się na całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta

w wykonaniu jego zobowiązania wynikającego z umowy kredytu konsumenckiego),

- zamieszczania w umowach o kredyt konsumencki, których treść nie jest wynikiem indywidualnych uzgodnień pomiędzy

przedsiębiorcą (kredytodawcą) a konsumentem (kredytobiorcą), postanowień ujawniających jedynie stopę oprocentowania

kredytu oraz wyrażoną kwotowo łączną wartość skapitalizowanych odsetek, do których zapłaty obowiązany jest konsument

w wykonaniu swojego zobowiązania wynikającego z tej umowy, bez jednoczesnego wyraźnego poinformowania konsumenta,

że podstawą obliczenia skapitalizowanych odsetek (wyrażonych kwotowo) jest inna kwota niż faktycznie wypłacona

konsumentowi kwota kredytu, a w szczególności, że jest to suma wypłaconej konsumentowi kwoty kredytu oraz

pozaodsetkowych kosztów kredytu (tj. prowizji lub innych opłat, które nie są składnikami wypłaconej konsumentowi kwoty

kredytu, a które składają się na całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta w wykonaniu jego zobowiązania wynikającego

z umowy kredytu konsumenckiego).

W ocenie Emitenta, udzielenie odpowiedzi na zadane pytania, będzie miało wpływ na ujednolicenie linii orzeczniczej sądów

w sprawach krajowych, w zakresie podejścia do problematyki sankcji kredytu darmowego, a tym samym może pozytywnie

wpływać na kształtowanie popytu na usługi dotyczące tego zagadnienia.

3.2.2.3.2. Orzecznictwo Sądu Najwyższego

Oprócz orzecznictwa Trybunału, Emitent analizuje również orzecznictwo Sądu Najwyższego w zakresie problematyki spraw

dotyczących ustawy o kredycie konsumenckim, w których istotny może okazać się wyrok z dnia 20.06.2006 r. w sprawie o sygn.

III SK 7/06, gdzie jednoznacznie wskazano, że obligatoryjne postanowienia umowy o kredyt konsumencki, powinny być

w umowie uzgodnione literalnie, wyraźnie, bezpośrednio i wyczerpująco, a konsument ma prawo do przejrzystej, kompletnej

i jednoznacznej informacji w sprawach mających istotne znaczenie dla zabezpieczenia jego interesu. Pomimo wydania wyroku

bazującego na ustawie sprzed nowelizacji z 2011 r., tezy przedstawione przez Sąd Najwyższy są w pełni aktualne w kontekście

kredytów konsumenckich i stanowiska Trybunału.

Istotne argumenty w sprawach w przedmiocie kredytowania prowizji kredytu/kosztów okołokredytowch, Sąd Najwyższy

przedstawił w wyroku z dnia 30.01.2019 r., w sprawie o sygn. akt I NSK 9/18, odnosząc się do art. 5 pkt 7 ustawy z dnia 12 maja

2011 r. o kredycie konsumenckim) obowiązującej przed zmianą definicji „całkowitej kwoty kredytu”. W tym obszarze, Sąd

Najwyższy nie miał wątpliwości, że „w aktualnym stanie prawnym nie jest dopuszczalne prezentowanie tej samej kwoty (np.

opłaty administracyjnej, prowizji itp.) zarówno w ramach całkowitej kwoty kredytu, jak i w kosztach kredytu. I to nawet, gdy

składniki kosztów kredytu są kredytowane przez kredytodawcę.” Sąd Najwyższy uznał tym samym, że „W konsekwencji

całkowita kwota kredytu obejmuje jedynie te kwotę, która została faktycznie oddana do swobodnej dyspozycji konsumenta(…)”

oraz, że „(…) Brak więc podstaw do obciążania konsumenta odsetkami od kosztów kredytu, nawet w wypadku udzielenia kredytu

w celu sfinansowania tych środków”.

3.4. Istotne czynniki ryzyka i zagrożeń

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość wprowadzenia zmian w przepisach prawa mogących

skutkować ograniczeniem popytu na usługę lub ograniczeniem możliwości jej świadczenia. Świadczenie usług w segmencie

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 28

dochodzenia roszczeń odszkodowawczych oraz w segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych oparte jest

o podstawy prawne, które mogą ulec zmianie, w tym ograniczeniu lub eliminacji z porządku prawnego. W przypadku

wystąpienia takiej sytuacji w ww. segmentach, może nastąpić ograniczenie lub wyłączenie uzyskiwania przychodów zgodnych

z zamierzeniami Emitenta. Emitent ogranicza ewentualne skutki ekspozycji na wyżej opisane ryzyko poprzez monitorowanie

zmian w prawie i strategię dywersyfikacji źródeł przychodów.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość zmian w praktyce orzeczniczej sądów powszechnych,

mogących skutkować ograniczeniem popytu na usługę lub wysokość uzyskiwanych świadczeń. Świadczenie usług w segmencie

dochodzenia roszczeń odszkodowawczych oraz w segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych oparte jest

o wykładnię przepisów prawa, która może ulec zmianie. W przypadku wystąpienia takiej sytuacji w ww. segmentach, może

nastąpić ograniczenie lub wyłączenie uzyskiwania przychodów zgodnych z zamierzeniami Emitenta. Emitent ogranicza

ewentualne skutki ekspozycji na wyżej opisane ryzyko poprzez monitorowanie orzecznictwa i strategię dywersyfikacji źródeł

przychodów.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość ograniczenia lub wyczerpania popytu na usługi świadczone

przez Emitenta lub spółki z Grupy Emitenta na skutek działalności innych podmiotów lub zmian społecznych i gospodarczych.

Świadczenie usług w segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu umów kredytów indeksowanych i denominowanych do waluty

obcej dotyczy zamkniętego zbioru klientów. Na skutek aktywności rynkowej Emitenta, podmiotów konkurencyjnych oraz

samych banków może nastąpić pełna penetracja skutkująca ograniczeniem lub wyłączeniem uzyskiwania dalszych przychodów.

Emitent ogranicza ewentualne skutki ekspozycji na wyżej opisane ryzyko poprzez monitorowanie sytuacji rynkowej i strategię

dywersyfikacji źródeł przychodów.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość utraty kluczowej kadry, w tym kadry kierowniczej mogącą

skutkować ograniczeniem sprawności działalności operacyjnej lub utratą udziału w rynku. Świadczenie usług Emitenta jest

oparte o wysoce wyspecjalizowaną kadrę i sieć dystrybucyjną, które mogą zakończyć współpracę z Emitentem. W przypadku

wystąpienia takiej sytuacji, może dojść do ograniczenia sprawności działalności operacyjnej lub przejęcia części klientów.

Emitent ogranicza ewentualne skutki ekspozycji na wyżej opisane ryzyko poprzez wspieranie rozwoju akcjonariatu

menedżerskiego, rekrutację wewnętrzną na kluczowe stanowiska, a także atrakcyjne rozwiązania prowizyjne dla sieci sprzedaży

oraz porozumienia o zakazie konkurencji po ustaniu sprawowania funkcji.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość znaczącego wydłużenia czasu, w jakim wydawane

są orzeczenia sądów powszechnych w sprawach, w których spółki z Grupy Emitenta działają w imieniu własnym lub w imieniu

klientów, mogących skutkować okresowym ograniczeniem przychodów i ich przesunięciem na kolejne okresy oraz

pogorszeniem płynności. Świadczenie usług w segmencie dochodzenia roszczeń odszkodowawczych oraz w segmencie

dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych jest oparte o prowadzenie postępowań przedsądowych i sądowych, które

mogą ulec znaczącemu wydłużeniu na skutek okoliczności zewnętrznych takich, jak pandemia COVID-19, zagrożenia wywołane

działaniami wojennymi lub na skutek aktywności rynkowej Emitenta i podmiotów konkurencyjnych. Emitent ogranicza

ewentualne skutki ekspozycji na wyżej opisane ryzyko poprzez monitorowanie zmian w prawie i praktyce działania

poszczególnych sądów oraz strategię dywersyfikacji źródeł przychodów.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość oceny wzorca umowy stosowanego w obrocie

z konsumentami jako zawierającego niedozwolone postanowienia umowne. Świadczenie usług w segmencie dochodzenia

roszczeń odszkodowawczych oraz w segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych oparte jest o wzorce umowne

podlegające ocenie właściwych organów publicznych, które mogą je zakwestionować. W przypadku wystąpienia takiej sytuacji

w ww. segmentach może nastąpić ograniczenie lub wyłączenie uzyskiwania przychodów zgodnie z zamierzeniami Emitenta.

Emitent ogranicza ewentualne skutki ekspozycji na wyżej opisane ryzyko poprzez monitorowanie zmian w prawie i praktyki

orzeczniczej właściwych organów, stałe podnoszenie jakości oferty oraz strategię dywersyfikacji źródeł przychodów.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość wystąpienia przerwy w ciągłości działania systemów

teleinformatycznych na skutek awarii, przeciążenia lub intencjonalnych działań osób trzecich, mogących

skutkować okresowym ograniczeniem sprawności działalności operacyjnej oraz ograniczeniem przychodów i ich przesunięciem

na kolejne okresy, a także pogorszeniem płynności. Świadczenie usług w segmencie dochodzenia roszczeń odszkodowawczych

oraz w segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych oparte jest o systemy teleinformatyczne Emitenta, w pracy

których mogą wystąpić okresowe przerwy. W przypadku wystąpienia takiej sytuacji w ww. segmentach może nastąpić czasowe

ograniczenie uzyskiwania przychodów zgodnych z zamierzeniami Emitenta. Emitent ogranicza ewentualne skutki ekspozycji na

wyżej opisane ryzyko poprzez inwestycje w rozwój systemów teleinformatycznych, zaplecza sprzętowego oraz kluczowej kadry

z obszaru IT.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość naruszenia tajemnicy danych osobowych na skutek awarii

systemów teleinformatycznych, błędu ludzkiego lub intencjonalnych działań osób trzecich mogącej

skutkować odpowiedzialnością prawną względem osób, których dane zostałyby ujawnione. Świadczenie usług w segmencie

dochodzenia roszczeń odszkodowawczych oraz w segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych związane jest

z przetwarzaniem danych osobowych, których tajemnica lub integralność mogą zostać naruszone. W przypadku wystąpienia

takiej sytuacji w ww. segmentach mogą powstać zobowiązania o charakterze finansowym. Emitent ogranicza ewentualne skutki

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 29

ekspozycji na wyżej opisane ryzyko poprzez inwestycje w rozwój systemów teleinformatycznych, zaplecza sprzętowego oraz

szkolenia kadry.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość wystąpienia niewłaściwego wykonania usługi na skutek

awarii systemów teleinformatycznych, błędu ludzkiego lub intencjonalnych działań osób trzecich mogących skutkować

odpowiedzialnością prawną względem osób, na rzecz których świadczona jest usługa. Świadczenie usług w segmencie

dochodzenia roszczeń odszkodowawczych oraz w segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych, w segmencie

usług rehabilitacyjnych związane jest z odpowiedzialnością prawną za wystąpienie ewentualnych skutków tzw. błędów w sztuce

lub wad materiałowych. W przypadku wystąpienia takiej sytuacji w ww. segmentach mogą powstać zobowiązania o charakterze

finansowym. Emitent ogranicza ewentualne skutki ekspozycji na wyżej opisane ryzyko poprzez inwestycje w rozwój systemów

teleinformatycznych, zaplecza sprzętowego, szkolenia kadry oraz umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej

obejmujących wskazane ryzyka.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość zagrożenia działaniami wojennymi, mogącego skutkować

okresowym ograniczeniem sprawności działalności operacyjnej oraz ograniczeniem przychodów i ich przesunięciem na kolejne

okresy, a także pogorszeniem płynności. Świadczenie usług w segmencie dochodzenia roszczeń odszkodowawczych,

w segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych oparte jest o wysoce wyspecjalizowaną kadrę i sieć

dystrybucyjną, która może mieć ograniczoną sprawność działania ze względu na ograniczenia, a nawet zakaz w przemieszczaniu

się. W przypadku wystąpienia takiej sytuacji w ww. segmentach może nastąpić czasowe ograniczenie uzyskiwania przychodów.

Emitent ogranicza ewentualne skutki ekspozycji na wyżej opisane ryzyko poprzez inwestycje w rozwój systemów

teleinformatycznych oraz zaplecza sprzętowego umożliwiających pracę zdalną oraz zdalną komunikację sieci sprzedaży

z klientami. Jednocześnie, Emitent w pierwszym kwartale roku 2022 dokonał sprzedaży 100% posiadanych udziałów w spółce

VIDSHKODUVANNYA sp. z o. o. i finalnie zaprzestał działalności na rynku ukraińskim, co dodatkowo uniezależniło grupę

kapitałową od działań wojennych prowadzonych na terytorium Ukrainy.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia, ryzyko związane z utrzymywaniem się wysokiego poziomu inflacji.

Sytuacja ta generuje podwyższone koszty obsługi zadłużenia oraz presję płacową. Emitent ogranicza ekspozycję na skutki

powyższego ryzyka poprzez systematyczną analitykę polityki cenowej, utrzymywanie zadłużenia na zrównoważonym poziomie

i inwestowanie w rozwój kapitałów własnych oraz dywersyfikację regionalną zatrudnienia.

Emitent określa jako istotny czynnik ryzyka i zagrożenia możliwość niewywiązania się z zobowiązań przez dłużników Emitenta.

Emitent rozpoznaje ryzyko kredytowe głównie w dwóch obszarach związanych z należnościami od odbiorców, w tym

pożyczkami oraz związanych ze środkami pieniężnymi i lokatami bankowymi. Nieodłącznym elementem procesu zarządzania

ryzykiem kredytowym realizowanego w Spółce jest bieżący monitoring stanu należności oraz wewnętrzny system

raportowania. W celu zapewnienia odzyskania należności stosowane są różne formy zabezpieczeń (weksle, ustanowienie

hipoteki) oraz podejmowane działania windykacyjne realizowane zarówno w ramach zasobów własnych, jak i współpracującego

podmiotu. Na należności (w tym pożyczki), których zapłata jest wątpliwa, Emitent na bieżąco tworzy odpisy aktualizujące, które

obciążają wyniki finansowe lat, w których zostały utworzone. Spółka alokowała jedynie wolne środki pieniężne, zgodnie

z wymogami zachowania płynności finansowej i ograniczonego ryzyka oraz w celu ochrony kapitału i maksymalizacji

przychodów odsetkowych. Ryzyko kredytowe Emitent rozpoznaje również w związku z zaciągniętymi kredytami bankowymi

zabezpieczonymi m.in. hipoteką na nieruchomości. W tym przypadku istnieje ryzyko obniżenia jej wartości, co może pociągać

za sobą konieczność ustanowienia dodatkowych zabezpieczeń. Spółka, aby uchronić się przed utratą wartości obiektu,

ubezpiecza go od dających się przewidzieć ryzyk.

3.5. Najważniejsze zdarzenia w okresie od 1 stycznia 2023 roku do dnia sporządzenia

niniejszego Sprawozdania

Zawarcie znaczącej umowy przez spółkę zależną

W dniu 9 lutego 2023 r. Zarząd Votum S.A. poinformował o zawarciu przez spółkę zależną od Emitenta - Votum Green Project

S.A. umowy sprzedaży 12 projektów farm fotowoltaicznych i przeniesienia na Inwestora praw i obowiązków niezbędnych

do realizacji projektów o łącznej szacowanej mocy 27,5 MW. Zgodnie z postanowieniami Umowy, jej realizacja będzie zależała

od spełnienia określonych tzw. kroków milowych, tj. m.in. od uzyskania w przyszłości warunków przyłączeniowych wydawanych

przez Operatorów Systemu Dystrybucyjnego, które określą stopień wykonalności instalacji fotowoltaicznych oraz ich

ostateczną moc przyłączeniową. Zgodnie z Umową, cena za 1 MW wyniesie 30 000 euro netto. Płatność ceny Umowy może

następować etapami, w przypadku konieczności realizacji dodatkowych warunków technicznych wynikających z Umowy.

Aktualizacja informacji o zawarciu znaczącej umowy przez spółkę zależną

W dniu 14 lutego 2023 r. Zarząd Votum S.A. poinformował o powzięciu informacji od spółki zależnej - Votum Green Project S.A.

o niespełnieniu się określonych warunków Umowy na wykonanie projektów farm fotowoltaicznych, o zawarciu której Emitent

informował w dniu 23 marca 2022 r. Zarząd Votum S.A. zaktualizował tym samym przewidywaną wartość zawartej Umowy

i wskazał, że w przypadku spełnienia się wszystkich warunków wobec pozostałych projektów ujętych w Umowie, jej wartość

może osiągnąć kwotę blisko 250 000 euro.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 30

Przyjęcie planu przekształcenia spółki Votum Finance Help sp. z o.o. w spółkę akcyjną

W dniu 12 maja 2023 r. Zarząd Votum Finance Help sp. z o. o. przyjął plan przekształcenia spółki pod firmą Votum Finance Help

sp. z o.o. w spółkę pod firmą Votum Finance Help S.A. Plan przekształcenia został pozytywnie zaopiniowany przez biegłego

rewidenta wyznaczonego przez sąd rejestrowy.

Rekomendacja Zarządu w sprawie podziału zysku za rok 2022

W dniu 24 maja 2023 r. Zarząd Votum S.A. podjął uchwałę w sprawie wniosku do Walnego Zgromadzenia o przeznaczenie zysku

netto Spółki za rok obrotowy 2022. Zarząd zarekomendował, aby zysk netto Votum S.A. w kwocie 35 956 544,25 PLN (słownie:

trzydzieści pięć milionów dziewięćset pięćdziesiąt sześć tysięcy pięćset czterdzieści cztery złote dwadzieścia pięć groszy),

wypracowany w okresie od dnia 01.01.2022 r. do dnia 31.12.2022 r., podzielić w ten sposób, że:

a) 30 000 000,00 PLN (słownie: trzydzieści milionów złotych) zostanie przeznaczone na dywidendę dla akcjonariuszy

tj. kwota 2,50 PLN na jedną akcję,

b) 5 956 544,25 PLN (słownie: pięć milionów dziewięćset pięćdziesiąt sześć tysięcy pięćset czterdzieści cztery złote

dwadzieścia pięć groszy) zostanie przeznaczone na kapitał zapasowy.

Opinia Rady Nadzorczej odnośnie rekomendacji Zarządu w sprawie podziału zysku za rok 2022

W dniu 24 maja 2023 r. Rada Nadzorcza wyraziła pozytywną opinię co do wniosku Zarządu Spółki zawartego w uchwale Zarządu

nr 2 z dnia 24 maja 2023 r., dotyczącego przeznaczenia zysku osiągniętego przez Spółkę w roku obrotowym 2022 w kwocie

netto 35 956 544,25 PLN (słownie: trzydzieści pięć milionów dziewięćset pięćdziesiąt sześć tysięcy pięćset czterdzieści cztery

złote dwadzieścia pięć groszy), wypracowanego w okresie od dnia 01.01.2022 r. do dnia 31.12.2022 r., w następujący sposób:

a) 30 000 000,00 PLN (słownie: trzydzieści milionów złotych) zostanie przeznaczone na dywidendę dla akcjonariuszy

tj. kwota 2,50 zł na jedną akcję,

b) 5 956 544,25 PLN (słownie: pięć milionów dziewięćset pięćdziesiąt sześć tysięcy pięćset czterdzieści cztery złote

dwadzieścia pięć groszy) zostanie przeznaczone na kapitał zapasowy.

Rezygnacja z prokury

W dniu 24 maja 2023 r. Pani Marta Wan złożyła rezygnację z pełnienia funkcji prokurenta Votum S.A. ze skutkiem na dzień

24 maja 2023 r.

Powołanie Członka Zarządu spółki Votum S.A.

W dniu 24 maja 2023 r. Rada Nadzorcza Spółki podjęła uchwałę w sprawie powołania Pani Marty Wan do pełnienia funkcji

Członka Zarządu bieżącej kadencji. Uchwała weszła w życie z dniem 25 maja 2023 r.

Informacja o rozbudowie nieruchomości należącej do Spółki zależnej działającej w segmencie rehabilitacyjnym

W dniu 30 maja 2023 r. Zarząd Votum S.A. poinformował o decyzji podjętej przez zarząd spółki zależnej od Emitenta - Polskie

Centrum Rehabilitacji Funkcjonalnej Votum S.A. - o podjęciu decyzji o rozpoczęciu inwestycji i przyjęciu planu jej realizacji

w postaci modernizacji budynku znajdującego się w Krakowie przy ul. Golikówka 6 poprzez jego rozbudowę i zwiększenie

powierzchni. Szacowany przez zarząd spółki zależnej koszt Inwestycji to ok. 13 000 000,00 PLN netto. Inwestycja będzie

finalizowana z wykorzystaniem własnych zasobów, względnie przy udziale kredytu bankowego. W przypadku, gdy w celu

realizacji Inwestycji konieczne okaże się skorzystanie z finansowania za pośrednictwem produktów bankowych, zarząd spółki

zależnej będzie zobowiązany do uzyskania, wymaganej Statutem Spółki zależnej, zgody korporacyjnej na zaciągnięcie

zobowiązania.

Zawarcie przez spółkę zależną aneksu do umowy kredytowej

W dniu 22 czerwca 2023 r. Zarząd Votum S.A. powziął informację o zawarciu aneksu nr 2 do umowy kredytowej przez spółkę

zależną od Emitenta - Polskie Centrum Rehabilitacji Funkcjonalnej VOTUM S.A. z siedzibą w Krakowie - z Bankiem ING Bank

Śląski Spółka Akcyjna z siedzibą w Katowicach. Na podstawie aneksu, spółka zależna dokonała wcześniejszej częściowej spłaty

zadłużenia wynikającego z Umowy w wysokości 698 460,00 PLN, płatnego w dniu 30.06.2023 r. Pozostałą cześć zadłużenia

spółka zależna zobowiązana jest regulować w miesięcznych ratach, począwszy od dnia 01.01.2024 do dnia 30.09.2028 r.

Wszelkie pozostałe postanowienia umowy pozostały bez zmian.

Decyzja Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia w spawie wypłaty dywidendy za 2022 roku

W dniu 23 czerwca 2023 r. Zwyczajne Walne Zgromadzenie Votum S.A. podjęło uchwałę w sprawie przeznaczenia zysku Spółki

za rok obrotowy 2022, wypracowanego w okresie od dnia 01.01.2022 r. do dnia 31.12.2022 r., w kwocie 30 000 000,00 PLN

(słownie: trzydzieści milionów złotych) na wypłatę dywidendy dla akcjonariuszy.

Wysokość dywidendy przypadającej na jedną akcję wynosiła 2,5 zł (słownie: dwa złote pięćdziesiąt groszy). Liczba akcji objętych

dywidendą wynosi: 12 000 000.

Jednocześnie Zwyczajne Walne Zgromadzenie Votum S.A. ustaliło dzień dywidendy na 21.09.2023 r. oraz postanowiło,

że dywidenda została wypłacona w dwóch transzach, w następujący sposób:

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 31

a) kwota zysku na wypłatę I transzy dywidendy w wysokości 15 000 000,00 PLN (słownie piętnaście milionów złotych)

została wypłacona w dniu 20.10.2023 r.,

b) kwota zysku na wypłatę II transzy dywidendy w wysokości 15 000 000,00 PLN (słownie piętnaście milionów złotych)

została wypłacona w dniu 20.12.2023 r.

Informacja o zatwierdzeniu projektu architektoniczno – budowalnego oraz uzyskaniu pozwolenia na budowę

W dniu 27 marca 2024 r. Zarząd Votum S.A. powziął informację od spółki zależnej pod firmą Polskie Centrum Rehabilitacji

Funkcjonalnej Votum S.A. o otrzymaniu decyzji Prezydenta Miasta Krakowa, zatwierdzającej projekt na budowę i rozbiórkę

budynku spółki zależnej znajdującego się w Krakowie przy ul, Golikówka 6. Termin rozpoczęcia prac planowany jest na czerwiec

2024 roku. Planowany termin zakończenia prac to: II połowa 2025 r.

3.6. Realizacja celów emisyjnych

W roku 2013 została zakończona realizacja celów emisyjnych.

3.7. Informacja o znaczących umowach

3.7.1. Zawarcie aneksu do umowy wieloproduktowej oraz aneksu do umowy o pożyczkę korporacyjną z ING Bankiem Śląskim

S.A.

Zawarcie aneksu do umowy wieloproduktowej

W dniu 23 czerwca 2023 r. Emitent wraz ze spółkami zależnymi - Votum Odszkodowania S.A. oraz DSA Investment S.A. zawarł

z ING Bank Śląski S.A. z siedzibą w Katowicach aneks do umowy wieloproduktowej z dnia 26.03.2020 r. obejmujący:

− kredyt obrotowy w rachunku bankowym w kwocie 3 200 000,00 PLN, którego termin spłaty przypada na dzień

30.06.2024 r., który jest jednocześnie ostatecznym dniem wymagalności,

− kredyt obrotowy w rachunku kredytowym w łącznej kwocie 2 000 000,00 PLN, którego termin spłaty przypada

na dzień 30.06.2025 r., który jest jednocześnie ostatecznym dniem wymagalności,

− pozostały do spłaty kredyt inwestycyjny na zakup prawa użytkowania wieczystego wraz z budynkiem przy

ul. Wyścigowej 56i we Wrocławiu w kwocie 2 564 000,00 PLN, którego termin spłaty przypada na dzień 05.03.2026

r., który jest jednocześnie ostatecznym dniem wymagalności.

− spółka zależna od Emitenta – Votum Network S.A. została wykreślona z umowy wieloproduktowej wraz

ze zwolnieniem z zobowiązań z niej wynikających.

Kwota łącznego limitu kredytowego ustalonego na mocy aneksu wynosi 7 764 000,00 PLN.

Jako zabezpieczenie zawartego aneksu zostały przyjęte:

1. dla Emitenta:

-hipoteka umowna łączna na prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej wraz z prawem własności

znajdującego się na niej budynku należącego do Emitenta oraz na nieruchomości stanowiącej własność spółki zależnej

od Emitenta - Expert Go sp. z o.o.,

-cesja praw z polisy ubezpieczeniowej nieruchomości należącej do Emitenta,

-oświadczenie Emitenta o poddaniu się egzekucji w trybie art. 777 par. 1 pkt 5 Kodeksu postępowania cywilnego, dotyczącego

obowiązku zapłaty sumy pieniężnej do wysokości 11 646 000,00 PLN,

2. dla Votum Odszkodowania S.A.:

-weksel własny in blanco wraz z deklaracją wekslową,

3. dla DSA Investment S.A.:

- weksel własny in blanco wraz z deklaracją wekslową.

Zawarcie aneksu do umowy o pożyczkę korporacyjną

W dniu 23 czerwca 2023 r. Emitent zawarł z ING Bank Śląski S.A. z siedzibą w Katowicach aneks do umowy o pożyczkę

korporacyjną obejmujący zwiększenie kwoty pożyczki do 9 300 000,00 PLN, której termin spłaty przypada na dzień

31.05.2025 r., który jest jednocześnie ostatecznym dniem wymagalności.

Jako zabezpieczenie zawartej umowy pożyczki korporacyjnej zostały przyjęte:

- hipoteka umowna łączna na prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej wraz z prawem własności

znajdującego się na niej budynku należącego do Emitenta oraz na nieruchomości stanowiącej własność spółki zależnej

od Emitenta - Expert Go sp. z o.o.,

- cesja praw z polisy ubezpieczeniowej nieruchomości należącej do spółki zależnej od Emitenta.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 32

3.8. Informacja o udzielonych pożyczkach podmiotom powiązanym VOTUM S.A.

3.8.1. Zawarcie umowy pożyczki ze Spółką Votum Robin Lawyers S.A.

W dniu 10 stycznia 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką – Votum Robin Lawyers S.A.,

na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 500 000,00 PLN. Termin spłaty przypadał na dzień 31 grudnia 2023r.

W dniu 9 lutego 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką – Votum Robin Lawyers S.A., na mocy

której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 500 000,00 PLN. Termin spłaty przypadał na dzień 31 grudnia 2023 r.

W dniu 31 marca 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką – Votum Robin Lawyers S.A., na mocy

której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 500 000,00 PLN. Termin spłaty przypadał na dzień 31 grudnia 2023 r.

3.8.2. Zawarcie umowy pożyczki ze Spółką Votum Green Project S.A.

W dniu 22 lutego 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną – VOTUM Green Project S.A.,

na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 60 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty przypadał na dzień

31 grudnia 2023 r.

W dniu 17 kwietnia 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną – VOTUM Green Project

S.A., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 80 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty przypadał

na dzień 31 grudnia 2023 r.

W dniu 15 maja 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną – VOTUM Green Project S.A.,

na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 100 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty przypada na dzień

30 czerwca 2024 r.

W dniu 5 lipca 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną – VOTUM Green Project S.A.,

na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 100 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty przypada na dzień

30 czerwca 2024 r.

W dniu 31 sierpnia 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną – VOTUM Green Project

S.A., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 50 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty przypada na dzień

30 czerwca 2024 r.

W dniu 29 września 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną – VOTUM Green Project

S.A., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 25 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty przypada na dzień

30 czerwca 2024 r.

W dniu 14 grudnia 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną – VOTUM Green Project

S.A., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 10 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty przypada na dzień

31 grudnia 2024 r.

3.8.3. Zawarcie umowy pożyczki ze Spółką Votum Network S.A. (dawniej BeCARed.pl S.A.)

W dniu 26 czerwca 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Votum Network S.A. (dawniej BeCARed.pl S.A.), na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 10 000 000,00 PLN

spółce zależnej. Termin spłaty przypada na dzień 30 czerwca 2024 r. Kwota pożyczki w całość została przeznaczona na spłatę

zobowiązania spółki zależnej wobec Banku – ING Bank Śląski S.A., wynikającego z umowy wieloproduktowej.

3.8.4. Zawarcie umowy pożyczki ze Spółką DSA Investment S.A.

W dniu 13 marca 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

DSA Investment S.A., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 800 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypadał na dzień 31 grudnia 2023 r.

W dniu 13 kwietnia 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

DSA Investment S.A., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 300 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypadał na dzień 31 grudnia 2023 r.

W dniu 9 maja 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

DSA Investment S.A., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 400 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypadał na dzień 31 grudnia 2023 r.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA OPERACYJNA Strona 33

W dniu 13 czerwca 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

DSA Investment S.A., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 500 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypadał na dzień 31 grudnia 2023 r.

3.8.6. Zawarcie umowy pożyczki ze Spółką Expert Go sp. z o. o.

W dniu 31 marca 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Expert Go sp. z o. o., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 30 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypada na dzień 30 czerwca 2024 r.

W dniu 17 kwietnia 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Expert Go sp. z o. o., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 50 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypada na dzień 30 czerwca 2024 r.

W dniu 15 maja 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Expert Go sp. z o. o., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 20 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypada na dzień 30 czerwca 2024 r.

W dniu 24 maja 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Expert Go sp. z o. o., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 30 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypada na dzień 30 czerwca 2024 r.

W dniu 30 maja 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Expert Go sp. z o. o., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 20 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypada na dzień 30 czerwca 2024 r.

W dniu 6 czerwca 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Expert Go sp. z o. o., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 40 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypada na dzień 30 czerwca 2024 r.

W dniu 29 czerwca 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Expert Go sp. z o. o., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 20 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypada na dzień 30 czerwca 2024 r.

W dniu 14 lipca 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Expert Go sp. z o. o., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 70 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypada na dzień 30 czerwca 2024 r.

W dniu 18 lipca 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Expert Go sp. z o. o., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 55 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypada na dzień 30 czerwca 2024 r.

W dniu 21 marca 2024 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Expert Go sp. z o. o., na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 180 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty

przypada na dzień 31 grudnia 2024 r.

3.8.6. Zawarcie umowy pożyczki ze Spółką Mędrecki, Wilk i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k.

(dawniej: Mędrecki & Partners Law Office sp. k.)

W dniu 8 lutego 2023 r. została zawarta umowa pożyczki pomiędzy Emitentem a spółką zależną –

Mędrecki, Wilk i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k. (dawniej: Mędrecki & Partners Law Office sp. k.),

na mocy której VOTUM S.A. udzieliła pożyczki w wysokości 70 000,00 PLN spółce zależnej. Termin spłaty przypadał na dzień 31

grudnia 2023 r.

3.9. Charakterystyka polityki w zakresie kierunków rozwoju Grupy Kapitałowej Votum

Opis zawarty w punkcie 5 sprawozdania.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 34

4. SYTUACJA FINANSOWA

4.1. Omówienie podstawowych wielkości ekonomiczno-finansowych oraz ocena czynników

i nietypowych zdarzeń mających znaczący wpływ na osiągnięty wynik finansowy

4.1.1 Przychody

Przychody ze sprzedaży Grupy Kapitałowej Votum w 2023 roku w porównaniu do roku poprzedniego zwiększyły się o 28%

i przekroczyły poziom 387 mln PLN. Wpływ na ten wzrost miał przede wszystkim dynamiczny rozwój usług w zakresie

dochodzenia roszczeń w sprawach bankowych, przejawiający się zarówno rosnącą liczbą wyroków sądów I i II instancji, jak i

wzrostem liczby zawartych kontraktów. Segment ten wygenerował w okresie od 01.01.2023r. do 31.12.2023r. przychody

stanowiące 76% ogółu przychodów osiągniętych w Grupie Kapitałowej.

*rok 2022 (dane przekształcone)

W roku 2023 VOTUM S.A. odnotowała niższe o 26% w stosunku do roku poprzedniego przychody ze sprzedaży usług

świadczonych w ramach podstawowej działalności. Ograniczenie przychodów ze sprzedaży VOTUM S.A. jest następstwem

realizacji polityki dywersyfikacji i uplasowania świadczenia usług w spółkach zależnych. Wyższe przychody w roku 2022

w stosunku do tych z 2023 roku wynikały z finalizacji spraw odszkodowawczych i bankowych, w których zgodnie z pierwotnym

modelem biznesowym usługodawcą była spółka VOTUM S.A. W nowym modelu biznesowym przychody ze sprzedaży spółek

zależnych będą kształtowały ich zyski, które będą transferowane do VOTUM S.A. w formie dywidendy, tworząc przychody

operacyjne.

*rok 2022 (dane przekształcone)

195 601

302 201

387 140

50 000

100 000

150 000

200 000

250 000

300 000

350 000

400 000

450 000

Przychody ze sprzedaży Grupy kapitałowej VOTUM w latach 2021-2023 (w tys. PLN)

2021 2022 2023

51 260

73 881

54 744

10 000

20 000

30 000

40 000

50 000

60 000

70 000

80 000

90 000

100 000

Przychody ze sprzedaży VOTUM S.A. w latach 2021-2023 (w tys. PLN)

2021 2022 2023

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 35

4.1.2 Wynik operacyjny

Wynik operacyjny Grupy Kapitałowej Votum za rok 2023 wyniósł 158,7 mln PLN. Zysk na działalności operacyjnej wzrósł o blisko

42% w porównaniu do roku 2022. Koszty wzrosły z 184,3 mln PLN do 227,3 mln tys. PLN, tj. o 23%, przy wzroście przychodów

ze sprzedaży o 28% r/r.

Główny czynnik wzrostu kosztów w roku 2023 stanowił wzrost kosztów pozyskania oraz obsługi spraw. Grupa Kapitałowa

Votum prowadzi politykę zarządzania kosztami w oparciu o korzyści wynikające z dywersyfikacji kanałów sprzedaży

i dywersyfikacji terytorialnej świadczenia usług.

*rok 2022 (dane przekształcone)

Wynik operacyjny VOTUM S.A. za rok 2023 wyniósł 28 190 tys. PLN.

*rok 2022 (dane przekształcone)

4.1.3 Wynik netto

Skonsolidowany zysk netto roku 2023 wyniósł 133,9 mln PLN i w stosunku do roku 2022 r. jest wyższy o ponad 46%. Wpływ na

ten wzrost miał przede wszystkim dynamiczny wzrost przychodów wynikający z rozwoju usług w zakresie dochodzenia roszczeń

w sprawach bankowych, przejawiający się zarówno rosnącą liczbą wyroków sądów I i II instancji, jak i wzrostem liczby zawartych

kontraktów, przy jednoczesnej realizacji polityki zarządzania kosztami w oparciu o korzyści wynikające z dywersyfikacji kanałów

sprzedaży i dywersyfikacji terytorialnej świadczenia usług.

17 457

111 508

158 713

20 000

40 000

60 000

80 000

100 000

120 000

140 000

160 000

180 000

2021 2022 2023

Zysk z działalności operacyjnej Grupy kapitałowej VOTUM w latach 2021-2023 (w tys.

PLN)

2021 2022 2023

18 043

31 445

28 190

10 000

20 000

30 000

40 000

Zysk z działalności operacyjnej VOTUM S.A. w latach 2021-2023

(w tys. PLN)

2021 2022 2023

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 36

Należy wskazać, że poprawie rentowności towarzyszyły również inne czynniki, które miały wpływ na przychody finansowe,

wynikające z odwrócenia dyskonta w sprawach bankowych.

*rok 2022 (dane przekształcone)

4.1.4 Wybrane pozycje finansowe w poszczególnych segmentach operacyjnych

Spółki z grupy kapitałowej działają w następujących segmentach operacyjnych:

• dochodzenie roszczeń z tytułu umów bankowych,

• dochodzenie roszczeń odszkodowawczych,

• usługi rehabilitacyjne,

• usługi pozostałe.

Poniższe wykresy prezentują udział poszczególnych segmentów w aktywach oraz w przychodach grupy kapitałowej, a także

wyniki segmentów na działalności operacyjnej.

10 131

91 808

133 892

20 000

40 000

60 000

80 000

100 000

120 000

140 000

160 000

Zysk netto Grupy kapitałowej VOTUM w latach 2021-2023 ( w tys. PLN)

2021 2022 2023

12 791

26 689

29 079

4 000

8 000

12 000

16 000

20 000

24 000

28 000

32 000

36 000

40 000

Zysk netto VOTUM S.A. w latach 2021-2023 ( w tys. PLN)

2021 2022 2023

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 37

76%

12%

Udział poszczególnych segmentów wg przychodów ze sprzedaży w 2023 roku

Roszczenia bankowe Sprawy odszkodowawcze Rehabilitacja Pozostałe

78%

12%

Udział poszczególnych segmentów w aktywach w 2023 roku

Roszczenia bankowe Sprawy odszkodowawcze Rehabilitacja Pozostałe

152 645

6 409

4 609

-4 862

-20 000

20 000

40 000

60 000

80 000

100 000

120 000

140 000

160 000

180 000

Roszczenia bankowe Sprawy odszkodowawcze Rehabilitacja Pozostałe

Wyn i ki segm entó w n a d zia ł al n ośc i o perac yjn e j w 20 23 r oku (w tys. z ł)

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 38

W segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych, przychody ze sprzedaży wyniosły 375,4 mln PLN, podczas gdy

w analogicznym okresie ubiegłego roku wyniosły 259,5 mln PLN, co stanowi wzrost o 45% r/r. Na wzrost zaprezentowanych

przychodów w segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych miał wpływ dynamiczny przyrost przychodów

wynikających z opłat inicjacyjnych oraz przychodów związanych z success fee. W tej ostatniej części jest to wynikiem przyrostu

liczby rozstrzygnięć pierwszoinstancyjnych, które zgodnie z MSSF 15 generują wynagrodzenia zaliczane do przychodów

w proporcji wynikającej z poziomu utrzymania ich w drugiej instancji, jak również rosnący trend w zakresie liczby wydawanych

wyroków prawomocnych, skutkujących rozliczeniem z Klientem.

W segmencie dochodzenia roszczeń z tytułu spraw odszkodowawczych, obejmującym usługi związane z dochodzeniem

roszczeń tytułu szkód osobowych oraz usługi związane z dochodzeniem roszczeń z tytułu szkód w pojazdach, przychody ze

sprzedaży wyniosły 59,1 mln PLN, podczas gdy w analogicznym okresie ubiegłego roku wyniosły 64,2 mln PLN, co stanowi

spadek o 8% r/r. Największy wpływ na ograniczenie przychodów miały skutki decyzji o zamknięciu linii biznesowej cesji

wierzytelności szkód w pojazdach w roku 2020. Penetracja portfela roszczeń skutkuje ograniczeniem miesięcznych przepływów

pieniężnych, do których przypisane jest księgowanie przychodów. W zakresie dochodzenia roszczeń z tytułu szkód osobowych

w długoterminowym wymiarze widoczna jest tendencja spadkowa, która jednak wyhamowuje.

W segmencie rehabilitacji, przychody ze sprzedaży wyniosły 35,5 mln PLN, podczas gdy w analogicznym okresie ubiegłego roku

wyniosły 29,9 mln PLN, co stanowi wzrost o 18,7% r/r. Segment ten wykazuje poprawę w pozycji przychodowej, wykazując

regularny wzrost przychodów ze sprzedaży. Głównym czynnikiem wzrostu przychodów była waloryzacja stawek, zarówno

w części wynikającej z kontraktu z NFZ, jak i działalności komercyjnej, a także systematyczne poszerzanie bazy przychodowej

w stacjonarnej części działalności (turnusy rehabilitacyjne). Emitent zakłada utrzymanie tej tendencji i wzrost jej dynamiki

od początku 2025 roku w związku z planowanym oddaniem do użytku nowego skrzydła placówki rehabilitacyjnej w Krakowie.

W segmencie „Pozostałe”, przychody ze sprzedaży wyniosły 25,3 mln zł, podczas gdy w analogicznym okresie ubiegłego roku

wyniosły 21,4 mln PLN, co stanowi wzrost o 18% r/r . Przychody w tym segmencie utrzymują się na stałym poziomie, co jest

zgodnie z założonymi projekcjami.

4.1.5 Wybrane wskaźniki

Wskaźniki zadłużenia GK VOTUM S.A.

Wskaźnik

2021

2022

2023

Aktywa/ Kapitały własne

1,91

1,78

1,72

Zobowiązania ogółem / kapitał własny

91%

78%

72%

Zobowiązania długoterminowe/ kapitału własnego

30%

32%

39%

*rok 2022 (dane przekształcone)

Wskaźniki rentowności GK VOTUM S.A.

Rentowność

2021

2022

2023

Zysk z działalności operacyjnej/Przychody ze sprzedaży

37%

41%

Zysk netto / Przychody ze sprzedaży

30%

35%

ROE

15%

59%

52%

ROA

33%

30%

*rok 2022 (dane przekształcone)

Wskaźniki zadłużenia VOTUM S.A.

Wskaźnik

2021

2022

2023

Aktywa/ Kapitał własny

1,62

1,71

1,95

Zobowiązania ogółem / Kapitał własny

62%

71%

95%

Zobowiązania długoterminowe/ Kapitał własny

17%

23%

44%

*rok 2022 (dane przekształcone)

Wskaźniki rentowności Votum S.A.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 39

Rentowność

2021

2022

2023

Zysk ze sprzedaży / Przychody ze sprzedaży

11%

27%

13%

Zysk z działalności operacyjnej/ Przychody operacyjne

35%

33%

Zysk netto / Przychody ogółem

25%

36%

53%

ROE

21%

35%

38%

ROA

13%

20%

*rok 2022 (dane przekształcone)

4.1.6. Charakterystyka struktury aktywów i pasywów bilansu, w tym z punktu widzenia płynności Spółki

Aktywa Grupy w 2023 roku zwiększyły się o 61%, co było efektem wzrostu przede wszystkim aktywów z tytułu realizacji MSSF

15 (segment bankowy). W zakresie aktywów trwałych zmiany dotyczą zwiększenia długoterminowych Aktywów z tytułu

realizacji umów MSSF 15. Pozycja ta stanowi obecnie 25% aktywów, w stosunku do stanu na koniec roku 2022 zwiększyła się

o 17 punktów procentowych. Udział kapitału własnego w strukturze pasywów ukształtował się na wyższym poziomie niż w roku

poprzednim i wyniósł 58%. Wartość zobowiązań w stosunku do roku poprzedniego zwiększyła się o 54%, w tym

o charakterze długoterminowym o 104%. Najistotniejszą pozycją kapitałów obcych na koniec 2023 roku były kredyty i pożyczki

o łącznej wartości 19 291 tys. PLN.

Struktura aktywów Grupy

Wzrost aktywów ogółem w 2023 roku o 61% był skutkiem głównie zwiększenia aktywów obrotowych, w tym przede wszystkim

aktywów z tytułu realizacji umów MSSF 15.

Struktura aktywów Grupy

Wyszczególnienie

31.12.2023

31.12.2022*

Aktywa trwałe

174 799

39%

86 958

32%

Rzeczowe aktywa trwałe

29 982

28 813

10%

Wartości niematerialne

730

988

Wartość firmy

15 767

15 806

Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw

własności

684

718

Pozostałe aktywa finansowe

Aktywa z tytułu podatku odroczonego

18 186

13 664

Należności z tytułu dostaw i usług oraz inne należności

483

360

Aktywa z tytułu realizacji umów MSSF 15

106 229

24%

20 445

Wydatki na nabycie cesji wierzytelności

2 738

6 142

Aktywa obrotowe

269 439

61%

188 764

68%

Zapasy

1 319

1 104

Należności z tytułu realizacji usług oraz pozostałe należności

21 015

16 893

Aktywa z tytułu realizacji umów MSSF 15

228 242

51%

152 603

55%

Należności z tytułu bieżącego podatku dochodowego

188

Pozostałe aktywa finansowe

4 218

2 118

Wydatki na nabycie cesji wierzytelności

2 246

5 611

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

12 211

10 376

Aktywa obrotowe inne niż aktywa zakwalifikowane jako

przeznaczone do sprzedaży

269 439

61%

188 765

68%

Aktywa zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży

AKTYWA RAZEM

444 238

100%

275 722

100%

*rok 2022 (dane przekształcone)

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 40

Struktura pasywów Grupy

W 2023 roku nie doszło do istotnych zmian w strukturze pasywów Grupy, która swoją działalność finansuje przede wszystkim

kapitałem własnym (jego udział w pasywach ogółem zwiększył się o 2 punkty procentowe). W zakresie zobowiązań korzystnie

należy ocenić wzrost udziału zobowiązań długoterminowych w strukturze pasywów.

Struktura zobowiązań długoterminowych jest wynikiem zaciągnięcia kredytu na nabycie nieruchomości oraz zaciągniętym

kredytem obrotowym. Istotny wzrost zobowiązań długoterminowych wynika z rezerwy z tytułu podatku odroczonego, która na

koniec roku 2023 wyniosła 64,4 mln PLN w stosunku do 34,2 mln PLN na koniec roku 2022. Wzrost rezerwy z tytułu podatku

odroczonego wynika z szacunków MSSF 15. Zobowiązania długoterminowe stanowią 23% sumy bilansowej. Zobowiązania

krótkoterminowe stanowią obecnie 19% sumy bilansowej (stan na 31.12.2022– 26%), z czego największa pozycja to

zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania, w której prezentowane są wynagrodzenia związane z

pozyskaniem spraw w wysokości 57 mln PLN.

Struktura pasywów Grupy

PASYWA

31.12.2023

31.12.2022

Kapitał własny

258 508

58%

154 812

56%

Kapitały własne akcjonariuszy jednostki dominującej

255 157

57%

153 291

56%

Kapitał zakładowy

1 200

Kapitał ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej

5 702

Pozostałe kapitały rezerwowe (w tym różnice kursowe))

Zyski zatrzymane

248 255

56%

146 389

53%

w tym wynik finansowy bieżącego okresu

131 935

30%

91 068

33%

Kapitał akcjonariuszy niekontrolujących

3 351

1 521

Zobowiązanie długoterminowe

99 838

22%

49 460

18%

Kredyty i pożyczki

12 529

8 118

Zobowiązania długoterminowe z tytułu leasingu

3 819

3 222

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe

zobowiązania

18 920

3 768

Rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego

64 386

14%

34 215

12%

Rezerwa na świadczenia emerytalne i podobne

184

137

Pozostałe rezerwy długoterminowe

Zobowiązania krótkoterminowe

85 892

19%

71 450

26%

Kredyty i pożyczki

6 762

13 107

Zobowiązania krótkoterminowe z tytułu leasingu

1 406

1 607

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe

zobowiązania

77 223

17%

55 224

20%

Zobowiązania z tytułu bieżącego podatku dochodowego

200

380

Rezerwa na świadczenia emerytalne i podobne

Pozostałe rezerwy krótkoterminowe

301

1 132

Zobowiązania krótkoterminowe inne niż związane z aktywami

przeznaczonymi do sprzedaży

85 892

19%

71 450

26%

Zobowiązania bezpośrednio związane z aktywami

klasyfikowanymi jako przeznaczone do sprzedaży

Zobowiązania razem

185 730

42%

120 910

44%

PASYWA RAZEM

444 238

100%

275 722

100%

*rok 2022 (dane przekształcone)

Struktura aktywów VOTUM S.A.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 41

Wzrost aktywów ogółem Votum S.A. w 2023 roku był skutkiem głównie zwiększenia aktywów obrotowych, w tym przede

wszystkim aktywów z tytułu realizacji umów MSSF 15.

Wartość aktywów bilansu zwiększyła się o 13 punktów procentowych w stosunku do kwoty aktywów prezentowanych na koniec

2022 roku. Aktywa trwałe stanowią obecnie 51% sumy bilansowej. Największa zmiana w obszarze aktywów trwałych dotyczy

pozycji Aktywów z tytułu realizacji umów MSSF 15, obecnie stanowi 20% w struktury aktywów w stosunku do udziału 7% na

koniec roku 2022. Należności z tytułu realizacji usług stanowią 18% sumy bilansowej. Największy udział w strukturze aktywów

stanowią aktywa z tytułu realizacji umów MSSF 15, na 31.12.2023 r. stanowią aż 48% ogółu aktywów. Pozostałe aktywa nie

zmieniły się istotnie w stosunku do struktury prezentowanej na koniec roku 2022.

Struktura aktywów VOTUM S.A.

AKTYWA

31.12.2023

31.12.2022*

Aktywa trwałe

75 398

51%

51 617

39%

Rzeczowe aktywa trwałe

13 814

12 251

Wartości niematerialne

451

579

Inwestycje w jednostkach powiązanych

23 982

16%

22 414

17%

Pozostałe aktywa finansowe

Aktywa z tytułu podatku odroczonego

7 599

6 958

Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności

329

204

Aktywa z tytułu realizacji umów MSSF 15

29 078

20%

8 812

Wydatki na nabycie cesji wierzytelności

145

400

Aktywa obrotowe

73 397

49%

80 348

61%

Zapasy

Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności

27 215

18%

16 348

12%

Aktywa z tytułu realizacji umów MSSF 15

41 624

28%

49 842

38%

Należności z tytułu bieżącego podatku dochodowego

Pozostałe aktywa finansowe

4 046

10 579

Wydatki na nabycie cesji wierzytelności

372

1 029

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

140

2 548

Aktywa obrotowe inne niż aktywa zakwalifikowane jako

przeznaczone do sprzedaży

73 397

49%

80 348

61%

Aktywa zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży

AKTYWA RAZEM

148 795

100%

131 965

100%

*rok 2022 (dane przekształcone)

Struktura pasywów VOTUM S.A.

Zmiany w strukturze pasywów Votum S.A. w roku 2023 są wynikiem niższego wyniku finansowego za rok 2023 oraz zmian

zadłużenia. Votum S.A. w dalszym ciągu swoją działalność finansuje przede wszystkim kapitałem własnym. Udział kapitałów

własnych w pasywach bilansu wynosi obecnie 51%, co świadczy o bardzo stabilnym poziomie kapitałów. W zakresie zobowiązań

korzystnie należy ocenić wzrost udziału zobowiązań długoterminowych w strukturze pasywów. Struktura zobowiązań

długoterminowych jest wynikiem zaciągnięcia kredytu obrotowego. Istotny wzrost zobowiązań długoterminowych wynika

z rezerwy z tytułu podatku odroczonego, która na koniec 2023 roku wyniosła 13,9 mln PLN w stosunku do 11,9 mln PLN

na koniec roku 2022. Wzrost rezerwy z tytułu podatku odroczonego wynika z szacunków MSSF 15. Ujęcie przychodów zgodnie

z MSSF 15 wpłynęło na wartość wynagrodzenia związanego z pozyskaniem spraw, które prezentowane jest w pozycji

zobowiązań z tytułu dostaw i usług i pozostałych zobowiązań. Zobowiązania długoterminowe stanowią 23% sumy bilansowej.

Zobowiązania krótkoterminowe stanowią obecnie 26% sumy bilansowej (stan na 31.12.2022– 28%).

Struktura pasywów VOTUM S.A.

PASYWA

31.12.2023

31.12.2022*

Kapitał własny

76 269

51%

77 189

58%

Kapitał zakładowy

1 200

Kapitał ze sprzedaży akcji powyżej wartości nominalnej

5 702

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 42

Pozostałe kapitały rezerwowe (w tym różnice kursowe)

Zyski zatrzymane

69 367

47%

70 288

53%

w tym wynik finansowy bieżącego okresu

29 079

20%

26 689

20%

Kapitał własny akcjonariuszy jednostki dominującej

76 269

51%

77 189

58%

Zobowiązanie długoterminowe

33 556

23%

17 472

13%

Kredyty i pożyczki

8 073

2 419

Zobowiązania długoterminowe z tytułu leasingu

1 739

580

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe

zobowiązania

9 749

2 526

Rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego

13 938

11 904

Rezerwa na świadczenia emerytalne i podobne

Pozostałe rezerwy długoterminowe

Zobowiązania krótkoterminowe

38 970

26%

37 304

28%

Kredyty i pożyczki

6 044

2 932

Zobowiązania krótkoterminowe z tytułu leasingu

706

735

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe

zobowiązania

32 098

22%

33 180

25%

Zobowiązania z tytułu bieżącego podatku dochodowego

Rezerwa na świadczenia emerytalne i podobne

Pozostałe rezerwy krótkoterminowe

122

457

Zobowiązania krótkoterminowe inne niż związane z

aktywami przeznaczonymi do sprzedaży

38 970

26%

37 304

28%

Zobowiązania bezpośrednio związane z aktywami

klasyfikowanymi jako przeznaczone do sprzedaży

Zobowiązania razem

72 526

49%

54 776

42%

PASYWA RAZEM

148 795

100%

131 965

100%

*rok 2022 (dane przekształcone)

4.1.7. Opis struktury głównych lokat kapitałowych lub głównych inwestycji kapitałowych dokonanych

w ramach grupy kapitałowej emitenta w danym roku obrotowym

Grupa kapitałowa w 2023 roku korzystała z następujących instrumentów:

• Lokaty overnight, gdzie środki pieniężne są systemowo pobierane z rachunków bankowych o godzinie 19:00 na lokatę

i zostają zwrócone na rachunki bieżące następnego dnia;

• Otwarte Konto Oszczędnościowe.

4.1.8. Opis istotnych pozycji pozabilansowych w ujęciu podmiotowym, przedmiotowym i wartościowym

Jedną z głównych pozycji pozabilansowych, która może mieć w przyszłości wpływ (oraz ujawnienie w sprawozdaniu), jest

utrzymanie przez jednostkę dominującą Votum S.A. oraz spółki zależne, linii kredytowej w rachunku bieżącym. Łączna wysokość

linii kredytowej wynosi do 3,2 mln PLN. Na dzień 31.12.2023 r. wysokość dostępnej kwoty w ramach linii wynosi

1,15 mln PLN.

4.2. Struktura zadłużenia i zarządzanie zasobami finansowymi

VOTUM S.A. aktywnie zarządza płynnością finansową optymalizując redystrybucję środków pieniężnych do spółek zależnych.

Obecnie w Grupie kapitałowej wykorzystywane są: kredyt inwestycyjny udzielony w 2013r. na inwestycję rozbudowy ośrodka

rehabilitacyjnego przy ul Golikówka 6 w Krakowie, kredyt inwestycyjny związany z zakupem budynku biurowego przy

ul. Wyścigowej , kredyt obrotowy oraz pożyczka korporacyjna z przeznaczeniem na finansowanie bieżącej działalności VOTUM

S.A. Ponadto w celu zagwarantowania stałej płynności finansowej w związku z planami rozwoju spółek zależnych, Zarząd

VOTUM S.A. podjął decyzję o utrzymaniu w ramach umowy wieloproduktowej zwartej z ING Bank Śląski S.A. kredytu

w rachunku bieżącym do wysokości 2,7 mln PLN. Dodatkowo w ramach wymienionej umowy wieloproduktowej przyznano

kredyty w rachunku bieżącym spółkom VOTUM Odszkodowania S.A. i DSA Investment S.A. w łącznej wysokości 0,5 mln PLN.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 43

4.3. Umowy kredytowe i pożyczki, poręczenia i gwarancje, zobowiązania warunkowe

4.3.1. Umowy kredytowe

W dniu 2 października 2018 r. została zawarta umowa kredytowa pomiędzy spółką zależną od Emitenta - Polskim Centrum

Rehabilitacji Funkcjonalnej VOTUM S.A. z siedzibą w Krakowie, a Bankiem ING Bank Śląski Spółka Akcyjna z siedzibą

w Katowicach. Celem umowy kredytowej jest refinansowanie kredytu inwestycyjnego udzielonego przez Bank BGŻ BNP Paribas

Spółka Akcyjna oraz pożyczek otrzymanych od VOTUM S.A. Wartość umowy kredytowej wynosi 7 700 000,00 PLN. Kredyt został

udzielony na okres do dnia 30 września 2028 r. Oprocentowanie Kredytu ustalone jest w oparciu o stawkę WIBOR 3M

powiększoną o 1,9 punktu procentowego. Zabezpieczeniem Kredytu jest:

1. Weksel in blanco wystawiony przez Kredytobiorcę wraz z deklaracją wekslową poręczony przez VOTUM S.A.

z siedzibą we Wrocławiu,

2. Przystąpienie do długu spółki Polskie Centrum Rehabilitacji Funkcjonalnej Votum Spółka Akcyjna Spółka Komandytowa

z siedzibą w Krakowie,

3. Hipoteka umowna łączna do sumy 11 550 000,00 PLN (słownie: jedenaście milionów pięćset pięćdziesiąt tysięcy złotych

00/100) wraz z roszczeniem o przeniesienie hipoteki na wyższe miejsce hipoteczne na prawie użytkowania wieczystego

nieruchomości położonej w Krakowie przy ul. Golikówka 6, objętej księgami wieczystymi KW nr KR1P/00151938/2 oraz

KW nr KR1P/00151939/9 prowadzonymi przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Podgórza w Krakowie, IV Wydział Ksiąg

Wieczystych,

4. Cesja praw z polisy ubezpieczeniowej na rzecz Banku, dotyczącej powyższej nieruchomości.

W dniu 23 czerwca 2023 r. Emitent wraz ze spółkami zależnymi - Votum Odszkodowania S.A. oraz DSA Investment S.A. zawarł

z ING Bank Śląski S.A. z siedzibą w Katowicach aneks do umowy wieloproduktowej z dnia 26.03.2020 r. obejmujący:

− kredyt obrotowy w rachunku bankowym w kwocie 3 200 000,00 PLN, którego termin spłaty przypada na dzień

30.06.2024 r., który jest jednocześnie ostatecznym dniem wymagalności,

− kredyt obrotowy w rachunku kredytowym w łącznej kwocie 2 000 000,00 PLN, którego termin spłaty przypada na

dzień 30.06.2025 r., który jest jednocześnie ostatecznym dniem wymagalności,

− pozostały do spłaty kredyt inwestycyjny na zakup prawa użytkowania wieczystego wraz z budynkiem przy ul.

Wyścigowej 56i we Wrocławiu w kwocie 2 564 000,00 PLN, którego termin spłaty przypada na dzień 05.03.2026 r.,

który jest jednocześnie ostatecznym dniem wymagalności.

− spółka zależna od Emitenta - Votum Network S.A. została wykreślona z umowy wieloproduktowej wraz

ze zwolnieniem z zobowiązań z niej wynikających.

Kwota łącznego limitu kredytowego ustalonego na mocy aneksu wynosi 7 764 000,00 PLN.

Jako zabezpieczenie zawartego aneksu zostały przyjęte:

1. dla Emitenta:

-hipoteka umowna łączna na prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej wraz z prawem własności

znajdującego się na niej budynku należącego do Emitenta oraz na nieruchomości stanowiącej własność spółki zależnej od

Emitenta - Expert Go sp. z o.o.,

-cesja praw z polisy ubezpieczeniowej nieruchomości należącej do Emitenta,

-oświadczenie Emitenta o poddaniu się egzekucji w trybie art. 777 par. 1 pkt 5 Kodeksu postępowania cywilnego, dotyczącego

obowiązku zapłaty sumy pieniężnej do wysokości 11 646 000,00 PLN,

2. dla Votum Odszkodowania S.A.:

-weksel własny in blanco wraz z deklaracją wekslową,

3. dla DSA Investment S.A.:

- weksel własny in blanco wraz z deklaracją wekslową.

W dniu 23 czerwca 2023 r. Emitent zawarł z ING Bank Śląski S.A. z siedzibą w Katowicach aneks do umowy o pożyczkę

korporacyjną obejmujący zwiększenie kwoty pożyczki do 9 300 000,00 PLN, której termin spłaty przypada na dzień

31.05.2025 r., który jest jednocześnie ostatecznym dniem wymagalności.

Jako zabezpieczenie zawartej umowy pożyczki korporacyjnej zostały przyjęte:

- hipoteka umowna łączna na prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej wraz z prawem własności

znajdującego się na niej budynku należącego do Emitenta oraz na nieruchomości stanowiącej własność spółki zależnej od

Emitenta - Expert Go sp. z o.o.,

- cesja praw z polisy ubezpieczeniowej nieruchomości należącej do spółki zależnej od Emitenta.

4.3.2. Pożyczki

Na dzień 31 grudnia 2023 roku wartość netto udzielonych pożyczek wynosiła w 4 218 tys. PLN. Szczegółowe informacje

znajdują się w informacjach objaśniających do sprawozdania skonsolidowanego.

4.3.3 Poręczenia i gwarancje

W dniu 29 czerwca 2021 r. Zarząd VOTUM S.A. poręczył weksel in blanco wystawiony przez spółkę zależną – Polskie Centrum

Rehabilitacji Funkcjonalnej VOTUM S.A. z siedzibą w Krakowie w celu zabezpieczenia roszczeń z umowy o kredyt w wysokości

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 44

10 700 000 zł (słownie: dziesięć milionów siedemset tysięcy zł 00/100), zawartej w dniu 29 czerwca 2021 r. przez Polskie

Centrum Rehabilitacji Funkcjonalnej VOTUM S.A. z siedzibą w Krakowie z Bankiem ING Bank Śląski S.A. z siedzibą w Katowicach.

W razie nieuregulowania przez kredytobiorcę w sposób terminowy wierzytelności banku z tytułu umowy kredytu, bank

ma prawo wypełnić weksel na łączną sumę odpowiadającą wysokości wymagalnej wierzytelności banku wraz z odsetkami,

prowizjami oraz wszelkimi innymi kosztami wynikającymi z umowy kredytowej.

4.3.4 Zobowiązania warunkowe

W grupie kapitałowej nie występują zobowiązania warunkowe na rzecz podmiotów nie stanowiących grupę kapitałową.

W sprawozdaniu finansowym Votum S.A. wskazano zobowiązania warunkowe – poręczenie kredytu PCRF Votum S.A. natomiast

zobowiązanie to jest prezentowane jako kredyt.

4.4. Emisja papierów wartościowych

W okresie, który obejmuje niniejsze Sprawozdanie, grupa nie emitowała papierów wartościowych.

4.5. Instrumenty finansowe

Do instrumentów finansowych wykorzystywanych w grupie kapitałowej VOTUM należą:

• pożyczki i należności własne

• cesje wierzytelności

• zobowiązania finansowe, w tym:

o Leasingi

o Kredyty bankowe

Głównym celem tych instrumentów finansowych jest pozyskanie środków finansowych i rzeczowych aktywów trwałych

na działalność Grupy kapitałowa. Grupa kapitałowa posiada też inne instrumenty finansowe, takie jak należności i zobowiązania

z tytułu dostaw i usług, które powstają bezpośrednio w toku prowadzonej przez nią działalności.

Główne rodzaje ryzyka wynikającego z instrumentów finansowych Spółki obejmują ryzyko stopy procentowej, ryzyko związane

z płynnością, ryzyko walutowe oraz ryzyko kredytowe. Zarząd weryfikuje i uzgadnia zasady zarządzania każdym z tych rodzajów

ryzyka – zasady te zostały w skrócie omówione poniżej. Spółka monitoruje również ryzyko cen rynkowych dotyczące wszystkich

posiadanych przez nią instrumentów finansowych. Zarząd Spółki określa jako niskie ryzyko rynkowe związane ze zmianą stóp

procentowych.

Grupa Kapitałowa Votum narażona jest na następujące ryzyka związane z instrumentami finansowymi :

• ryzyko rynkowe obejmujące ryzyko walutowe oraz ryzyko stopy procentowej,

• ryzyko związane z zadłużeniem,

• ryzyko płynności.

Zarządzanie ryzykiem finansowym grupy kapitałowej koordynowane jest przez jednostkę dominującą, w bliskiej współpracy

z Zarządem spółek zależnych. W procesie zarządzania ryzykiem najważniejszą wagę mają następujące cele:

• zabezpieczenie krótkoterminowych oraz średnioterminowych przepływów pieniężnych,

• stabilizacja wahań wyniku finansowego Grupy Kapitałowej Votum,

• wykonanie zakładanych prognoz finansowych poprzez spełnienie założeń budżetowych,

• osiągnięcie stopy zwrotu z długoterminowych inwestycji wraz z pozyskaniem optymalnych źródeł finansowania

działań inwestycyjnych.

Grupa kapitałowa nie zawiera transakcji na rynkach finansowych w celach spekulacyjnych. Od strony ekonomicznej

przeprowadzane transakcje mają charakter zabezpieczający przed określonym ryzykiem.

Ryzyko stopy procentowej

Narażenie Grupy Kapitałowej Votum na ryzyko wywołane zmianami stóp procentowych dotyczy przede wszystkim

długoterminowych zobowiązań finansowych tj. kredytów bankowych oraz leasingów. Grupa kapitałowa zarządza kosztami

oprocentowania poprzez korzystanie głównie z zobowiązań o oprocentowaniu zmiennym. Udzielane pożyczki miały ustalone

oprocentowanie o zmienną stopę procentową.

Ryzyko walutowe

Ryzyko takie powstaje w wyniku dokonywania przez jednostki z Grupy Kapitałowej Votum sprzedaży lub zakupów w walutach

innych niż jej waluta wyceny. Grupa kapitałowa sporadycznie zawiera transakcje, które mogą być narażone na ryzyko walutowe.

Przychody ze sprzedaży osiągane przez spółki zależne w walucie innej niż funkcjonalnej niniejszego sprawozdania stanowiły

w 2023 roku 0,1%. Zarząd Grupy określa jako niskie ryzyko walutowe

Ryzyko cen towarów

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

SYTUACJA FINANSOWA Strona 45

W Grupie Kapitałowej Votum dokonuje się transakcji na towarach w bardzo ograniczonym zakresie, więc jest to marginalne

ryzyko.

Ryzyko związane z płynnością

Grupa kapitałowa monitoruje ryzyko braku funduszy przy pomocy narzędzia okresowego planowania płynności oraz

wewnętrznych procedur wspierających pracę narzędzia. Narzędzie to uwzględnia terminy wymagalności/zapadalności zarówno

inwestycji, jak i aktywów finansowych, płatności zobowiązań handlowych oraz prognozowane przepływy pieniężne

z działalności operacyjnej. Celem Grupy kapitałowej jest utrzymanie równowagi pomiędzy ciągłością, a elastycznością

finansowania, poprzez korzystanie z rozmaitych źródeł finansowania, takich jak kredyty w rachunku bieżącym, umowy leasingu

finansowego oraz umowy dzierżawy z opcją zakupu.

Ujawnienia dotyczące informacji o instrumentach finansowych w zakresie zmiany cen, kredytowego, istotnych zakłóceń

przepływów środków pieniężnych oraz utraty płynności finansowej, na jakie narażona jest grupa kapitałowa oraz przyjętych

przez Grupę Kapitałową Votum celach i metodach zarządzania ryzykiem finansowym zostały opisane w Nocie 30 oraz Nocie 31

Skonsolidowanego Sprawozdania Grupy Kapitałowej Votum.

4.6. Ocena zarządzania zasobami finansowymi

Grupa kapitałowa aktywnie zarządza zasobami finansowymi poprzez dystrybuowanie środków pieniężnych pomiędzy spółkami

zależnymi, udzielając doraźnych pożyczek. Stan środków pieniężnych jest na bieżąco monitorowany i w ocenie Zarządu nie

występują ryzyka związane z utratą płynności finansowej.

4.7. Ocena możliwości realizacji zamierzeń inwestycyjnych

Grupa kapitałowa posiada dostępne środki do realizacji inwestycji zaplanowanych na rok 2024, które będą przeprowadzone ze

środków obrotowych. Grupa Kapitałowa Votum w celu realizacji zamierzeń inwestycyjnych korzysta również z kredytów,

o których mowa w punktach 3.7.1 oraz 4.3.

4.8. Ocena czynników i nietypowych zdarzeń mających wpływ na działalność za rok obrotowy,

z określeniem stopnia wpływu tych czynników lub nietypowych zdarzeń na osiągnięty

wynik

Zarząd Emitenta ocenia, że czynniki, opisywane w niniejszym sprawozdaniu zarządu z działalności, nie wpływały znacząco

na osiągnięte wyniki grupy kapitałowej.

4.9. Charakterystyka zewnętrznych i wewnętrznych czynników istotnych dla rozwoju

przedsiębiorstwa emitenta

Opis zawarty w punkcie 3.4. sprawozdania.

4.10. Objaśnienie różnic pomiędzy wynikami finansowymi wykazanymi w raporcie rocznym

a wcześniej publikowanymi prognozami wyników na dany rok

Zarząd Emitenta nie publikował prognoz wyników dotyczących roku 2023.

4.11. Objaśnienie różnic pomiędzy wynikami finansowymi wykazanymi w raporcie rocznym

a wcześniej publikowanymi wynikami za IV kwartał 2023 roku

Grupa kapitałowa nie publikowała raportu za IV kwartał 2023 roku.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

PRZYJĘTA STRATEGIA ROZWOJU EMITENTA I JEGO GRUPY KAPITAŁOWEJ ORAZ DZIAŁANIA PODJĘTE W RAMACH JEJ REALIZACJI

W OKRESIE OBJĘTYM RAPORTEM WRAZ Z OPISEM PERSPEKTYW DZIAŁALNOŚCI EMITENTA CO NAJMNIEJ W NABLIŻSZYM ROKU

OBROTOWYM Strona 46

5. PRZYJĘTA STRATEGIA ROZWOJU EMITENTA I JEGO GRUPY KAPITAŁOWEJ

ORAZ DZIAŁANIA PODJĘTE W RAMACH JEJ REALIZACJI W OKRESIE

OBJĘTYM RAPORTEM WRAZ Z OPISEM PERSPEKTYW DZIAŁALNOŚCI

EMITENTA CO NAJMNIEJ W NAJBLIŻSZYM ROKU OBROTOWYM

Strategia Emitenta koncentruje się wokół oferowania konsumentom innowacyjnych usług umożliwiających dochodzenie

roszczeń od podmiotów rynku finansowego. Model działania oparty jest na wykorzystaniu efektu skali oraz daleko posuniętej

specjalizacji - tak w zakresie przedmiotu usługi, jaki i etapów jej wykonania. Model ten jest realizowany poprzez powoływanie

wyspecjalizowanych jednostek w poszczególnych segmentach.

Strategia sprzedaży przewiduje dywersyfikację źródeł przychodów, reagowanie na dynamicznie zmieniającą się sytuację

rynkową, zarówno ze względu na pojawiające się nowe możliwości, jaki i ryzyka prawne. Dywersyfikacja działalności w obszarze

sprzedaży dotyczy również kanałów pozyskania klienta. Biorąc pod uwagę specyfikę poszczególnych segmentów

i grup klienckich, kanałami tymi są wielopoziomowe struktury sprzedaży bezpośredniej, wyspecjalizowani przedstawiciele

handlowi, call center oraz Internet.

W perspektywie najbliższego roku, Emitent spodziewa się wystąpienia następujących czynników, determinujących jego rozwój

i sytuację operacyjną:

• wzrostu wolumenu zawieranych kontraktów dotyczących kredytów konsumenckich obarczonych wadami

skutkującymi sankcją kredytu darmowego;

• utrzymania wolumenu zawieranych kontraktów dotyczących kredytów indeksowanych i denominowanych do waluty

franka szwajcarskiego w związku z rosnącą liczbą rekomendacji od dotychczasowych klientów;

• dywersyfikacji terytorialnej oraz wzrostu zatrudnienia w podmiotach z grupy kapitałowej Emitenta;

• znaczącego wzrostu przepływów pieniężnych na skutek realizacji kontraktów z segmentu bankowego i pobrania

opłat success fee.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

OŚWIADCZENIE O STOSOWANIU ŁADU KORPORACYJNY Strona 47

6. OŚWIADCZENIE O STOSOWANIU ŁADU KORPORACYJNEGO

6.1. Zbiór zasad Ładu Korporacyjnego, któremu podlega Votum S.A.

Z dniem 01.07.2021 r. zaczął obowiązywać dokument „Dobre Praktyki Spółek Notowanych na GPW 2021”, zgodnie z uchwałą

Rady Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. z dnia 29.03.2021 r. Emitent przyjął jego stosowanie, zgodnie

z opublikowanym raportem EBI.

Emitent stosuje „Dobre Praktyki Spółek Notowanych na GPW 2021” z następującymi wyjątkami:

• Spółka nie spełnia zasady 1.3.2 dotyczącej uwzględniania w strategii biznesowej spółki tematyki ESG w zakresie spraw

społecznych i pracowniczych. Obecnie przyjęta przez Spółkę strategia biznesowa koncentruje się wokół oferowania

konsumentom rynku usług finansowych innowacyjnych rozwiązań umożliwiających dochodzenie przysługujących

im roszczeń. Model działania oparty jest na wykorzystaniu efektu skali oraz daleko posuniętej specjalizacji, tak

w zakresie przedmiotu usługi, jaki i etapów jej wykonania. Strategia nie opisuje w sposób szczegółowy podejścia do

spraw społecznych i pracowniczych, niemniej jednak przedmiot działalności spółki determinuje dbałość pracowników

i współpracowników o pomoc osobom w trudnej sytuacji życiowej i finansowej, również w wymiarze

niekomercyjnym. W zakresie relacji z pracownikami Spółka, poza zapewnieniem poszanowania praw pracowniczych,

kładzie szczególny nacisk na możliwość rozwoju zawodowego pracowników, przyjmując zasadę awansu

wewnętrznego jako priorytet przy obsadzaniu kluczowych stanowisk.

• Spółka nie spełnia zasady 1.4. Spółka zamieszcza na swojej stronie internetowej informacje na temat założeń

posiadanej strategii oraz planowanych działań. Dodatkowo, na spotkaniach dedykowanych inwestorom odnosi się

do postępów realizacji strategii. Spółka nie stosuje w ocenie realizacji swojej strategii mierników niefinansowych,

a opublikowana strategia nie obejmuje tematyki ESG. Realizując działalność operacyjną, Spółka podejmuje działania

proekologiczne i środowiskowe, których celem jest ograniczenie wpływu działalności Spółki na środowisko. W tym

celu Spółka ogranicza zużycie energii oraz materiałów, koncentrując bieżące czynności na redukcji zużycia papieru,

jak również wykorzystując do pozyskania energii elektrycznej odnawialne źródła energii.

• Spółka nie spełnia zasady 1.4.1. Spółka w swojej strategii biznesowej nie uwzględnia zagadnień środowiskowych.

• Spółka nie spełnia zasady 1.4.2. Spółka w swojej strategii biznesowej nie przedstawia wartości wskaźnika równości

wynagrodzeń oraz informacji związanych z likwidacją nierówności, dbając jednak, żeby w toku bieżącej działalności

operacyjnej, podejmować działania zmierzające do zapewnienia jednolitych zasad pracy i wynagrodzenia dla

wszystkich pracowników, bez względu na płeć.

• Spółka nie spełnia zasady 1.5. Spółka prowadzi działania o charakterze charytatywnym w zakresie wspierania

przedsięwzięć kulturowo-społecznych oraz edukacyjnych, jednakże z uwagi na fakt, iż skala wydatków ponoszonych

przez Spółkę i jej grupę w tym obszarze nie jest znacząca z punktu widzenia sytuacji finansowej Spółki oraz jej grupy

kapitałowej, wydatki te nie są wyszczególnione.

• Spółka nie spełnia zasady 2.2. Warunek kompozycji osobowej organów statutowych spółki na poziomie udziału

mniejszości nie niższym niż 30% nie został spełniony w organie nadzorującym.

• Spółka nie spełnia zasady 3.3. Spółka na chwilę obecną nie powołała niezależnego audytora wewnętrznego. Zadania

audytu wewnętrznego są obecnie realizowane przez Departament Finansowy, a w zakresie compliance przez

kancelarię prawną obsługującą Spółkę.

• Spółka nie spełnia zasady 4.3. Spółka na chwilę obecną nie prowadzi zapisu audio/wideo z przebiegu obrad walnego

zgromadzenia. W ocenie Spółki dotychczasowy sposób dokumentowania obrad walnego zgromadzenia, poprzez

zamieszczanie podjętych uchwał na stronie internetowej w formie raportów bieżących, w pełni zapewnia

przejrzystość walnych zgromadzeń oraz zapewnia inwestorom i analitykom pełny dostęp do spraw będących

przedmiotem obrad.

Dokument DPSN 2021 dostępny jest na stronie internetowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie pod następującym

linkiem: www.gpw.pl/dobre-praktyki.

6.2. Opis podstawowych cech sporządzania sprawozdań finansowych systemów kontroli

wewnętrznej i zarządzania ryzykiem w odniesieniu do procesu sporządzania sprawozdań

finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych

Za sporządzenie i rzetelną prezentację historycznych informacji finansowych odpowiada Zarząd Votum S.A. Obowiązki

z tym związane obejmują: zaprojektowanie, wdrożenie i zapewnienie kontroli wewnętrznej związanej ze sporządzeniem

i rzetelną prezentacją skonsolidowanych sprawozdań, dobór polityki rachunkowości oraz dokonywanie uzasadnionych

w danych okolicznościach szacunków księgowych.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

OŚWIADCZENIE O STOSOWANIU ŁADU KORPORACYJNY Strona 48

6.3. Akcjonariusze posiadający bezpośrednio i pośrednio znaczące pakiety akcji

Struktura akcjonariatu na dzień 1 stycznia 2023 r., na dzień 31.12.2023 r. oraz na dzień publikacji niniejszego sprawozdania.

Akcjonariusz

Liczba akcji (szt.)

Wartość akcji

(w zł)

Udział w kapitale

zakładowym%

Liczba głosów

Udział w ogólnej

liczbie głosów na WZ

(%)

Andrzej Dadełło (łącznie)

6 850 000

685 000,00

57,08

6 850 000

57,08

Andrzej Dadełło –

bezpośrednio

700 000

70 000,00

5,83

700 000

5,83

DSA Financial Group SA -

pośrednio

6 150 000

615 000,00

51,25

6 150 000

51,25

Pozostali akcjonariusze

5 150 000

515 000,00

42,92

5 150 000

42,92

6.4. Informacje o udziałach, akcjach własnych posiadanych przez jednostkę dominującą,

jednostki wchodzące w skład grupy kapitałowej oraz osoby działające w ich imieniu

Nie dotyczy.

6.5. Akcjonariusze posiadający specjalne uprawnienia kontrolne

Wszystkie akcje Emitenta są akcjami na okaziciela. Statut nie przewiduje żadnego uprzywilejowania akcji. W zakresie znanym

Emitentowi żaden akcjonariusz Emitenta nie dysponuje żadnymi specjalnymi uprawnieniami ani obowiązkami względem Spółki

wynikającymi z faktu posiadania akcji Emitenta.

6.6. Ograniczenia dotyczące wykonywania prawa głosu

Z każdą akcją Emitenta związane jest prawo do wykonywania jednego głosu na Walnym Zgromadzeniu Spółki. Statut Emitenta

nie przewiduje ograniczeń w prawach głosu.

6.7. Ograniczenia dotyczące przenoszenia prawa własności papierów wartościowych

Akcjonariusz spółki publicznej może przenosić akcje w okresie między dniem rejestracji uczestnictwa w Walnym Zgromadzeniu

Spółki (record date) a dniem zakończenia Walnego Zgromadzenia Spółki (art. 406

Kodeksu Spółek Handlowych).

6.8. Zasady zmiany statutu

Zgodnie z art. 430 § 1 kodeksu spółek handlowych (dalej: k.s.h.) zmiana Statutu wymaga uchwały Walnego Zgromadzenia

i wpisu do rejestru. Uchwała dotycząca zmiany Statutu zapada większością trzech czwartych głosów, przy czym uchwała

dotycząca zmiany Statutu, zwiększająca świadczenia akcjonariuszy lub uszczuplająca prawa przyznane osobiście poszczególnym

akcjonariuszom, zgodnie z art. 354 k.s.h., wymaga zgody wszystkich akcjonariuszy, których dotyczy (art. 415 k.s.h.). Statut

Emitenta nie ustanawia surowszych warunków podjęcia uchwały w sprawie zmiany Statutu. Jeżeli zmiana Statutu nie jest

związana z podwyższeniem kapitału zakładowego, po podjęciu przez Walne Zgromadzenie uchwały, Zarząd ma 3 miesiące na

zgłoszenie do sądu rejestrowego zmiany Statutu (art. 430 § 2 k.s.h.).

6.9. Sposób działania Walnego Zgromadzenia i jego zasadnicze uprawnienia oraz prawa

akcjonariuszy i sposób ich wykonywania

Sposób zwołania i działania Walnego Zgromadzenia, jego zasadnicze uprawnienia oraz prawa akcjonariuszy i sposób ich

wykonywania wynikają wprost z przepisów prawa. W Statucie Emitenta oraz w Regulaminie Walnego Zgromadzenia

zastosowano standardowe rozwiązania, nie wprowadzając odmienności w stosunku do powszechnie obowiązujących

przepisów prawa. Statut Spółki nie przewiduje możliwości uczestniczenia na Zwyczajnym Walnym Zgromadzeniu przy

wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej ani możliwości wypowiadania się na Zwyczajnym Walnym Zgromadzeniu

przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej. Regulamin Walnego Zgromadzenia Spółki nie przewiduje możliwości

wykonywania prawa głosu drogą korespondencyjną lub przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej.

6.10. Skład osobowy i zasady działania organów zarządzających i nadzorczych oraz ich

komitetów,

w tym opis zasad dotyczących powoływania i odwoływania osób zarządzających oraz ich

uprawnienia

6.10.1 Zarząd

Zarząd jest organem zarządzająco – wykonawczym Spółki i działa na podstawie przepisów Kodeksu spółek handlowych,

postanowień Statutu Emitenta, dostępnego publicznie Regulaminu Zarządu zatwierdzonego uchwałą Rady Nadzorczej, uchwał

Walnego Zgromadzenia oraz innych obowiązujących przepisów. Zarząd działa również zgodnie z zasadami Dobrych Praktyk

Spółek Notowanych na GPW 2021.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

OŚWIADCZENIE O STOSOWANIU ŁADU KORPORACYJNY Strona 49

W skład Zarządu wchodzi od 1 do 5 członków. Wspólna kadencja Zarządu trwa 2 lata. Członków Zarządu wybiera

i odwołuje Rada Nadzorcza. Członkom Zarządu przysługuje prawo ponownego powołania.

Zarząd reprezentuje Spółkę wobec władz i osób trzecich. Zarząd wykonuje wszelkie uprawienia w zakresie zarządzania Spółką

z wyjątkiem uprawień zastrzeżonych przepisami prawa lub Statutem Emitenta dla pozostałych jego władz. Do odbioru wezwań

i innych doręczeń jest uprawniony Prezes Zarządu, jeśli Zarząd jest jednoosobowy, a w przypadku Zarządu wieloosobowego -

jeden członek Zarządu lub prokurent. Do składania oświadczeń w zakresie praw i obowiązków majątkowych Spółki oraz

podpisywania umów w imieniu Spółki, w wypadku ustanowienia Zarządu jednoosobowego, uprawniony jest Prezes Zarządu

samodzielnie lub dwóch prokurentów działających łącznie. W przypadku powołania Zarządu wieloosobowego, wymagane jest

łączne współdziałanie dwóch członków Zarządu lub członka Zarządu łącznie z prokurentem. W umowach

i sporach pomiędzy Spółką a członkami Zarządu, Spółkę reprezentuje Przewodniczący Rady Nadzorczej. Uchwały Zarządu

zapadają bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy jego członków. W przypadku równości głosów

decyduje głos Prezesa Zarządu.

Na podstawie § 9 ust. 3 Statutu Emitenta, Zarząd upoważniony jest do wypłaty akcjonariuszom zaliczki na warunkach

określonych w art. 349 § 2 i § 3 k.s.h., jeżeli Spółka posiada środki wystarczające na wypłatę. Zgodnie

z § 12 ust. 3 Statutu Emitenta, Zarząd może umocować pełnomocnika, działającego samodzielnie w granicach określonych

umocowaniem, do wykonywania czynności określonego rodzaju lub specjalnych zadań. Poza wskazanymi wyżej przypadkami,

Statut Emitenta nie zawiera postanowień przyznających osobom zarządzającym dodatkowe uprawnienia, w tym uprawnienia

do podejmowania decyzji o emisji lub wykupie akcji.

W okresie od 1 stycznia 2023 r. do 24 maja 2023 r. w skład Zarządu wchodzili:

Bartłomiej Krupa – Prezes Zarządu,

Kacper Jankowski – Wiceprezes Zarządu.

W dniu 24 maja 2023 r. Rada Nadzorcza VOTUM S.A. podjęła uchwałę w sprawie powołania Pani Marty Wan do pełnienia

funkcji Członka Zarządu. Uchwała weszła w życie z dniem 25 maja 2023 r.

Na dzień 31 grudnia 2023 r. do składu Zarządu wchodzili:

Bartłomiej Krupa – Prezes Zarządu,

Kacper Jankowski – Wiceprezes Zarządu,

Marta Wan – Członek Zarządu.

Zarząd na dzień sporządzania sprawozdania:

Bartłomiej Krupa – Prezes Zarządu,

Kacper Jankowski – Wiceprezes Zarządu,

Marta Wan – Członek Zarządu.

Zakres działania Zarządu Votum S.A.

Zarząd odbywa posiedzenia stosownie do bieżących potrzeb. Cały Zarząd odpowiada solidarnie za wykonywanie obowiązków

wynikających z przepisów prawa handlowego. Ponadto Zarząd dokonał podziału kompetencji pomiędzy swoich członków,

w ten sposób, że Prezes Zarządu Bartłomiej Krupa sprawuje nadzór nad całością działalności Spółki, zaś Wiceprezes Zarządu

Kacper Jankowski sprawuje nadzór nad segmentem dochodzenia roszczeń z tytułu umów bankowych, natomiast Członek

Zarządu Marta Wan ustala oraz sprawuje nadzór nad polityką finansową Spółki. Zarząd prowadzi bieżącą kontrolę wykonania

budżetu oraz realizacji prognozy finansowej. Systematycznie analizowane są sprawozdania dotyczące realizacji założeń

sprzedaży, przychodów ze sprzedaży oraz optymalizacji kosztów. Ponadto Zarząd kreuje krótko i długofalową politykę Emitenta

w oparciu o informacje dotyczące zmian otoczenia prawnego i zmian rynkowych. Zarząd udziela Radzie Nadzorczej informacji

w zakresie wskazanym w art. 380

k.s.h., na każdym posiedzeniu Rady Nadzorczej bądź niezwłocznie po wystąpieniu

określonych zdarzeń lub okoliczności wskazanych w tymże przepisie.

6.10.2 Rada Nadzorcza

Rada Nadzorcza jest organem nadzoru Spółki i działa na podstawie przepisów Kodeksu Spółek Handlowych, postanowień

Statutu Emitenta, dostępnego publicznie Regulaminu Rady Nadzorczej zatwierdzonego uchwałą Walnego Zgromadzenia,

uchwał Walnego Zgromadzenia oraz innych obowiązujących przepisów. Rada Nadzorcza działa również zgodnie z zasadami

Dobrych Praktyk Spółek Notowanych na GPW 2021.

W skład Rady Nadzorczej Spółki wchodzi od 5 do 7 członków. Członków Rady Nadzorczej wybiera na wspólną 3 letnią kadencję

i odwołuje Walne Zgromadzenie. W przypadku ustąpienia członka Rady Nadzorczej w czasie trwania jej kadencji, skład Rady

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

OŚWIADCZENIE O STOSOWANIU ŁADU KORPORACYJNY Strona 50

Nadzorczej może być uzupełniony do wymaganej liczby członków przez samą Radę Nadzorczą. Kadencja tak wybranego członka

Rady Nadzorczej upływa z dniem poprzedzającym dzień obrad najbliższego Walnego Zgromadzenia, na którym Walne

Zgromadzenie powinno uzupełnić skład Rady Nadzorczej.

Członkowie Rady Nadzorczej wykonują swoje prawa i obowiązki tylko osobiście i w sposób kolegialny. W przypadku, gdy Rada

Nadzorcza powoła więcej niż jednego Wiceprzewodniczącego, Rada Nadzorcza wskazuje kolejność, w jakiej zobowiązani będą

do podjęcia obowiązków Przewodniczącego, w razie jego nieobecności.

Uchwały Rady Nadzorczej zapadają bezwzględną większością głosów. W przypadku równej liczby głosów decyduje głos

Przewodniczącego Rady. Rada Nadzorcza podejmuje uchwały, jeżeli na posiedzeniu jest obecna co najmniej połowa jej

członków, a wszyscy jej członkowie zostali zaproszeni na piśmie lub za pośrednictwem poczty elektronicznej najpóźniej

na 7 dni przed proponowanym terminem posiedzenia.

Rada Nadzorcza sprawuje stały nadzór nad działalnością Spółki we wszystkich dziedzinach jej działalności. Do obowiązków Rady

Nadzorczej należy:

• rozpatrywanie rocznych programów działalności Spółki oraz dokonywanie niezbędnych korekt;

• badanie bilansu oraz rachunku zysków i strat, zarówno co do zgodności z księgami i dokumentami, jak i ze stanem

faktycznym;

• udzielanie Zarządowi zezwolenia na zaciąganie przez Spółkę zobowiązań wekslowych oraz kredytów i pożyczek

przekraczających 1.000.000 PLN (słownie: jeden milion złotych);

• badanie sprawozdań Zarządu, wniosków co do podziału zysku i pokryciu strat oraz składanie Walnemu Zgromadzeniu

dorocznego, pisemnego sprawozdania z wyników powyższego badania;

• wybór biegłego rewidenta do badania sprawozdań finansowych Spółki;

• zawieszanie z ważnych powodów poszczególnych lub wszystkich członków Zarządu w czynnościach, jak również

delegowanie członków Rady Nadzorczej do czasowego wykonywania czynności członków Zarządu nie mogących

sprawować swoich czynności;

• powoływanie i odwoływanie członków Zarządu,

• zawieranie, dokonywanie zmian i rozwiązywanie umów o pracę lub innych umów dotyczących pełnienia funkcji

członka zarządu z członkami Zarządu;

• ustalanie, na podstawie upoważnienia zawartego w Polityce wynagrodzeń członków zarządu i rady nadzorczej Votum

S.A., szczegółowych zasad zatrudnienia i wysokości wynagrodzenia członków Zarządu;

• udzielanie zezwolenia na zbycie akcji imiennych Spółki;

• wyrażanie zgody na wypłatę akcjonariuszom zaliczki na poczet przewidywanej dywidendy na koniec roku

obrotowego;

• wyrażanie zgody na tworzenie przez Spółkę innych spółek i przystępowanie do spółek;

• wyrażanie zgody na nabycie lub zbycie przez Spółkę nieruchomości oraz obciążanie nieruchomości ograniczonymi

prawa rzeczowymi;

• opiniowanie Polityki wynagrodzeń członków zarządu i rady nadzorczej Votum S.A.;

• sporządzenie corocznego sprawozdania o wynagrodzeniach;

• wyrażenie zgody na zawarcie istotnych transakcji, zgodnie z Procedurą okresowej oceny transakcji zawartych

z podmiotami powiązanymi na warunkach rynkowych w ramach zwykłej działalności spółki w Votum S.A.;

• dokonywanie okresowej oceny transakcji zawieranych na warunkach rynkowych w ramach zwykłej działalności

Spółki.

W okresie od 1 stycznia 2023 roku do 31 grudnia 2023 roku w skład Rady Nadzorczej wchodzili:

Andrzej Dadełło – Przewodniczący Rady Nadzorczej,

Andrzej Łebek – Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej,

Jerzy Krawczyk – Członek Rady Nadzorczej,

Marek Stokłosa – Członek Rady Nadzorczej,

Marek Wierzba – Członek Rady Nadzorczej,

Joanna Wilczyńska – Członek Rady Nadzorczej.

Rada Nadzorcza na dzień sporządzenia sprawozdania:

Andrzej Dadełło – Przewodniczący Rady Nadzorczej,

Andrzej Łebek – Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej,

Jerzy Krawczyk – Członek Rady Nadzorczej,

Marek Stokłosa – Członek Rady Nadzorczej,

Marek Wierzba – Członek Rady Nadzorczej,

Joanna Wilczyńska – Członek Rady Nadzorczej.

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

OŚWIADCZENIE O STOSOWANIU ŁADU KORPORACYJNY Strona 51

Zakres działania Rady Nadzorczej Votum S.A.

Zgodnie z przepisami Kodeksu spółek handlowych i postanowieniami Statutu Spółki, Rada Nadzorcza wykonywała stały nadzór

nad działalnością Spółki oraz sprawowała faktyczną i finansową kontrolę działalności Spółki pod kątem celowości i racjonalności.

W celu wywiązania się ze swoich zadań, Rada Nadzorcza pozostawała w stałym kontakcie z Zarządem Spółki oraz odbywała

posiedzenia. W ramach kontroli gospodarki finansowej Spółki, w kręgu zainteresowania Rady Nadzorczej pozostawały

w szczególności inwestycje planowane przez Spółkę, rozwój struktury organizacyjnej Spółki oraz plany finansowe Spółki.

W zakresie określonych powyżej aspektów działalności Spółki Rada Nadzorcza służy Zarządowi Spółki głosem doradczym,

co jest możliwe dzięki wykorzystaniu doświadczenia zawodowego poszczególnych członków Rady Nadzorczej. Praca Rady

Nadzorczej odbywała się sprawnie, przy współudziale wszystkich jej członków.

Do badania zarówno jednostkowego, jak i skonsolidowanego sprawozdania finansowego, Rada Nadzorcza wybrała firmę

audytorską PKF Consult Spółka z o.o. Sp. k. z siedzibą w Warszawie, wpisaną na listę firm audytorskich pod numerem 477.

Wybór tej firmy audytorskiej nastąpił po przeprowadzeniu obowiązującej w Spółce procedury wyboru, przy uwzględnieniu

rekomendacji Komitetu Audytu. Rada Nadzorcza zapoznaje się ze sprawozdaniami z badania biegłych rewidentów dotyczącymi

jednostkowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

6.10.3. Komitety Rady Nadzorczej

Przy Radzie Nadzorczej Spółki funkcjonuje Komitet Audytu Votum S.A., który został powołany przez Radę Nadzorczą Spółki.

Komitet Audytu na dzień sporządzania sprawozdania:

- Marek Stokłosa – Przewodniczący, członek niezależny

Absolwent Akademii Ekonomicznej imienia Oskara Langego we Wrocławiu (obecnie Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu)

na Wydziale Zarządzania i Informatyki. W trakcie kariery zawodowej pełnił między innymi następujące funkcje:

- w latach 1997-1999 Zastępca Głównego Księgowego Energomontaż Zachód S.A.

- w latach 1999-2000 Główny Księgowy Howell Investment S.A.

- w latach 2000-2001 Prokurent Howell S.A.

- w latach 2003-2005 Główny Księgowy Metal Service sp. z o.o.

- od 2007 Prokurent i Dyrektor Zarządzający Brix sp. z o.o.

- od 2009 Prezes Zarządu BGC Group sp. z o.o.

- od 2015 Członek Zarządu Reco Polska Produkcja sp. z o.o.

- od 2015 Członek Zarządu Reco Polska sp. z o.o.

- Joanna Wilczyńska – Zastępca Przewodniczącego

Absolwentka Zarządzenia i Marketingu oraz Prawa na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Wrocławskiego. Pełniła

funkcję Członka Rady Nadzorczej Emitenta do roku 2012. Od roku 2002 związana z Grupą Kapitałową DSA Financial Group.

Pełni funkcję Członka Rady Nadzorczej w spółce Cheeron sp. z o. o.

- Marek Wierzba – Sekretarz, członek niezależny

Absolwent Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie (dawniej Akademia Ekonomiczna w Krakowie). W 1992 roku uzyskał

stopień doktora nauk ekonomicznych na Uniwersytecie Ekonomicznym we Wrocławiu (dawniej Akademia Ekonomiczna im.

O. Langego). Ukończył również szereg studiów podyplomowych podnoszących kwalifikacje. W trakcie kariery zawodowej

pełnił między innymi następujące funkcje:

- w latach 1981-1996 Politechnika Krakowska, Akademia Ekonomiczna w Krakowie, Akademia Ekonomiczna we Wrocławiu

(Asystent, Starszy asystent, Adiunkt)

- w latach 1995-2000 Bank Zachodni S.A. Wrocław (Dyrektor biura, Dyrektor departamentu, Członek zespołu zarządzającego)

- w latach 1997-2000 Członek Rady Nadzorczej w Bimet S.A. w Gdańsku

- w latach 1998-2000 Członek Rady Nadzorczej w Zachodni Leasing S.A. Warszawa

- w latach 2001-2004 BWE SA o/we Wrocławiu (Z-ca Dyrektora Oddziału)

- w latach 2004-2005 WZF 'Biowin' (Dyrektor finansowy)

- w latach 2005-2007 Dolnośląska Spółka Gazownictwa sp. z o.o. oraz Dolnośląski Operator Systemu Dystrybucyjnego

sp. z o.o. (Pełnomocnik zarządu)

- w latach 2008-2018 GDDKiA o/ Wrocław (Z-ca Dyrektora ds. ekonomiczno-finansowych).

Zgodnie z Regulaminem Komitetu Audytu Votum S.A., w skład Komitetu Audytu wchodzi co najmniej 3 członków powoływanych

przez Radę Nadzorczą. Zgodnie z wymogiem określonym w art. 129 ust. 3 ustawy z dnia 11.05.2017 r. o biegłych rewidentach,

firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym, w Komitecie Audytu większość członków, w tym jego Przewodniczący, jest

niezależna, tj. w Komitecie Audytu Votum S.A. zasiada dwóch członków niezależnych.

Komitetu Audytu:

Komitet Audytu wykonuje zadania w zakresie kontroli oraz nadzoru w obszarach:

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

OŚWIADCZENIE O STOSOWANIU ŁADU KORPORACYJNY Strona 52

•właściwego wdrażania kontroli procesów sprawozdawczości finansowej w Spółce i jej Grupie Kapitałowej,

•skuteczności funkcjonowania kontroli wewnętrznej w Spółce,

•właściwego funkcjonowania systemów identyfikacji i zarządzania ryzykiem,

•zapewnienia niezależności wewnętrznych i zewnętrznych audytorów,

•monitorowania relacji Spółki z podmiotami powiązanymi.

Komitet Audytu przyjął dla Spółki Politykę wyboru firmy audytorskiej do przeprowadzania badania oraz procedurę wyboru firmy

audytorskiej i politykę świadczenia przez firmę audytorską przeprowadzającą badania oraz podmioty współpracujące z tą firmą

dozwolonych usług niebędących badaniem.

Polityka wyboru podmiotu uprawnionego do badania sprawozdania finansowego oparta jest na następujących kryteriach:

a) cena za badanie grupy kapitałowej na obszarze Polski,

b) doświadczenie w badaniu spółek publicznych,

c) możliwość badania sprawozdań spółek zależnych zagranicznych,

d) niezależne rankingi przygotowywane przez instytucje lub czasopisma fachowe.

Polityka świadczenia dozwolonych usług niebędących badaniem przez podmiot uprawniony do badania sprawozdań

finansowych zakłada, że:

a) oferta na wykonywanie innych usług podlega ocenie przez Komitet Audytu, który wyraża zgodę na jej przyjęcie w formie

uchwały,

b) oferowane usługi muszą być zgodne z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa.

Komitet Audytu odbył w okresie bilansowym 4 posiedzenia.

6.11. Opis polityki różnorodności stosowanej do organów administrujących, zarządzających

i nadzorujących

Grupa Kapitałowa Votum stosuje Politykę różnorodności, rozumianą jako otwartość na pluralizm doświadczeń, wykształcenia i

umiejętności osób. Grupa kapitałowa dąży do zapewnienia równego traktowania osób na wszystkich stanowiskach oraz

stwarza dogodne i bezpieczne warunki do pracy. Spółka kładzie nacisk na:

1) tworzenie równych szans w zatrudnianiu,

2) eliminację wszelkich przejawów dyskryminacji,

3) równowagę w traktowaniu ze względu na wiek, płeć, wyznanie, narodowość, rasę, stan zdrowia, przekonania

polityczne, przynależność związkową, status rodzinny i społeczny, niepełnosprawność czy tożsamość seksualną,

4) udostępnianie pracownikom wewnętrznych narządzi i procedur dotyczących zgłaszania wszelkich nieprawidłowości,

5) tworzenie atmosfery i kultury organizacyjnej opartej na poszanowaniu dla równości, różnorodności oraz praw

człowieka.

W odniesieniu do władz Spółki oraz jej kluczowych menedżerów Spółka stoi stanowisku, iż osoby z różnych środowisk mogą

oferować wybór różnorodnych doświadczeń, talentów czy umiejętności, które mogą być korzystne dla Grupy Kapitałowej

Votum. Istotne jest, aby osoby o różnych umiejętnościach pasowały do profilu Spółki i miały właściwe umiejętności

do wykonywania swoich obowiązków. Kryteria takie, jak płeć, kierunek wykształcenia, wiek, doświadczenie zawodowe nie

są miernikami samymi w sobie do oceny kandydatów do władz Spółki oraz jej kluczowych menedżerów. Spółka dąży

do zapewnienia osiągnięcia i utrzymania docelowego wskaźnika minimalnego udziału mniejszości na poziomie nie niższym niż

30%. W odniesieniu do cech różnorodności takich, jak kierunek wykształcenia czy posiadany poziom doświadczenia

zawodowego – oczekiwania Grupy Kapitałowej zależą od zadań i obiektywnych wymogów merytorycznych w odniesieniu

do danego stanowiska.

6.12. Zmiany w podstawowych zasadach zarządzania przedsiębiorstwem emitenta i jego grupą

kapitałową

W okresie od 1 stycznia 2023 r. do dnia publikacji sprawozdania nie nastąpiły żadne zmiany w zasadach zarządzania

przedsiębiorstwem Emitenta ani jego grupą kapitałową.

6.13. Wszelkie umowy zawarte między emitentem a osobami zarządzającymi, przewidujące

rekompensatę w przypadku ich rezygnacji lub zwolnienia z zajmowanego stanowiska bez

ważnej przyczyny lub gdy ich odwołanie lub zwolnienie następuje z powodu połączenia

emitenta przez przejęcie

Emitent zawarł ze wszystkimi Członkami Zarządu umowy o zakazie konkurencji, które przewidują odszkodowania. Umowy

stanowią o odszkodowaniu po ustaniu pełnienia funkcji w Zarządzie. Odszkodowanie ma charakter wyłącznie pieniężny

ROCZNE SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI VOTUM S.A. ORAZ GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

OŚWIADCZENIE O STOSOWANIU ŁADU KORPORACYJNY Strona 53

i ma być wypłacane przez okres 12-stu miesięcy w przypadku Prezesa Zarządu oraz 6-ciu miesięcy w przypadku Wiceprezesa

Zarządu oraz Członka Zarządu od dnia zakończenia pełnienia funkcji.

6.14. Informacje o zobowiązaniach wynikających z emerytur i świadczeń o podobnym

charakterze dla byłych osób zarządzających, nadzorujących albo byłych członków organów

administrujących o zobowiązaniach zaciągniętych w związku z tymi emeryturami

Spółka nie posiada zobowiązań wynikających z emerytur i świadczeń o podobnym charakterze dla byłych osób zarządzających,

nadzorujących albo byłych członków organów administrujących.

6.15. Informacje o znanych emitentowi umowach (w tym również zawartych po dniu

bilansowym),

w wyniku których mogą w przyszłości nastąpić zmiany w proporcjach posiadanych akcji

przez dotychczasowych akcjonariuszy

Spółka nie posiada wiedzy na temat jakichkolwiek umów, które mogą w przyszłości powodować zmiany w proporcjach

posiadanych akcji przez dotychczasowych akcjonariuszy.

6.16. Informacje o systemie kontroli programów akcji pracowniczych

Spółka nie posiada systemu kontroli programów akcji pracowniczych.

6.17. Osiągnięcia w dziedzinie badań i rozwoju

W roku 2023 Grupa Kapitałowa Votum nie prowadziła prac badawczych i rozwojowych.

ROCZNE SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

INFORMACJE DODATKOWE Strona 54

7. INFORMACJE DODATKOWE

7.1. Kapitał akcyjny Votum S.A., udziały Spółki w grupie kapitałowej oraz udziały osób

nadzorujących i zarządzających w spółkach zależnych bądź stowarzyszonych

Na dzień publikacji Sprawozdania, kapitał zakładowy Spółki wynosi 1 200 000 PLN i dzieli się na 12 000 000 akcji zwykłych

na okaziciela o wartości nominalnej 0,10 PLN każda, w tym:

• 10 000 000 akcji serii A,

• 2 000 000 akcji serii B.

Na dzień publikacji Sprawozdania udziały Spółki w podmiotach zależnych przedstawiają się następująco:

• 4 722 300 akcji Votum Robin Lawyers S.A. z siedzibą we Wrocławiu o wartości nominalnej 4 722 300 PLN, co stanowi

99% kapitału zakładowego,

• 5 148 akcji w spółce Votum Finance Help S.A. (dawniej: Votum Finance Help sp. z o. o.) z siedzibą we Wrocławiu

o wartości nominalnej 2 574 000 PLN, co stanowi 99% kapitału zakładowego,

• 98,5% udziału w zyskach i stratach w Bochenek, Ciesielski i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych

sp. k. z siedzibą we Wrocławiu,

• 1 000 000 akcji DSA Investment S.A. z siedzibą we Wrocławiu o wartości nominalnej 1 000 000 PLN, co stanowi 100%

kapitału zakładowego,

• 1 176 000 akcji Votum Odszkodowania S.A. z siedzibą we Wrocławiu o wartości nominalnej 1 176 000 PLN, co stanowi

98% kapitału zakładowego,

• 97% udziału w zyskach i stratach w Kancelarii Adwokatów i Radców Prawnych Łebek, Madej i Wspólnicy

sp. k. z siedzibą we Wrocławiu,

• 570 000 akcji Votum Network S.A. (dawniej BeCARed.pl S.A.) z siedzibą we Wrocławiu o wartości nominalnej 570 000

PLN, co stanowi 100% kapitału zakładowego,

• 450 000 akcji Polskiego Centrum Rehabilitacji Funkcjonalnej VOTUM S.A. z siedzibą w Krakowie o wartości nominalnej

450 000 PLN, co stanowi 90% kapitału zakładowego,

• 1% udziału w zyskach i stratach w Polskiego Centrum Rehabilitacji Funkcjonalnej VOTUM S.A. sp.k. z siedzibą

w Krakowie,

• 475 000 akcji Votum Green Project S.A. z siedzibą we Wrocławiu o wartości nominalnej 475 000 PLN, co stanowi 95%

kapitału zakładowego,

• 100 udziałów Votum Green Project I sp. z o. o. z siedzibą we Wrocławiu o wartości nominalnej 50 000 PLN, co stanowi

100% kapitału zakładowego,

• 1 980 udziałów Votum Consumer Care sp. z o. o. (dawniej: Redeem sp. z o.o.) z siedzibą we Wrocławiu o wartości

nominalnej 990 000 PLN, co stanowi 99% kapitału zakładowego,

• 3033 udziałów Law Stream sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu o wartości nominalnej 303 300,00 zł, co stanowi 100%

kapitału zakładowego,

• 1000 udziałów Clear Site sp. z o. o. z siedzibą we Wrocławiu o wartości nominalnej 50 000 PLN, co stanowi 100%

kapitału zakładowego,

• 500 udziałów w spółce Votum Accounting sp. z o.o. (dawniej Votum Green House sp. z o.o.) z siedzibą we Wrocławiu

o wartości nominalnej 50 000 PLN, co stanowi 100% kapitału zakładowego,

• 200 udziałów Centrum Obsługi Biurowej sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu o wartości nominalnej 100 000 PLN,

co stanowi 100% kapitału zakładowego,

• 99% udziału w zyskach i stratach w Kancelarii Adwokatów i Radców Prawnych Halaś i Wspólnicy sp. k. z siedzibą

we Wrocławiu,

• 100 udziałów w spółce Expert Go sp. z o. o. z siedzibą w Katowicach o wartości nominalnej 10 000 PLN, co stanowi

100% kapitału zakładowego,

• 97% udziału w zyskach i stratach spółki de Ostoja-Starzewski, Petka i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców

Prawnych sp. k. (dawniej: de Ostoja-Starzewski i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k.)

z siedzibą w Rzeszowie,

• 98% udziału w zyskach i stratach spółki Kałużyńska i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych

sp. k. z siedzibą w Poznaniu,

• 97% udziału w zyskach i stratach spółki Nowak, Dyś i Wspólnicy Kancelaria Radców Prawnych sp. k. (dawniej: Nowak

i Wspólnicy Kancelaria Radców Prawnych sp. k.) z siedzibą w Lublinie,

• 97% udziału w zyskach i stratach spółki Żurawiecka, Krajewska i Wspólnicy Kancelaria Radców Prawnych i Adwokatów

sp. k. z siedzibą w Katowicach,

• 97% udziału w zyskach i stratach spółki Wysmułek, Dyś i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k.

(dawniej: Wysmułek i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k.) z siedzibą we Wrocławiu,

• 98% udziału w zyskach i stratach spółki Behrendt i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k.

z siedzibą w Gdańsku.

ROCZNE SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

INFORMACJE DODATKOWE Strona 55

Osoby pełniące u Emitenta funkcje nadzorcze oraz zarządzające posiadające w chwili obecnej udział w spółkach zależnych

Emitenta:

Na dzień 31 grudnia 2023 roku członek Rady Nadzorczej Andrzej Łebek był komplementariuszem Kancelarii Adwokatów

i Radców Prawnych Łebek, Madej i Wspólnicy Spółka Komandytowa we Wrocławiu – posiadał 1% udział w zyskach i stratach.

Na dzień 31 grudnia 2023 roku członek Zarządu Kacper Jankowski był prezesem Votum Robin Lawyers S.A. i posiadał 1% akcji

tej spółki.

Pozostałe osoby pełniące u Emitenta funkcje nadzorcze oraz zarządzające nie posiadały na dzień 31 grudnia 2023 roku ani nie

posiadają w chwili obecnej udziałów w spółkach zależnych Emitenta.

7.2. Informacja o transakcjach zawartych przez emitenta lub jednostkę od niego zależną

z podmiotami powiązanymi na innych warunkach niż rynkowe

W okresie sprawozdawczym, spółki z grupy kapitałowej nie zawierały istotnych transakcji z podmiotami powiązanymi

na warunkach innych niż rynkowe.

7.3. Informacja o istotnych postępowaniach toczących się przed sądem, organem właściwym

dla postępowania arbitrażowego lub organem administracji publicznej i innych ryzykach

jednostki dominującej lub jednostek od niej zależnych

Emitent informuje, że nie występują żadne istotne postępowania toczące się przed sądem, organem właściwym dla

postępowania arbitrażowego lub organem administracji publicznej, dotyczące zobowiązań oraz wierzytelności Emitenta lub

jego jednostki zależnej.

7.4. Wynagrodzenia organów zarządzających i nadzorujących jednostek dominującej Grupy

Kapitałowej Votum

Wyszczególnienie

Funkcja

01.01.2023-

31.12.2023

01.01.2022-

31.12.2022

Wynagrodzenie Członków Zarządu jednostki dominującej

Bartłomiej Krupa

Prezes Zarządu

3 699

2 011

Kacper Jankowski

Wiceprezes Zarządu

575

408

Marta Wan

Członek Zarządu

244

Kamil Krążek

Wiceprezes Zarządu

Tomasz Stanisławski

Wiceprezes Zarządu

Razem

4 518

2 549

Wynagrodzenia członków Zarządów pozostałych spółek w Grupie Kapitałowej

oraz kluczowej kadry kierowniczej

12 029

7 037

Wynagrodzenia członków Rady Nadzorczej

Andrzej Dadełło

Przewodniczący Rady

Nadzorczej

1 834

857

Andrzej Łebek

Wiceprzewodniczący

Rady Nadzorczej

217

210

Jerzy Krawczyk

Członek Rady Nadzorczej

Marek Stokłosa

Członek Rady Nadzorczej

Joanna Wilczyńska

Członek Rady Nadzorczej

115

105

Marek Wierzba

Członek Rady Nadzorczej

Razem

2 227

1 216

do dnia pełnienia funkcji w Zarządzie

od dnia pełnienia funkcji w Zarządzie

Wyżej wymienione wynagrodzenia należne są z tytułu: pełnienia funkcji w organach spółki Votum S.A. oraz w organach spółek

zależnych, przyznania dodatkowego wynagrodzenia członkom zarządu w spółce Votum S.A. oraz w spółkach zależnych,

wynagrodzenia z umów o współpracę oraz z umów o pracę. Poza Panem Tomaszem Stanisławskim oraz Panem Kamilem

ROCZNE SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

INFORMACJE DODATKOWE Strona 56

Krążkiem, zarządy oraz kluczowe kierownictwo nie posiadało wynagrodzeń z umów zobowiązujących do świadczeń po okresie

zatrudnienia lub z tytułu rozwiązania stosunku pracy. Uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 19.12.2022 r. przyznano dodatkowe

wynagrodzenie Prezesowi Zarządu Jednostki dominującej w wysokości 2 700 tys. PLN, z czego kwota 1 000 tys. PLN została

wypłacona w 2022 r, a kwota 1 700 tys. PLN została wypłacona w 2023 roku i ujęta w tabeli powyżej. Poza wskazanymi źródłami

wynagrodzeń, nie były wypłacane żadne inne, w tym w szczególności wynagrodzenia z programów motywacyjnych lub

premiowych opartych na kapitale Emitenta.

7.6. Liczba akcji Votum S.A. i pozostałych podmiotów Grupy Kapitałowej Votum, będąca w

posiadaniu osób zarządzających i nadzorujących

Liczba akcji VOTUM S.A. będących w posiadaniu osób zarządzających i nadzorujących na dzień publikacji sprawozdania

Osoby zarządzające i nadzorujące

Liczba akcji VOTUM S.A.

ZARZĄD

Bartłomiej Krupa (łącznie)

Bartłomiej Krupa - bezpośrednio

208 085

205 212

Bartłomiej Krupa – pośrednio

2 873

Kacper Jankowski

26 500

Marta Wan

RADA NADZORCZA

Andrzej Dadełło (łącznie)

6 850 000

Andrzej Dadełło - bezpośrednio

700 000

Andrzej Dadełło – pośrednio (przez DSA Financial Group S.A.)

6 150 000

Andrzej Łebek

Jerzy Krawczyk

Joanna Wilczyńska

874

Marek Stokłosa

Marek Wierzba

Źródło: Oświadczenia członków Zarządu i Rady Nadzorczej

7.7. Informacja o umowie z podmiotem uprawnionym do badania sprawozdań finansowych

W dniu 24 maja 2023 roku Rada Nadzorcza Spółki, po zapoznaniu się z rekomendacją przedstawioną przez Komitet Audytu,

podjęła, zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami zawodowymi, uchwałę w przedmiocie wyboru podmiotu

uprawnionego do badania i przeglądu półrocznych i rocznych jednostkowych sprawozdań finansowych Spółki oraz

skonsolidowanych sprawozdań finansowych Grupy Kapitałowej Votum za lata obrotowe 2023 – 2024. Wybranym podmiotem

jest spółka PKF Consult Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.k. z siedzibą w Warszawie, ul. Orzycka 6 lok. 1B, 02 – 965

Warszawa wpisana na listę firm audytorskich prowadzoną przez Polską Agencję Nadzoru Audytowego pod numerem

ewidencyjnym 477. Jednocześnie Rada Nadzorcza Spółki upoważniła Zarząd Spółki do zawarcia umowy z wybranym przez siebie

podmiotem uprawnionym do badania sprawozdań finansowych. Przedmiotem umowy jest:

• przegląd jednostkowego półrocznego sprawozdania finansowego spółki Votum S.A. za 2023 i 2024 rok;

• przegląd skonsolidowanego półrocznego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej Votum za 2023 i 2024 rok;

• badanie i sporządzenie sprawozdania z badania jednostkowego rocznego sprawozdania finansowego Votum S.A.

za rok obrotowy 2023 i 2024;

• badanie i sporządzenie sprawozdania z badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej

Votum za rok obrotowy 2023 i 2024.

Powyższa umowa została zawarta w dniu 14 czerwca 2023 r. na czas wykonania przedmiotu umowy przez PKF Consult

Sp. z o.o. Sp.k. Jest to pierwsza umowa na badanie sprawozdań finansowych pomiędzy PKF Consult Sp. z o.o. Sp.k. a Votum S.A.

Za wykonanie prac wynikających z niniejszej umowy strony wspólnie uzgodniły wynagrodzenie w wysokości:

• 56 700,00 PLN (pięćdziesiąt sześć tysięcy siedemset złotych) + VAT za badanie jednostkowego sprawozdania

finansowego spółki Votum S.A. za rok 2023;

• 65 200,00 PLN (sześćdziesiąt pięć tysięcy dwieście złotych) + VAT za badanie skonsolidowanego sprawozdania

finansowego Grupy Kapitałowej Votum za rok 2023;

• 27 000,00 PLN (dwadzieścia siedem tysięcy złotych) + VAT za przegląd półrocznego sprawozdania finansowego spółki

Votum S.A. za okres od 01.01.2023 r. do 30.06.2023 r.;

• 26 600,00 PLN (dwadzieścia sześć tysięcy sześćset złotych) + VAT za przegląd skonsolidowanego półrocznego

sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej Votum za okres od 01.01.2023 r. do 30.06.2023 r.;

ROCZNE SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI GRUPY KAPITAŁOWEJ VOTUM

(wszystkie kwoty w tys. PLN, o ile nie podano inaczej)

INFORMACJE DODATKOWE Strona 57

• 56 700,00 PLN (pięćdziesiąt sześć tysięcy siedemset złotych) + VAT za badanie jednostkowego sprawozdania

finansowego spółki VOTUM S.A. za rok 2024;

• 65 200,00 PLN (sześćdziesiąt pięć tysięcy dwieście złotych) + VAT za badanie skonsolidowanego sprawozdania

finansowego Grupy Kapitałowej Votum za rok 2024;

• 27 000,00 PLN (dwadzieścia siedem tysięcy złotych) + VAT za przegląd półrocznego sprawozdania finansowego spółki

VOTUM S.A. za okres od 01.01.2024 r. do 30.06.2024 r.;

• 26 600,00 PLN (dwadzieścia sześć tysięcy sześćset złotych) + VAT za przegląd skonsolidowanego półrocznego

sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej Votum za okres od 01.01.2024 r. do 30.06.2024 r.

Firmą audytorską, która przeprowadzała badania sprawozdań finansowych za rok 2022 w Grupie Kapitałowej, była firma

4AUDYT Sp. z o.o.

Usługi dozwolone niebędące badaniem lub przeglądem

W roku obrotowym 2023, 4Audyt Sp. z o.o. świadczyła na rzecz Spółki dozwolone usługi niebędące badaniem lub przeglądem

tj. usługę oceny sprawozdania o wynagrodzeniach członków zarządu oraz rady nadzorczej Spółki za rok 2022,

o której mowa w art. 90g ust. 10 ustawy o ofercie publicznej i warunkach wprowadzenia instrumentów finansowych

do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych. Zlecenie świadczenia usługi nastąpiła zgodnie z art. 130 ust.

1 pkt 4 ustawy z dnia 11 maja 2017 r. o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym, tj. na podstawie

zgody Komitetu Audytu. Umowa została zawarta w dniu 24 kwietnia 2023 r. Za wykonanie prac objętych umową, strony

uzgodniły wysokość wynagrodzenia na poziomie 9 000,00 PLN (dziewięć tysięcy złotych) + VAT.

Informacje o transakcjach z podmiotem dokonującym badania sprawozdania

Wyszczególnienie

01.01.2023-

31.12.2023

01.01.2022-

31.12.2022

Badanie rocznego sprawozdania finansowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego

275

Inne usługi poświadczające - przegląd sprawozdania finansowego i skonsolidowanego

sprawozdania finansowego

102

Usługi dozwolone niebędące badaniem lub przeglądem – weryfikacja sprawozdania o

wynagrodzeniach

Pozostałe usługi (badania i przeglądy innych jednostek z GK)

135

Razem

397

227

*Obejmują badania i przeglądy innych jednostek z Grupy Kapitałowej

7.8. Zatrudnienie w Grupie Kapitałowej Votum

Przeciętne zatrudnienie

Wyszczególnienie

31.12.2023

31.12.2022

Zarząd

Administracja

Dział sprzedaży

Pion produkcji

346

264

Pozostali

RAZEM

489

403

Za pion produkcji zarząd określa pracowników umysłowych bezpośrednio związanych z wykonywanymi/świadczonymi usługami

Rotacja zatrudnienia

01.01.2023-31.12.2023

01.01.2022-31.12.2022

Liczba pracowników przyjętych

257

200

Liczba pracowników zwolnionych

162

RÓŻNICA

Wrocław, dnia 22 kwietnia 2024 r.

Podpisy Członków Zarządu:

…………………………………………………… …………………………………………………………………

Bartłomiej Krupa – Prezes Zarządu Kacper Jankowski – Wiceprezes Zarządu

……………………………………………….

Marta Wan – Członek Zarządu